< Return to Video

Mürəkkəb faiz artımında 72 qaydası

  • 0:01 - 0:03
    Keçən videomuzda biz, çox az
  • 0:03 - 0:06
    mürəkkəb faiz haqqında danışdıq. Nümunəmiz
  • 0:06 - 0:09
    davamlı deyil, çox banklarda görəcəyimiz
  • 0:09 - 0:11
    illik mürəkkəb faiz idi.
  • 0:11 - 0:14
    Amma bilmənizi istərdim ki,
  • 0:14 - 0:15
    baxmayaraq ki, İdeya asandır,
  • 0:15 - 0:17
    Hər il, həmin ildə başladığın
  • 0:17 - 0:18
    pulun 10%-ni əldə edirsən,
  • 0:18 - 0:21
    və bu mürəkkəbləşdirmə adlanır, çünki gələn il,
  • 0:21 - 0:23
    yalnız ilkin depozitə görə deyil,
  • 0:23 - 0:26
    həm də keçən illərdəki faizə görə
  • 0:26 - 0:28
    pul və ya faiz qazanırsan.
  • 0:28 - 0:30
    Ona görə, bu, mürəkkəb faiz adlanır.
  • 0:30 - 0:32
    İdeya olduqca asan olsa da,
  • 0:32 - 0:34
    gördük ki, riyaziyyat azca çaşdırıcı ola bilər.
  • 0:34 - 0:37
    Əgər uyğun kalkulyatorunuz varsa,
  • 0:37 - 0:39
    necə edilməyini bilirsinizsə,
  • 0:39 - 0:40
    bunları özünüz də hesablaya bilərsiz.
  • 0:40 - 0:43
    amma, onu ağılda şifahi etmək
  • 0:43 - 0:43
    demək olar ki, qeyri-mümkündür.
  • 0:43 - 0:45
    Məsələn,
  • 0:45 - 0:46
    sonuncu videonun sonunda,
  • 0:46 - 0:48
    Biz dedik, əgər 100$-ım olarsa və əgər mən,
  • 0:48 - 0:50
    1 ildə 10% ilə mürəkkəbləşdirsəm, bu,
  • 0:50 - 0:54
    həmin 1-in hardan gəldiyini göstərir. "Pulumu ikiqat artırmağa
  • 0:54 - 0:57
    mənə nə qədər vaxta başa gələr?" Və bu bərabərlik ilə bitir.
  • 0:57 - 0:59
    Bunu həll etmək üçün, bunu başqa
  • 0:59 - 1:02
    videolarda da göstərmişəm.
  • 1:02 - 1:03
    çox kalkulyatorlarda 1.1 əsaslı logarifma yoxdur,
  • 1:03 - 1:05
    Buna belə də deyə bilərsiz
  • 1:05 - 1:08
    x= logarifma (əsas10) 2/ log (əsas 1.1) 2.
  • 1:08 - 1:14
    Bu logarifma ( əsas 1.1) 2 hesablanması üçün başqa bir yoldur.
  • 1:14 - 1:16
    Bunu deyirəm...
  • 1:16 - 1:18
    Üzr istəyirəm.
  • 1:18 - 1:20
    Bu logarifma (əsas 10) 1.1 olmalıdır.
  • 1:20 - 1:23
    Bunu deyirəm, çünki əksər kalkulyatorlarda
  • 1:23 - 1:25
    log (əsas 10) funksiyası var
  • 1:25 - 1:26
    Və bu və bu bərabərdir.
  • 1:26 - 1:27
    və bunu digər videolarda sübut etmişəm.
  • 1:27 - 1:29
    "Bir ildə 10% ilə
  • 1:29 - 1:30
    pulumu ikiqat artırmağa nə qədər vaxt çəkər?"
  • 1:30 - 1:31
    demək üçün kalkulyatorda göstərməlisən,
  • 1:31 - 1:32
    və gəlin yoxlayaq bunu.
  • 1:32 - 1:37
    və gəlin burda yoxlayaq.
  • 1:37 - 1:38
    2 alınacaq,
  • 1:38 - 1:41
    və onun loqarifmasını tapmalıyıq.
  • 1:41 - 1:44
    0.3-dür, bölünür...
  • 1:44 - 1:45
    bölünür...
  • 1:45 - 1:47
    ...daha diqqətli olmaq üçün burada mötərizə açacam...
  • 1:47 - 1:50
    ...1.1 ilə bölünür və loqarifması,
  • 1:50 - 1:53
    və mötərizəni bağlıyırıq,
  • 1:53 - 1:54
    7.27 ilə bərabərdir, təqribən 7.3 il.
  • 1:54 - 2:02
    Bu təqribi 7.3 ilə bərabərdir.
  • 2:02 - 2:04
    Keçən videoda gördüyümüz kimi,
  • 2:04 - 2:08
    bunu qurmaq çox da önəmsiz deyil,
  • 2:08 - 2:11
    amma burdakı riyaziyi məsələni anlasaz belə,
  • 2:11 - 2:12
    ağlınızda bunu etmək asan deyil
  • 2:12 - 2:13
    hətta demək olar ki qeyri-mümkündür.
  • 2:13 - 2:15
    Sizə göstərəcəyim bu sualı
  • 2:15 - 2:18
    təxmin etmək üçün qaydadır.
  • 2:18 - 2:21
    Pulunuzu ikiqat artırmaq nə qədər vaxt çəkir?
  • 2:21 - 2:23
    Bu qayda,
  • 2:23 - 2:28
    72-ci Qayda adlanır.
  • 2:28 - 2:30
    Bəzən 70 ya 69 da ola bilər,
  • 2:30 - 2:33
    Amma Qayda 72 daha tipik olandır,
  • 2:33 - 2:36
    xüsusilə də müəyyən vaxt ərzində olan
  • 2:36 - 2:38
    mürəkkəb faiz haqqında danışırsızsa,
  • 2:38 - 2:40
    davamlı olan mürəkkəbləşdirmə bəlkə yox.
  • 2:40 - 2:41
    Davamlı mürəkkəbləşdirmə ilə,
  • 2:41 - 2:42
    69 və ya 70-ə yaxınlaşasız,
  • 2:42 - 2:44
    mən sizə bir saniyədə nə dəmək istədiyimi göstərəcəm.
  • 2:44 - 2:46
    Eyni suala cavab vermək üçün,
  • 2:46 - 2:51
    gəlin dəyək mənim illik 10% mürəkkəb faiz dərəcəm var,
  • 2:51 - 3:00
    illik mürəkkəbləşdirmə,
  • 3:00 - 3:02
    10 %-i Qayda 72-ni istifadə edərək,
  • 3:02 - 3:04
    illik faiz ilə mürəkkəbləşdirmək, mən deyirəm
  • 3:04 - 3:05
    pulumu ikiqat artırmağa nə qədər vaxt sərf edə bilərəm?
  • 3:05 - 3:06
    72-ni olduğu kimi götürürəm.
  • 3:06 - 3:09
    72-ni götürürəm.
  • 3:09 - 3:11
    Buna görə də bu Qayda 72 adlanır.
  • 3:11 - 3:12
    Onu faiz ilə bölürəm.
  • 3:12 - 3:14
    Faiz 10-dur.
  • 3:14 - 3:16
    onluq vəziyəti 0.1-dir,
  • 3:16 - 3:18
    amma bu, hər 100 faizə 10 dur.
  • 3:18 - 3:20
    Odur ki, 72/10 və 7.2 alırıq.
  • 3:20 - 3:26
    Bu illik idi, ona görə 7.2 il olur.
  • 3:26 - 3:28
    Əgər aylıq 10% mürəkkəbləşdirmə olsa idi,
  • 3:28 - 3:30
    7.2 ay olacaqdı.
  • 3:30 - 3:33
    Mən 7.2 il aldım hansı ki, bizim etdiyimiz
  • 3:33 - 3:37
    bütün uydurma riyaziyata çox yaxındır
  • 3:37 - 3:39
    Eynilə,
  • 3:39 - 3:41
    gəlin, mürəkkəb faiz dərəcəsi edirəm deyək...
  • 3:41 - 3:42
    Başqa bir məsələ edək.
  • 3:42 - 3:46
    Gəlin deyək 6% ilə mürəkkəbləşdirmə edirəm.
  • 3:46 - 3:53
    illik 6% mürəkkəb faiz edirəm deyək,
  • 3:53 - 3:57
    illik mürəkkəb faiz, və belə
  • 3:57 - 4:01
    Qayda 72-ni istifadə edərək,
  • 4:01 - 4:08
    72/6-nı götürürəm, və 6 alıram 72-nin içində 12 dəfədir.
  • 4:08 - 4:10
    Beləliklə, 6 % illik mürəkkəb faiz dərəcəsi ilə
  • 4:10 - 4:12
    mənə pulumu ikiqat artırmağa
  • 4:12 - 4:14
    12 ilə çəkəcək.
  • 4:14 - 4:16
    Gəlin görək bu işləyirmi.
  • 4:16 - 4:19
    Keçən dərsimizdə bunu həll etməyin başqa yolunu öyrəndik
  • 4:19 - 4:22
    gəlin buna x deyək olsun.
  • 4:22 - 4:27
    Bunun cavabı loqarifmaya yaxın olmalıdır,
  • 4:27 - 4:31
    nə isə əsaslı loqarifma 2 üzərindən bölünür...
  • 4:31 - 4:33
    Bu pulumuzu ikiqat artırmağı hardan aldığımızdır.
  • 4:33 - 4:35
    Burda 2, pulumuzu 2 dəfə artırmaq deməkdir,
  • 4:35 - 4:39
    loqarifma əsaslı fərq etmir, məsələn 10
  • 4:39 - 4:42
    bu halda, 1.1 əvəzinə 1.06 olacaq.
  • 4:42 - 4:44
    Artıq görə bilirsiz ki , bu biraz çətindir.
  • 4:44 - 4:48
    Kalkulyatorunuzu çıxarın.
  • 4:48 - 4:58
    2, loqarifmasının 1.06-ya bölüb, loqarifmasını tapdıqda
  • 4:58 - 5:03
    11.89 alınır, bu da təqribi 11.9-dur.
  • 5:03 - 5:06
    Bütün riyazi həlləri edəndə,
  • 5:06 - 5:07
    11.9 alırıq.
  • 5:07 - 5:09
    Bir daha, görürsüz,
  • 5:09 - 5:10
    bu çox yaxşı təxmindir,
  • 5:10 - 5:13
    və bu riyaziyyat,
  • 5:13 - 5:15
    bu riyaziyyatdan çox, çox, çox sadədir
  • 5:15 - 5:18
    Düşünürəm ki, çoxumuz bunu ağlımızda da edə bilərik.
  • 5:18 - 5:21
    Bu əslində insanları təsirləndirmək üçün yaxşı yoldur.
  • 5:21 - 5:23
    Sadəcə 72 rəqəminin necə daha yaxşı
  • 5:23 - 5:25
    olduğu hissini anlamaq üçün
  • 5:25 - 5:28
    mən vərəqdə qeyd etdim.
  • 5:28 - 5:31
    yaxşı, bu da fərqli faiz dərəcələridir.
  • 5:31 - 5:35
    Bu, ikiqat artırmağa sərf olunacaq əsl vaxtdır.
  • 5:35 - 5:38
    Mən əslində bu formuladan burada
  • 5:38 - 5:40
    pulu ikiqat artırmağa sərf edəcəyim əsl,
  • 5:40 - 5:42
    dəqiq vaxtı bilmək üçün istifadə edirəm.
  • 5:42 - 5:43
    Gəlin bunu il ilə deyək,
  • 5:43 - 5:46
    Əgər illik mürəkkəb faiz dərəcəsindən danışırıqsa,
  • 5:46 - 5:47
    1%-dirsə bu,
  • 5:47 - 5:49
    bu sənə pulunu ikiqat artırmağa 70 ilə başa gələcək.
  • 5:49 - 5:52
    25% də isə, pulunu ikiqat artırmaq,
  • 5:52 - 5:54
    3 ildən biraz çox olacaq.
  • 5:54 - 5:56
    Bu əsl, düzgün olandır.
  • 5:56 - 5:58
    bu düzgündür,
  • 5:58 - 6:01
    və mən bunu göy rəng edəcəm,
  • 6:01 - 6:05
    buradakı düzgün rəqəmdir.
  • 6:05 - 6:08
    Bu əsl olandır.
  • 6:08 - 6:12
    Orda olan əsl olandır.
  • 6:12 - 6:14
    Onu bura da əlavə etdim.
  • 6:14 - 6:16
    Əgər mavi xəttə baxsaz,
  • 6:16 - 6:18
    o əsldir.
  • 6:18 - 6:19
    Mən hamısını əlavə etmədim.
  • 6:19 - 6:21
    Mən düşündüm ki, bəlkə 4% ilə başladım.
  • 6:21 - 6:23
    Əgər 4%-ə baxsaz,
  • 6:23 - 6:27
    pulunuzu ikiqat artırmağa 17.6 il sərf edəcəksiz.
  • 6:27 - 6:30
    Beləliklə, 4%-ə 17,6 il lazımdır ki, pulunuzu ikiqat artırasız.
  • 6:30 - 6:33
    Mavi üzərində olan o nöqtədir.
  • 6:33 - 6:34
    5%-də bu sizə,
  • 6:34 - 6:37
    5%-də, bu sizə pulunuzu iki dəfə artırmağa
  • 6:37 - 6:40
    14 ilə çəkir. Bu həm də sizə
  • 6:40 - 6:42
    mürəkkəb faiz dərəcəsindən danışan zaman
  • 6:42 - 6:45
    hər faizin həqiqətən önəmli olması hissini verir.
  • 6:45 - 6:46
    2% olduqda,
  • 6:46 - 6:49
    pulunuzu iki dəfə artırmağa 35 il sərf edəcəksiz.
  • 6:49 - 6:50
    1% sizə 70 ilə,
  • 6:50 - 6:52
    ona görə pulunuzu iki dəfə daha tez ikiqat artırırsız.
  • 6:52 - 6:54
    Bu həqiqətən çox vacibdir,
  • 6:54 - 6:55
    xüsusilə də
  • 6:55 - 6:57
    pulu ikiqat, üçqat artırmaq haqqında fikirləşirsizsə,
  • 6:57 - 6:58
    onun üçün önəmlidir.
  • 6:58 - 6:59
    İndi, qırmızıda
  • 6:59 - 7:02
    burdakı qırmızıda
  • 7:02 - 7:05
    Qayda 72-nin nəyi proqnoz etdiyini dedim mən?
  • 7:05 - 7:06
    Bu Qaydanın nə olduğudur..
  • 7:06 - 7:09
    Əgər sadəcə 72 götürüb onu 1%-ə bölsəz,
  • 7:09 - 7:10
    72 alarsız.
  • 7:10 - 7:12
    Əgər 72/4 götürsəz, 18 alınar.
  • 7:12 - 7:15
    Qayda 72 isə deyir ki, bu sənə 4%-də
  • 7:15 - 7:18
    pulunu ikiqat artırmağa 18 ilə çəkəcək.
  • 7:18 - 7:23
    əsas cavab 17.7 il olanda,
  • 7:23 - 7:25
    alınan çox yaxındır.
  • 7:25 - 7:27
    Bu, qırmızı olandır.
  • 7:27 - 7:29
    Bu, qırmızı olandır.
  • 7:29 - 7:31
    Görə bilirsiz, ona görə bunu bura əlavə etdim,
  • 7:31 - 7:35
    əyrilər çox yaxındır.
  • 7:35 - 7:36
    Aşağı faiz dərəcəsi üçün,
  • 7:36 - 7:38
    aşağı faiz dərəcəsi üçün,
  • 7:38 - 7:40
    bu o faiz dərəcələridir ki, burda olanlardır,
  • 7:40 - 7:42
    Qayda 72,
  • 7:42 - 7:44
    Qayda 72, azca
  • 7:44 - 7:46
    azca pulunuzu iki dəfə artırmaq üçün olan zamanı
  • 7:46 - 7:48
    çox dəyərləndirir.
  • 7:48 - 7:50
    Daha yuxarı faiz dərəcəsi olduqca,
  • 7:50 - 7:53
    bu sizə pulunuzu iki dəfə artırmaq üçün olan zamanı
  • 7:53 - 7:54
    daha az dəyərləndirir.
  • 7:54 - 7:56
    Əgər düşünməli olsaz,
  • 7:56 - 7:58
    "72 həqiqətən yaxşı rəqəmdirmi?"
  • 7:58 - 7:59
    bu mənim etdiyimdir.
  • 7:59 - 8:02
    Əgər sadəcə faiz dərəcəsini götürüb onu
  • 8:02 - 8:04
    həqiqi artım vaxtı ilə vursanız,
  • 8:04 - 8:05
    burda rəqəmlər toplusu alacaqsınız.
  • 8:05 - 8:08
    Aşağı faiz dərəcələri üçün, 69 yaxşıdır.
  • 8:08 - 8:10
    Çox yuxarı faiz dərəcələri üçün, 78 yaxşı işləyir.
  • 8:10 - 8:13
    Əgər buna baxsanız,
  • 8:13 - 8:16
    72 yaxşı təxmin olaraq görünür.
  • 8:16 - 8:18
    Görə bilirsiniz ki, burda qrafik çəkmək
  • 8:18 - 8:22
    bizi 4%-dən 25%-ə qədər yaxşı götürdü.
  • 8:22 - 8:25
    hansı ki, çoxumuzun həyatımızın bir çox yerində
  • 8:25 - 8:26
    görəcəyimiz faiz dərəcələridir.
  • 8:26 - 8:28
    Ümid edirəm sizə faydalı gəldi.
  • 8:28 - 8:31
    Bu pulunuzu necə tez ikiqat artıra biləcəyinizi
  • 8:31 - 8:32
    anlayacağınız çox asan yoldur.
  • 8:32 - 8:33
    Gəlin əyləncə üçün birini də edək.
  • 8:33 - 8:36
    Mənim, bilmirəm, 4-üm var...
  • 8:36 - 8:37
    mmm, onu artıq etmişəm.
  • 8:37 - 8:43
    Gəlin deyək illik 9% mürəkkəb faiz dərəcəm var.
  • 8:43 - 8:44
    Pulumu ikiqat artırmaq
  • 8:44 - 8:47
    mənə nə qədər vaxta baş edəcək?
  • 8:47 - 8:53
    Deməli, 72 9= 8 il.
  • 8:53 - 8:55
    Pulumu iki dəfə artırmaq mənə 8 ilə olacaq.
  • 8:55 - 8:57
    Bu istifadə edilsə, əsl cavab...
  • 8:57 - 9:00
    Bu Qayda 72 ni istifadə edərək verilən təqribi cavabdır.
  • 9:00 - 9:05
    Əsl cavab, 9% 8.04 ildir.
  • 9:05 - 9:07
    Bir daha desək, biz ağlımızda
  • 9:07 - 9:10
    daha daha daha yaxşı təxmin etməyi bacardıq.
Title:
Mürəkkəb faiz artımında 72 qaydası
Description:

more » « less
Video Language:
English
Team:
Khan Academy
Duration:
09:11

Azerbaijani subtitles

Revisions Compare revisions