< Return to Video

Co powoduje zatwardzenia? - Heba Shaheed

  • 0:07 - 0:10
    Chodzenie do łazienki
    to element naszej codzienności,
  • 0:10 - 0:13
    ale czasami dostajemy zatwardzenia.
  • 0:13 - 0:16
    W układzie pokarmowym tworzy się korek.
  • 0:16 - 0:20
    Czasem jedzenie jest wydalane
    dopiero po kilku dniach.
  • 0:20 - 0:23
    W wielu przypadkach
    zatwardzenie jest przewlekłe.
  • 0:23 - 0:27
    Oznacza to zwykle twarde stolce,
    niełatwe do wydalenia.
  • 0:27 - 0:30
    Jak to wygląda od środka?
  • 0:30 - 0:35
    Zatwardzenie zaczyna się
    w okrężnicy, czyli jelicie grubym.
  • 0:35 - 0:39
    Ten umięśniony organ
    składa się z czterech części:
  • 0:39 - 0:40
    wstępnicy,
  • 0:40 - 0:40
    poprzecznicy,
  • 0:40 - 0:41
    zstępnicy
  • 0:41 - 0:43
    i esicy
  • 0:43 - 0:46
    połączonej z odbytnicą i odbytem.
  • 0:46 - 0:48
    Jelito cienkie transportuje stolec,
  • 0:48 - 0:52
    składający się z połkniętego
    jedzenia, żółci i soków trawiennych,
  • 0:52 - 0:54
    do jelita grubego.
  • 0:54 - 0:56
    W trakcie wędrówki przez jelito grube
  • 0:56 - 1:00
    wyciągana jest większość wody ze stolca
  • 1:00 - 1:03
    i zmienia on postać z płynnej w stałą.
  • 1:03 - 1:05
    Im dłużej trwa ta wędrówka,
  • 1:05 - 1:10
    tym stolec jest twardszy
    i zawiera mniej płynu.
  • 1:10 - 1:13
    Kiedy stolec dochodzi do esicy,
  • 1:13 - 1:17
    odbywa się ostatni etap utraty wody
    przed trafieniem do odbytnicy,
  • 1:17 - 1:22
    co powoduje rozpychanie jej ścianek
    i wywołuje rozluźnienie zwieracza.
  • 1:22 - 1:25
    W tym momencie decydujesz,
    czy idziesz do toalety,
  • 1:25 - 1:27
    czy się wstrzymujesz.
  • 1:27 - 1:29
    Regulują to mięśnie przepony miednicy,
  • 1:29 - 1:32
    szczególnie dźwigacz
  • 1:32 - 1:34
    i zewnętrzny zwieracz odbytu.
  • 1:34 - 1:38
    Dźwigacz przypomina procę wokół odbytnicy,
  • 1:38 - 1:41
    nazywaną kątem anorektalnym.
  • 1:41 - 1:44
    Kiedy świadomie rozluźniamy
    zewnętrzny zwieracz,
  • 1:44 - 1:47
    stolec wydostaje się na zewnątrz.
  • 1:47 - 1:48
    Kiedy mamy zaparcie,
  • 1:48 - 1:53
    chęć wizyty w toalecie
    nie jest wystarczająco silna.
  • 1:53 - 1:56
    Zwykle przyczyniają się
    do tego dwa czynniki.
  • 1:56 - 1:59
    Powolny ruch stolca przez jelito grube
  • 1:59 - 2:01
    oraz/lub zaburzenia funkcjonowania
    przepony miednicy.
  • 2:01 - 2:06
    W pierwszym przypadku stolec
    przesuwa się przez jelita bardzo powoli,
  • 2:06 - 2:10
    powodując utratę płynu,
    przez co stolec staje się suchy i twardy.
  • 2:10 - 2:12
    Przy problemie z przeponą miednicy
  • 2:12 - 2:15
    trudno wydalić stolec
  • 2:15 - 2:21
    z powodu ściśniętych mięśni przepony
    albo zapadniętych organów,
  • 2:21 - 2:24
    najczęściej wskutek porodu
    albo starzenia się.
  • 2:24 - 2:28
    Oba te problemy sprawiają,
    że kąt anorektalny jest zbyt ostry,
  • 2:28 - 2:31
    przez co trudniej jest wydalić kał.
  • 2:31 - 2:33
    W celu dokładnego rozpoznania zatwardzenia
  • 2:33 - 2:37
    naukowcy opracowali bristolską
    skalę uformowania stolca.
  • 2:37 - 2:39
    Większość ludzi, patrząc na tę skalę,
  • 2:39 - 2:43
    stwierdzi, że miała kiedyś zaparcie.
  • 2:43 - 2:47
    Siedząc na toalecie,
    najlepiej być w pozycji kucznej.
  • 2:47 - 2:49
    Opierając mocno pośladki na toalecie,
  • 2:49 - 2:51
    postawcie nogi na stołku
  • 2:51 - 2:54
    i nachylcie się do przodu,
    zachowując proste plecy.
  • 2:54 - 2:58
    Dzięki temu kąt anorektalny
    będzie mniejszy, a wydalanie łatwiejsze.
  • 2:58 - 3:02
    Dzień bez wizyty w toalecie
    to nie powód do paniki.
  • 3:02 - 3:05
    Jednak przy przewlekłych zaparciach
  • 3:05 - 3:08
    proste zmiany w diecie i stylu życia,
  • 3:08 - 3:09
    jak spożywanie warzyw,
  • 3:09 - 3:10
    regularne ćwiczenia,
  • 3:10 - 3:12
    masaż brzucha
  • 3:12 - 3:14
    czy od 6 do 8 szklanek wody dziennie,
  • 3:14 - 3:17
    mogą przywrócić
    regularne wizyty w toalecie.
Title:
Co powoduje zatwardzenia? - Heba Shaheed
Description:

Zobacz całą lekcję na: https://ed.ted.com/lessons/what-causes-constipation-heba-shaheed

Wizyty w toalecie to element naszej codzienności, ale czasami cierpimy na zatwardzenie. Zdarza się, że spożywane jedzenie dopiero po kilku dniach opuszcza nasz organizm. Dlaczego tak się dzieje? Heba Shaheed zabiera nas wgłąb układu pokarmowego.

Lekcja: Heba Shaheed, animacja: Augenblick Studios.

more » « less
Video Language:
English
Team:
closed TED
Project:
TED-Ed
Duration:
03:33

Polish subtitles

Revisions