< Return to Video

Taxes for factoring in negative externalities | Microeconomics | Khan Academy

  • 0:01 - 0:04
    Sonuncu videoda, ilk olaraq
  • 0:04 - 0:06
    plastik torbaların
  • 0:06 - 0:08
    mənfi təsirləri haqqında danışdıq.
  • 0:08 - 0:10
    Onlar, zibil yaradır, bəzi hallarda
  • 0:10 - 0:12
    heyvanlara, ətraf mühitə zərər vurur.
  • 0:12 - 0:14
    O videoda,
  • 0:14 - 0:17
    plastik torbaların faktiki
  • 0:17 - 0:19
    xarici xərcini hesabladıq.
  • 0:19 - 0:22
    Bu iki sent, bir torbanın ətrafdakı zibil
  • 0:22 - 0:23
    toplusuna təsiridir.
  • 0:23 - 0:24
    Sonra anladıq ki,
  • 0:24 - 0:26
    mövcud
  • 0:26 - 0:27
    marjinal xərclərin
  • 0:27 - 0:29
    əvəzinə
  • 0:29 - 0:30
    əgər bu marjinal xərc əyrisini
  • 0:30 - 0:32
    xarici xərclərə əlavə etsək,
  • 0:32 - 0:34
    istehsalçı üstəgəl xarici xərclər
  • 0:34 - 0:36
    marjinal xərc əyrisini taparıq.
  • 0:36 - 0:38
    Və sonra, əslində plastik torbaların
  • 0:38 - 0:42
    ən uyğun qiymətini və
    miqdarını əldə edərdik.
  • 0:42 - 0:44
    Bununla da torbaların,
  • 0:44 - 0:46
    ümumi xərclərinin ümumi gəlirdən
  • 0:46 - 0:49
    çox olduğunu və mənfi artımın
  • 0:49 - 0:50
    əslində ümumi artımı
  • 0:50 - 0:52
    azaltmış olduğunu öyrəndik.
  • 0:52 - 0:54
    O videoda toxunmadığımız digər mövzu,
  • 0:54 - 0:56
    bunun əslində necə baş verdiyidir.
  • 0:56 - 0:59
    Əgər bunları olduğu kimi saxlasaq,
  • 0:59 - 1:01
    və sadəcə istehsalçıların marjinal
  • 1:01 - 1:03
    xərc əyrisi qrafiki var idi
  • 1:03 - 1:05
    və istehsalçıların tələb əyrisi
    qrafiki var
  • 1:05 - 1:07
    bu halda, istehlakçılar supermarket idi,
  • 1:07 - 1:08
    sonra tarazlıq qiyməti endirilərək
  • 1:08 - 1:10
    burda olacaq
  • 1:10 - 1:12
    çünki baxmayaraq ki, biz burdakı
  • 1:12 - 1:14
    bu xərclərin olduğunu deyirik,
  • 1:14 - 1:18
    amma bu xərc bazarlara
  • 1:18 - 1:19
    şamil edilməyəcək.
  • 1:19 - 1:21
    Əgər siz bu cəmiyyətdə xeyirxah
  • 1:21 - 1:24
    imperatorsunuzsa, nə edərdiniz?
  • 1:24 - 1:26
    siz xarici xərcləri şamil etməyəndə
  • 1:26 - 1:29
    bu nöqtəyə ola biləcək
  • 1:29 - 1:30
    bərabərlik miqdarından daha yaxın
  • 1:30 - 1:32
    miqdar əldə etmək üçün
  • 1:32 - 1:33
    nə edirsiniz?
  • 1:33 - 1:35
    Burda seçimlər dəstəsi var.
  • 1:35 - 1:37
    Siz sadəcə plastik torbaları
    qadağan edə bilərdiniz...
  • 1:37 - 1:41
    Plastik torbaları qadağan et
  • 1:41 - 1:44
    plastik torbalar üzərinə
    kvota qoya bilərdiniz,
  • 1:44 - 1:48
    kvota qoya bilərdiniz, belə deyək ki,
  • 1:48 - 1:50
    torba müəyyən miqdardan çox
  • 1:50 - 1:52
    istehsal edilə bolməzdi, və ya
  • 1:52 - 1:54
    siz plastik torbalara vergi
    qoya bilərdiniz,
  • 1:54 - 1:57
    və ya plastik torbalara vergi
    qoya bilərdiniz.
  • 1:57 - 1:59
    Bunlardan hansının məcmu olaraq
  • 1:59 - 2:02
    cəmiyyətə ən çox gəlir, ən çox artım
  • 2:02 - 2:05
    gətirəcəyi haqqında düşünək.
  • 2:05 - 2:07
    Bizim deyəcəyimiz bir əsas fərziyyə
  • 2:07 - 2:10
    odur ki, bu hər çantanın xarici xərcinin
  • 2:10 - 2:13
    dəqiq qiymətləndirməsidir.
  • 2:13 - 2:15
    Əgər siz bu xeyirxah imperator kimi
  • 2:15 - 2:17
    bəlkə də zahirən elə görünən və ya
  • 2:17 - 2:19
    burdakı cəmiyyətin görmək istədiyi
  • 2:19 - 2:20
    xeyirxah imperator kimi sadəcə
  • 2:20 - 2:22
    plastik torbaları qadağan etsəydiniz
  • 2:22 - 2:23
    nə baş verərdi?
  • 2:23 - 2:26
    Bəli, sonra sadəcə bu bazar
    mövcud olmayacaqdır
  • 2:26 - 2:28
    Mövcud ola biləcək bütün bu
  • 2:28 - 2:30
    artıqlıqlar artıq mövcud olmayacaqdı.
  • 2:30 - 2:32
    Belə ki, siz həqiqətən artığı
    məhv edərdiniz.
  • 2:32 - 2:35
    Siz deyə bilərdiniz, "Yox, yox, yox...
    plastik torbalar dəhşətlidir
  • 2:35 - 2:37
    Onlar gərək birbaşa qadağan edilərdi.
  • 2:37 - 2:39
    Plastik torbaların istifadəyə dəyər
  • 2:39 - 2:41
    heç bir faydası yoxdur.
  • 2:41 - 2:42
    ancaq bu halda, siz əslində
  • 2:42 - 2:44
    bu nöqtədə mübahisə edirsiniz.
  • 2:44 - 2:45
    Siz mübahisə edərdiniz ki,
  • 2:45 - 2:47
    "torba 2 sent yox, 10 sentdir."
  • 2:47 - 2:50
    mənfi xarici təsirlərə və ona görə ki,
  • 2:50 - 2:53
    sizin hətta daha çox yuxarı hərəkət edən
    əyriniz olardı
  • 2:53 - 2:55
    və sonra orda müsbət miqdar yoxdur
  • 2:55 - 2:57
    və bəlkə də qadağa yaxşı olardı.
  • 2:57 - 2:59
    Ancaq 2 sent xarici xərclərdirsə
  • 2:59 - 3:00
    mənfi xarici xərclər,
  • 3:00 - 3:03
    və əgər siz plastik torbaları
    qadağan etsəydiniz
  • 3:03 - 3:04
    sonra siz əslində ,çıxaracaqsınız
  • 3:04 - 3:08
    siz bu artıqlığı cəmiyyətdən
    çixaracaqsınız.
  • 3:08 - 3:10
    Bu yaxşı seçim kimi görünmür.
  • 3:10 - 3:12
    İndi, bəs kvota?
  • 3:12 - 3:15
    Siz burdakı işə baxırsınız
  • 3:15 - 3:18
    və deyirsiniz, "baxın, plastik torbaların
  • 3:18 - 3:21
    optimal miqdarı hər həftə üçün
    1.9 milyondur.
  • 3:21 - 3:23
    Belə ki, mən sadəcə deyirəm ki,
  • 3:23 - 3:25
    bu, bazarın istehsal edə biləcəyi
    ən yüksək miqdardır
  • 3:25 - 3:27
    Bunu söylədiyiniz zaman,
    qəbul edirsiniz ki
  • 3:27 - 3:29
    siz həqiqətən bu tələb əyrisinin
  • 3:29 - 3:30
    necə göründüyünü başa düşürsünüz.
  • 3:30 - 3:32
    Mən sadəcə sadəlik üçün
  • 3:32 - 3:33
    burda düz xətt çəkdim və
  • 3:33 - 3:35
    düşünsək ki, siz marjinal xərc əyrisinin
  • 3:35 - 3:37
    necə göründüyünü həqiqətən
    başa düşmüsünüz
  • 3:37 - 3:38
    Bu pleylist boyunca,
  • 3:38 - 3:40
    biz fərz etmişik ki,
  • 3:40 - 3:41
    biz bunları başa düşürük,
  • 3:41 - 3:44
    ancaq real həyatda, əyrinin marjinal
  • 3:44 - 3:46
    dəyərinin necə göründüyünü dəqiqliklə
  • 3:46 - 3:47
    bilmək həqiqətən çox çətindir
  • 3:47 - 3:49
    və həmçinin marjinal fayda əyrisinin
  • 3:49 - 3:50
    və ya tələb əyrisinin necə
  • 3:50 - 3:51
    necə göründüyünü bilmək çətindir,
  • 3:51 - 3:53
    xüsusən ona görə ki, onlar həmişə dəyişir.
  • 3:53 - 3:55
    Həmişə daha çox rəqib,
  • 3:55 - 3:57
    daha az rəqib, daha çox
    əvəzedici məhsullar
  • 3:57 - 3:59
    daha çox dədqiqat və inkişaf,
    daha çox səmərə verənlər
  • 3:59 - 4:01
    daha az effektiv olanlar; buna görə
  • 4:01 - 4:02
    düzgün tarazlıq miqdarının
  • 4:02 - 4:04
    nə olacağını bilmək çətindir.
  • 4:04 - 4:08
    Kvota çətindir.
  • 4:08 - 4:10
    Bizim tamamilə doğru məlumatımız yoxdur.
  • 4:10 - 4:12
    Vergi maraqlıdır.
  • 4:12 - 4:15
    Vergi deyir " baxın,
    marjinal xərc əyrisinin
  • 4:15 - 4:16
    həqiqətən nə olduğundan asılı olmayaraq
  • 4:16 - 4:19
    Biz sadəcə iki sent yuxarı
    hərəkət edəcəyik.
  • 4:19 - 4:22
    Biz ilk dəfə vergi haqqında danışanda
    bunu gördük.
  • 4:22 - 4:25
    Birinci vergi haqqında danışanda, biz
  • 4:25 - 4:27
    onların çəki itkisi təqdim etdikləri
    haqqında danışdıq
  • 4:27 - 4:29
    çünki siz əks halda sahib olacağınız
  • 4:29 - 4:31
    qədər və ya istehlak edilməyəcək qədər
  • 4:31 - 4:33
    çox məhsul istehsal etmirsiniz.
  • 4:33 - 4:35
    Ancaq burda, vergi həqiqətən çəki
  • 4:35 - 4:37
    itkisinin qarşısını alır çünki əgər sizin
  • 4:37 - 4:40
    burdakı istehsalçı xərclərinin yuxarısında
  • 4:40 - 4:43
    əsasən mənfi xarici təsirlərin xərcinə
  • 4:43 - 4:46
    vergi formasında əlavə olunan 2 sent
    verginiz var,
  • 4:46 - 4:49
    siz yaratmadığınız bütün
  • 4:49 - 4:51
    bu mənfi artıqlıq miqdarında olmamaq üçün
  • 4:51 - 4:54
    tarazlıq miqdarına səbəb olacaqsınız,
  • 4:54 - 4:56
    və o sadəcə müsbət yan təsirdir,
  • 4:56 - 4:57
    bir daha hamısı bunun
  • 4:57 - 4:59
    doğru rəqəm olduğunu fərz edir,
  • 4:59 - 5:01
    ancaq sizin həmçinin ölkə üçün
  • 5:01 - 5:02
    bir qədər gəlir yaratmağınız
  • 5:02 - 5:03
    müsbət yan təsir olardı.
  • 5:03 - 5:06
    Burdakı bu halda vergi haqqında yaxşısı
    odur ki,
  • 5:06 - 5:08
    siz bunun kimi marjinal xərc əyrisi və ya
  • 5:08 - 5:10
    bunun kimi dələb əyrisi haqqında
  • 5:10 - 5:12
    heç bir şey düşünmürsünüz.
  • 5:12 - 5:14
    Bunun düzgün rəqəm olduğunu
  • 5:14 - 5:15
    fərz etdiyiniz müddətcə
  • 5:15 - 5:18
    marjinal xərc əyrisi nə olursa olsun
  • 5:18 - 5:20
    vergi həmişə dəyişəcək,
  • 5:20 - 5:22
    O həmişə tələb əyrisinin bizə
    tarazlıq qiyməti
  • 5:22 - 5:26
    və tarazlıq miqdarını verən
  • 5:26 - 5:28
    bu bərabərlik nöqtəsinin olduğu yerdə
  • 5:28 - 5:30
    kəsişməsi üçün onu doğru
  • 5:30 - 5:31
    nöqtəyə keçirəcəkdir.
  • 5:31 - 5:33
    Beləlikə əgər bu düzgün rəqəmdirsə
  • 5:33 - 5:35
    və siz hər çanta üçün 2 sent
    vergi qoyursunuzsa
  • 5:35 - 5:37
    hər çanta üçün 2 sent vergi
  • 5:37 - 5:40
    sonra bu ehtimal ki ümumi artığın
    optimallaşdırılması
  • 5:40 - 5:44
    mövzusunda ən yaxşı seçim olacaq.
Title:
Taxes for factoring in negative externalities | Microeconomics | Khan Academy
Description:

more » « less
Video Language:
English
Team:
Khan Academy
Duration:
05:45

Azerbaijani subtitles

Revisions Compare revisions