< Return to Video

Significant Figures

  • 0:00 - 0:02
    Gəlin görək ədədi mərtəbələr barədə
  • 0:02 - 0:06
    nəsə öyrənə
  • 0:06 - 0:08
    bilirikmi?!
  • 0:08 - 0:10
    Ədədi mərtəbələrin mahiyyəti
  • 0:10 - 0:13
    böyük hesablamalar etdikdə və
  • 0:13 - 0:15
    bir neçə rəqəmli qiymət əldə
  • 0:15 - 0:16
    etdikdə nəticənin daha dəqiq
  • 0:16 - 0:18
    olması üçün
  • 0:18 - 0:21
    edilən
  • 0:21 - 0:24
    ədədi üsuldur.
  • 0:24 - 0:26
    Dərin mahiyyətinə və necə
  • 0:26 - 0:27
    istifadəsinə baxmazdan öncə
  • 0:27 - 0:29
    ədədi mərtəbənin tapılması
  • 0:29 - 0:30
    üçün bir neçə nümunəyə baxaq.
  • 0:30 - 0:32
    Sonra təməl qaydalarla qarşılacağıq.
  • 0:32 - 0:35
    Ümumi olaraq desək, hansı ədədin hesabda
  • 0:35 - 0:38
    daha dəqiq informasiya verdiyini necə
  • 0:38 - 0:40
    bilərik?
  • 0:40 - 0:42
    Buradakı ədədi mərtəbələr
  • 0:42 - 0:46
    7, 0, 0-dır.
  • 0:46 - 0:51
    Bununla da 3 ədədi mərtəbə var.
  • 0:51 - 0:54
    Sizi bir az düşündürə bilər ki, biz bu
  • 0:54 - 0:57
    - onluq hissədən sonra və
    7-dən əvvəl olan sıfırları
  • 0:57 - 1:00
    hesaba qatmırıq.
  • 1:00 - 1:03
    Çünki ədədi təyin etmək
    üçün bunlar bəs edir.
  • 1:03 - 1:05
    Bu doğrudur, lakin hesabın dəqiq
  • 1:05 - 1:07
    deyil.
  • 1:07 - 1:09
    Daha yaxşı anlamaq üçün düşünün ki,
  • 1:09 - 1:12
    burada kiloqramın ölçümüdür,
  • 1:12 - 1:20
    yəni 0.00700 kilometr.
  • 1:20 - 1:26
    Bu 7,00-la eyni mənaya gəlir.
  • 1:26 - 1:29
    Metrə ilə yoxladıq və
  • 1:29 - 1:32
    7.00 metrdir.
  • 1:32 - 1:34
    Bunu ən yaxın santimetrlə də ölçdük.
  • 1:34 - 1:37
    Lakin kilometrlə yazdıq.
  • 1:37 - 1:39
    İki ədəd də eynidir.
  • 1:39 - 1:41
    Lakin fərqli vahidlərlə ifadə olunublar.
  • 1:41 - 1:42
    Buna baxdıqda
  • 1:42 - 1:44
    ədəddə niyə ancaq 3 ədədi mərtəbənin
  • 1:44 - 1:46
    olduğunu anlamaq olur.
  • 1:46 - 1:50
    Bu hesabı hansı vahidlə etmənizdən
  • 1:50 - 1:53
    asılıdır.
  • 1:53 - 1:55
    Daha dəqiqlilik verən rəqəmlər
  • 1:55 - 1:58
    7, 0, 0-dır.
  • 1:58 - 2:00
    Bu 0-ları saymağıma səbəb odur ki, kimsə
  • 2:00 - 2:04
    bu ədədləri yazdısa, onları
    qeyd etməli olmasın.
  • 2:04 - 2:05
    Onlar bunu açıq-aşkar göstərmək
  • 2:05 - 2:07
    üçün ediblər.
  • 2:07 - 2:08
    Əgər bunu ölçməsə idilər,
  • 2:08 - 2:10
    0-lar qalacaqdı.
  • 2:10 - 2:15
    7,00 əvəzinə 7 metr yazmış olacaqdılar.
  • 2:15 - 2:16
    Daha bir nümunə edək.
  • 2:16 - 2:19
    Eyni məntiqlə 5 və 2 var.
  • 2:19 - 2:21
    Sıfırdan fərqli olan rəqəmlər
    ədədi mərtəbə olur.
  • 2:21 - 2:24
    Bu 0-ı isə daxil etmirik.
  • 2:24 - 2:29
    Çünki əgər 0,052 km (kilometr) olsa,
  • 2:29 - 2:33
    bu 52 metrlə eyni ədəd olacaq.
  • 2:33 - 2:37
    Göründüyü kimi 2 ədədi
    mərtəbə olmuş olacaq.
  • 2:37 - 2:42
    İlk, sıfırdan fərqli
    rəqəmdən əvvəlki 0-ları
  • 2:42 - 2:53
    hesaba
  • 2:53 - 2:55
    qatmırıq.
  • 2:55 - 2:57
    Yalnıca 0-dan fərqli, daha
    sonra, aralıqda olan rəqəmləri
  • 2:57 - 3:04
    və son hissədəki 0-ları daxil edirik.
  • 3:04 - 3:06
    Bunu əyani şəkildə göstərəcəm.
  • 3:06 - 3:09
    Rəqəmimiz 370.-dir və
  • 3:09 - 3:11
    onluq hissə ilə yazılıb.
  • 3:11 - 3:12
    Onluq hissə yazılmasa idi,
  • 3:12 - 3:15
    ədədin dəqiqliyi də itəcəkdi.
  • 3:15 - 3:16
    Onluq hissə yazıldığına görə
  • 3:16 - 3:19
    bu o deməkdir, onlar bunu 370. kimi yazıb.
  • 3:19 - 3:22
    372 alıb, bunu yuvarlaqlaşdırmayıblar.
  • 3:22 - 3:24
    Ya da sadəcə ilk onluğa
  • 3:24 - 3:26
    baxılmayıb.
  • 3:26 - 3:29
    Onluq hissə 3 ədədi
    mərtəbə olduğunu deyir.
  • 3:29 - 3:34
    Budur 3 ədədi mərtəbə.
  • 3:34 - 3:37
    Yenidən desək, bu onluq hissə bizə
  • 3:37 - 3:40
    daha yaxın qiymətlə yanaşı
  • 3:40 - 3:42
    daha bir sıfır qoymaqla
  • 3:42 - 3:44
    yaxın onluq əldə etməyimizə mane oldu.
  • 3:44 - 3:46
    Yenidən desək, 3 ədədi mərtəbəmiz
  • 3:46 - 3:49
    var.
  • 3:49 - 3:52
    Burada 7 yüzlük hissədədir.
  • 3:52 - 3:54
    Lakin ölçüm minliklərə
  • 3:54 - 3:56
    kimi var.
  • 3:56 - 3:58
    Baxmayaraq ki, aralıqda 0-lar var,
  • 3:58 - 4:00
    bu 0-lar hesabımın bir parçasıdır.
  • 4:00 - 4:03
    Çünki sıfırdan fərqli rəqəmlər aralığındadırlar.
  • 4:03 - 4:07
    Beləliklə, ədədi mərtəbəmiz
  • 4:07 - 4:09
    oldu.
  • 4:09 - 4:13
    6 ədədi mərtəbə oldu.
  • 4:13 - 4:15
    Bu sonuncusu şübhəlidir.
  • 4:15 - 4:17
    Dəqiqliklə 37,000 ölçüldüyünə əmin
  • 4:17 - 4:19
    ola bilmərik.
  • 4:19 - 4:21
    Bəlkə də dəqiq cavab üçün
  • 4:21 - 4:23
    yaxın ədədə yuvarlaq edililr.
  • 4:23 - 4:25
    37,000 oldu.
  • 4:25 - 4:30
    Bəlkə də ən yaxın ədədlə hesabladıq deyə
  • 4:30 - 4:34
    bir az şübhəm yarandı.
  • 4:34 - 4:37
    Bunun kimi yazılan nəsə görsəz,
  • 4:37 - 4:40
    dəqiq olduğuna əmin olun.
  • 4:40 - 4:41
    Əgər məlumat yoxdusa,
  • 4:41 - 4:46
    deyə bilərik ki, iki ədədi mərtəbə
    ya dan rəqəm
  • 4:46 - 4:48
    var.
  • 4:48 - 4:50
    Şübhəni aradan qaldırmaq üçün
  • 4:50 - 4:53
    onluq hissəni bura yerləşdirməyiblər.
  • 4:53 - 4:55
    Bu da 5 rəqəmlə təşkil olunan dəqiqliyi
  • 4:55 - 4:57
    göstərir və
  • 4:57 - 4:59
    5 ədədi mərtəbə olur.
  • 4:59 - 5:03
    Əgər onluq hissəni görmürsüzsə,
    iki ilə davam edəcəm.
Title:
Significant Figures
Description:
more » « less
Video Language:
English
Team:
Khan Academy
Duration:
05:03

Azerbaijani subtitles

Revisions Compare revisions

Our website uses cookies for analysis purposes.