< Return to Video

Multiplying in Scientific Notation

  • 0:01 - 0:04
    გვთხოვენ გავამრავლოთ 1,45-ჯერ
    ათი მერვე ხარისხში
  • 0:04 - 0:07
    ცხრაჯერ ათი მინუს მეთორმეტე ხარისხზე
  • 0:07 - 0:09
    და გავამრავლოთ
    3,01-ჯერ 10 უარყოფით მეხუთე ხერისხზე
  • 0:09 - 0:13
    და გამოვსახოთ ნამრავლი ათწილადისა
    და სტანდარტული ჩანაწერის სახით.
  • 0:13 - 0:20
    ეს არის 1,45-ჯერ
    ათი მერვე ხარისხში,
  • 0:20 - 0:25
    ფრჩხილების ასე დაწერაც შემეძლო, მაგრამ
    გამრავლების სხვა სახით ჩაწერას ვაპირებ.
  • 0:25 - 0:30
    გამრავლებული 9,2-ჯერ
    ათი უარყოფით მეთორმეტე ხარისხში
  • 0:30 - 0:38
    და შემდეგ გამრავლებული
    3,01-ჯერ ათი უარყოფით მეხუთე ხარისხში.
  • 0:38 - 0:41
    ასეთი ჩაწერა ნიშნავს,
  • 0:41 - 0:44
    რომ ვაპირებ გავამრავლო ეს
    გამოსახულება ამ გამოსახულებაზე
  • 0:44 - 0:45
    და შემდეგ ამ გამოსახულებაზე.
  • 0:45 - 0:48
    და რადგან
    ყველაფერი დაკავშირებულია გამრავლებით,
  • 0:48 - 0:51
    არ აქვს მნიშვნელობა
    რა თანმიმდევრობით გავამრავლებთ.
  • 0:51 - 0:53
    ამიტომ, შემიძლია გადავცვალო თანრიგი.
  • 0:53 - 1:11
    ეს იგივეა, რაც 1,45 გამრავლებული 9,2-ჯერ
    3,01-ჯერ ათი მერვე ხარისხში.
  • 1:11 - 1:13
    მოდით, ამას იისფერით დავწერ.
  • 1:13 - 1:22
    გამრავლებული ათი მერვე ხარისხში
    გამრავლებული ათზე მინუს 12-ე ხარისხში
  • 1:22 - 1:29
    და გამრავლებული
    ათზე უარყოფით მეხუთე ხარისხში.
  • 1:29 - 1:33
    ეს გამოსადეგია რადგან ახლა
    აქ მაქვს ათის ყველა ხარისხი.
  • 1:33 - 1:35
    ამის ირგვლივ შემიძლია დავსვა ფრჩხილები.
  • 1:35 - 1:38
    მაქვს ხარისხის გარეშე მყოფი ათები აქ.
  • 1:38 - 1:40
    შეგვიძლია ეს გავამარტივოთ.
  • 1:40 - 1:43
    თუ მაქვს აქ იგივე ფუძე ათი,
  • 1:43 - 1:45
    შემიძლია ხარისხის მაჩვენებლების შეკრება.
  • 1:45 - 1:55
    ეს იქნება ათი რვას მინუს
    12 მინუს ხუთ ხარისხში.
  • 1:55 - 1:57
    შემდეგ, ყველაფერი რაც მარცხნივაა,
  • 1:57 - 2:02
    მოდით კალკულატორს გამოვიტან-- მაქვს 1,45.
  • 2:02 - 2:05
    შეგიძლიათ ხელითაც
    შეასრულოთ, მაგრამ ასე უფრო სწრაფია
  • 2:05 - 2:09
    და ნაკლებად
    დაუშვებთ შეცდომას, გამრავლებული 9,2
  • 2:09 - 2:18
    გამრავლებული 3,01-ზე,
    რაც არის 40,1534-ის ტოლი.
  • 2:18 - 2:22
    ეს ტოლია 40,1534-ის.
  • 2:22 - 2:26
    და რა თქმა უნდა, ეს იქნება
    გამრავლებული ათზე რაღაც ხარისხში.
  • 2:26 - 2:28
    და თუ
    გავამარტივებთ ხარისხის მაჩვენებელს,
  • 2:28 - 2:32
    მივიღებთ 40,1534-ჯერ
  • 2:32 - 2:36
    ათს რვას მინუს 12 და მინუს
    ხუთ ხარისხში, ანუ მინუს მეცხრე ხარისხში
  • 2:36 - 2:39
    მივიღებთ ათს მინუს მეცხრე ხარისხში.
  • 2:39 - 2:43
    შეიძლება იფიქროთ, რომ ეს უკვე
    სტანდარტული ჩანაწერის სახითაა ჩაწერილი,
  • 2:43 - 2:46
    რადგან რაღაც რიცხვს ვამრავლებთ
    ათზე რაღაც ხარისხში,
  • 2:46 - 2:50
    მაგრამ ეს არი არის
    ოფიციალური სტანდარტული ჩანაწერი.
  • 2:50 - 2:54
    რადგან, ეს რომ სტანდარტული ჩანაწერი იყოს
  • 2:54 - 3:01
    ეს რიცხვი, აი აქ, უნდა იყოს
    მეტი ან ტოლი ერთზე და ნაკლები ათზე.
  • 3:01 - 3:03
    და ეს, აშკარად, არ არის ათზე ნაკლები.
  • 3:03 - 3:08
    სინამდვილეში, სტანდარტული ჩანაწერისთვის,
    აქ არა ნულის ტოლი ციფრი გვჭირდება.
  • 3:08 - 3:12
    შემდეგ უნდა მოდიოდეს ათწილადი
    და შემდეგ ყველაფერი დანარჩენი.
  • 3:12 - 3:16
    გვჭირდება არა ნულის ტოლი ციფრი.
  • 3:16 - 3:19
    აქ აშკარად გვაქვს ორი ციფრი.
  • 3:19 - 3:23
    ეს არის მეტი ან ტოლი ათზე.
  • 3:23 - 3:28
    თქვენ გჭირდებათ, რომ ეს ნაკლები
    იყოს ათზე და მეტი ან ტოლი ერთის.
  • 3:28 - 3:33
    საუკეთესო გზაა, ეს ჩავწეროთ
    სტანდარტული ჩანაწერის სახით.
  • 3:33 - 3:40
    ეს იგივეა, რაც 4,01534-ჯერ ათი.
  • 3:40 - 3:42
    ამის შესასრულებლად ერთ-ერთი გზა შემდეგია:
  • 3:42 - 3:44
    გადავიდეთ 40-დან 4-ზე.
  • 3:44 - 3:47
    ამისთვის მძიმე მარცხნივ უნდა გადმოვიტანოთ.
  • 3:47 - 3:51
    40-დან 4-ზე გადასვლისას, მძიმის მარცხნივ
    გადატანა ათზე გაყოფას ნიშნავს.
  • 3:51 - 3:54
    ამიტომ დავგჭირდება ათზე გამრავლება,
    რათა ყველაფერი თანაბარი იყოს.
  • 3:54 - 3:56
    გაყავით ათზე და შემდეგ გაამრავლეთ ათზე.
  • 3:56 - 3:58
    ამის მეორენაირი ჩაწერა
    შემდეგნაირად შეგვიძლია:
  • 3:58 - 4:04
    არის 4,0 და ყველაფერი ეს
    გამრავლებული ათზე იქნება 40,1534.
  • 4:04 - 4:08
    მივიღებთ ოთხი მთელი ეს ყველაფერი
    გამრავლებული ათზე პირველ ხარისხში.
  • 4:08 - 4:15
    ეს იგივეა, რაც ათი გამრავლებული ამაზე
    და გამრავლებული ათზე მინუს მეცხრე ხარისხში
  • 4:15 - 4:18
    და შემდეგ კიდევ ერთხელ, ათის ხარისხები,
  • 4:18 - 4:21
    ეს იქნება ათი პირველ ხარისხში
    გამრავლებული ათზე მინუს მეცხრე ხარისხში,
  • 4:21 - 4:25
    ეს იქნება ათი მინუს მერვე ხარისხში.
  • 4:25 - 4:32
    ისევ გვაქვს 4,01534-ჯერ
    ათი მინუს მერვე ხარისხში.
  • 4:32 - 4:38
    ეს არის სტანდარტული ჩანაწერი.
  • 4:38 - 4:42
    ეს უნდა გამოგვესახა, როგორც ათწილადის
    ასევე სტანდარტული ჩანაწერის სახით.
  • 4:43 - 4:49
    ათწილადის სახით ჩაწერისას ამის
    გამრავლება, გაშლა მოგვეთხოვება.
  • 4:50 - 4:53
    ამის შესასრულებლად
    ამოვიწეროთ ეს ციფრები.
  • 4:53 - 4:58
    გვაქვს 4, 0, 1, 5, 3, 4.
  • 4:58 - 5:00
    შევხედოთ ამ რიცხვს,
  • 5:00 - 5:02
    ამ ათწილადით დავიწყებ.
  • 5:02 - 5:10
    ყოველთვის, როდესაც ვამრავლებთ ათზე
    ან ვყოფთ ათზე მინუს ერთ ხარისხში,
  • 5:10 - 5:13
    მძიმე ერთით მარცხნივ გადაგვაქვს.
  • 5:13 - 5:18
    ათზე მინუს ერთ ხარისხში
    გამრავლება იგივეა, რაც ათზე გაყოფა.
  • 5:19 - 5:21
    და ამიტომ გადმოგვაქვს
    მძიმე ერთით მარცხნივ.
  • 5:21 - 5:24
    აქ ვამრავლებთ
    ათზე უარყოფით მერვე ხარისხში.
  • 5:24 - 5:28
    ან შეგიძლიათ ვთქვათ
    ვყოფთ ათის მერვე ხარისხზე.
  • 5:28 - 5:42
    ამიტომ მჭირდება მძიმე
    რვაჯერ გადმოვიტანო მარცხნივ.
  • 5:42 - 5:43
    ამის დამახსოვრების ერთი გზაა:
  • 5:43 - 5:46
    ნახეთ, ეს ძალიან, ძალიან,
    ძალიან, ძალიან პატარა რიცხვია.
  • 5:46 - 5:49
    თუ ამას გავამრავლებ,
    მივიღებ კიდევ უფრო პატარა რიცხვს.
  • 5:49 - 5:51
    ამიტომ აჯობებდა მძიმე მარცხნივ გადამეტანა.
  • 5:51 - 5:55
    დადებითი რვის შემთხვევაში,
    ეს ძალიან დიდი რიცხვი იქნებოდა.
  • 5:55 - 5:58
    გამოდის, რომ თუ
    ვამრავლებ ათზე დიდ ხარისხში,
  • 5:58 - 6:00
    გადავიტან მძიმეს მარჯვნივ.
  • 6:00 - 6:07
    ეს 4,01534-ზე უფრო
    პატარა რიცხვი უნდა გახდეს.
  • 6:07 - 6:11
    ამიტომაც, მძიმე რვაჯერ გადამაქვს მარცხნივ.
  • 6:11 - 6:17
    ერთხელ გადავიტან მძიმეს მარცხნივ და
    დავუმატებ კიდევ შვიდ ნულს.
  • 6:17 - 6:23
    ვამატებ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ნულს.
  • 6:23 - 6:26
    და დავსვამ ნულს მძიმის
    წინაც, რომ უფრო თვალსაჩინო გახდეს.
  • 6:26 - 6:32
    ავღნიშნავ, თუ ამ ციფრსაც ჩათვლით,
    ჯამში გამომდის ტვა ციფრი.
  • 6:32 - 6:37
    მაქვს შვიდი ნული და
    ეს ციფრი, გამოგვდის რვა ციფრი.
  • 6:37 - 6:41
    გავიმეოროთ, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8.
  • 6:41 - 6:45
    ამის გასაკეთებლად საუკეთესო გზაა:
    დავიწყოთ მძიმიდან, აი აქ,
  • 6:45 - 6:52
    და გადმოვიტანოთ ის
    1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8-ჯერ.
  • 6:52 - 6:55
    ეს არის რაც ხდება ათზე
    უარყოფით მერვე ხარისხში გამრავლებისას.
  • 6:55 - 6:57
    მივიღეს ეს რიცხვი.
  • 6:57 - 7:03
    ასეთი რიცხვის დანახვისას ვხვდებით,
    თუ რატომაა საჭირო ტანდარტული ჩანაწერი.
  • 7:03 - 7:05
    ის უფრო მარტივია, ნაკლებ ადგილს იკავებს
  • 7:05 - 7:09
    და დაწერისთანავე გვექმნება
    წარმოდგენა რიცხვის სიდიდეზე.
  • 7:09 - 7:11
    ეს უფრო რთული დასაწერია.
  • 7:11 - 7:14
    შეიძლება გამოგრჩეთ ან პირიქით
    ზედმეტი ნული დაწეროთ.
  • 7:14 - 7:21
    ამ შემთხვევაში, რიცხვის სიდიდის
    გასარკვევად, უნდა ვთვალოთ ნულები.
  • 7:21 - 7:26
    გვაქვს 1,2 ,3 ,4 ,5 ,6, 7 ნული
    და გვაქვს ეს ციფრიც, აი აქ.
  • 7:26 - 7:27
    მას მივყავართ მერვე ნულთან.
  • 7:27 - 7:34
    მაგრამ ეს უფრო რთულად გამოიყურება,
    ვიდრე სტანდარტული ჩანაწერის შემთხვევაში.
Title:
Multiplying in Scientific Notation
Description:

more » « less
Video Language:
English
Team:
Khan Academy
Duration:
07:35

Georgian subtitles

Revisions