< Return to Video

Vermeer'in "İnci Küpeli Kız" resmi neden bir şaheser olarak görülüyor? - James Earle

  • 0:07 - 0:10
    Size mi bakıyor, yoksa
    yüzünü mü çeviriyor?
  • 0:10 - 0:12
    Kimse bilmiyor.
  • 0:12 - 0:15
    Bu, Hollandalı usta Johannes
    Vermeer'in gizemli konusu olan
  • 0:15 - 0:17
    "İnci Küpeli Kız" ve genelde
  • 0:17 - 0:22
    "Kuzey'in Mona Lisa'sı"
    olarak adlandırılıyor.
  • 0:22 - 0:27
    Bazen idealize edilmiş Hollanda tarzına,
    bazen de suratlar adıyla bilinen, oldukça
  • 0:27 - 0:29
    dışavurumcu olan resimlere
  • 0:29 - 0:31
    ait olan "İnci Küpeli Kız",
  • 0:31 - 0:35
    Vermeer'in işlerinin büyüsünü
    ve ince karakteristiğini barındırıyor.
  • 0:35 - 0:38
    Fakat bu resim, Vermeer'in
    çoğu resminde uzaktan gözlemlediğimiz
  • 0:38 - 0:42
    sakin anlatı sahnelerinden farklı duruyor.
  • 0:42 - 0:43
    Mektup okuyan bir kız.
  • 0:43 - 0:45
    Bir piyano dersi.
  • 0:45 - 0:47
    İş üzerindeki bir portre sanatçısı.
  • 0:47 - 0:51
    Bu resimler, mesafelerini korurken,
    bizlere bir yakınlık hissi veriyorlar;
  • 0:51 - 0:55
    genellikle bu ayrımı,
    çizilmiş bir perde vurguluyor.
  • 0:55 - 0:58
    Sütçü bir kızın, sakince, bir kâseye
    süt döktüğüne tanıklık ediyoruz,
  • 0:58 - 1:00
    ama süt bizim için değil.
  • 1:00 - 1:02
    Biz yalnızca seyircileriz.
  • 1:02 - 1:05
    Vermeer'in resimlerinde
    işlenen kompozisyon,
  • 1:05 - 1:07
    dengeli bir ahenk uyandırıyor.
  • 1:07 - 1:10
    Vermeer, çoğu çalışmasında
    bulunan kareli zemin ile,
  • 1:10 - 1:14
    perspektif ve küçük gösterme
    konusunda kendi komutunu öne sürüyor.
  • 1:14 - 1:16
    Bu, bir objenin uzaklaştığı illüzyonunu
  • 1:16 - 1:21
    vermek için çarpıklık
    kullanan bir tekniktir.
  • 1:21 - 1:24
    Görüş hatları, aynalar ve ışık
    kaynakları gibi diğer unsurlar,
  • 1:24 - 1:28
    mekân ve pozisyon
    üzerinden anı tanımlıyor.
  • 1:28 - 1:30
    Açık bir pencerenin
    önünde mektup okuyan kadın
  • 1:30 - 1:35
    kusursuzca yerleştirilmiştir, pencere
    onun görüntüsünü izleyiciye yansıtabilir.
  • 1:35 - 1:40
    Vermeer, kompozisyon adına, bir
    şövalenin ayağını bile saklayabilir.
  • 1:40 - 1:45
    Bu unsurların eksikliği,
    "İnci Küpeli Kız"'a hayat veriyor.
  • 1:45 - 1:49
    Vermeer, kızın üç boyutluluğunu
    daha da belirginleştirmek için, koyu ve
  • 1:49 - 1:55
    düz bir arka plan kullanarak, ışık
    ve gölge ya da gölge oyunu yapıyor.
  • 1:55 - 1:59
    Temsili bir hikâye sahnesinde bir sahne
    dekoru gibi durmaktansa; inci küpeli kız,
  • 1:59 - 2:02
    psikolojik bir özne hâline geliyor.
  • 2:02 - 2:06
    Göz teması ve bir şey söylemek
    üzereymiş gibi hafif açık dudakları,
  • 2:06 - 2:09
    ona bakmamızı sağlıyor.
  • 2:09 - 2:13
    Portrelerin geleneksel konuları
    genelde asalet ve dini figürlerdi.
  • 2:13 - 2:17
    Peki Vermeer neden
    tanınmayan bir kızın resmini yaptı?
  • 2:17 - 2:20
    17. yüzyılda, Delft şehri,
    tıpkı Hollanda'nın geneli gibi,
  • 2:20 - 2:25
    aristokrasi yönetimine ve
    Katolik kilisesine yüz çevirdi.
  • 2:25 - 2:28
    İspanya gücüne karşı
    seksen yıllık isyanın ardından
  • 2:28 - 2:34
    Hollandalılar, özerklik ve politik bir
    cumhuriyet fikrini benimsemeye başladılar.
  • 2:34 - 2:38
    Delft gibi şehirler, krallar veya
    piskoposlar tarafından denetlenmiyordu,
  • 2:38 - 2:43
    böylece, Vermeer gibi birçok
    sanatçının, geleneksel patronları yoktu.
  • 2:43 - 2:45
    Neyse ki, Hollanda Doğu
    Hindistan Şirketi'nin
  • 2:45 - 2:48
    öncülük ettiği iş yeniliği, Hollanda'da
  • 2:48 - 2:51
    ekonomik sahneyi değiştirdi.
  • 2:51 - 2:55
    Yeni bir tüccar sınıfı ve
    yeni bir tür müşteri yarattı.
  • 2:55 - 2:58
    Bu tüccarlar, finanse ettikleri
    resimlerde yansıtılma
  • 2:58 - 3:01
    isteğiyle, aşina oldukları
    nesnelerle dolu, kendi
  • 3:01 - 3:04
    evlerine benzeyen mekânlarda
    ele alınan orta sınıfa dair
  • 3:04 - 3:06
    konuları tercih ettiler.
  • 3:06 - 3:09
    Örneğin tüccarlar,
    Vermeer'in resimlerindeki
  • 3:09 - 3:11
    haritaları, Hollanda Altın Çağı adlı
  • 3:11 - 3:16
    döneme uygun ve
    dünyevi olarak görülüyorlardı.
  • 3:16 - 3:19
    "İnci Küpeli Kız"ın giydiği
    Doğu'ya özgü türban, aynı zamanda
  • 3:19 - 3:23
    tüccar sınıfının
    dünyeviliğini vurgulamaktadır
  • 3:23 - 3:27
    ve bir zenginlik sembolü olan
    inci ise, aslında bir mübalağadır.
  • 3:27 - 3:32
    Vermeer'in, bu büyüklükte olan
    gerçek bir inciyi almaya gücü yetmezdi.
  • 3:32 - 3:37
    Bu, muhtemelen, inci gibi görünmesi
    için cilalanan bir cam veya kalay damlası.
  • 3:37 - 3:40
    Bu zenginlik serabı,
    bizzat resimde yansıtılmıştır.
  • 3:40 - 3:44
    Daha geniş bağlamda, inci
    yuvarlak ve ağır görünüyor, fakat
  • 3:44 - 3:49
    detaylı bir bakış, onun yalnızca
    bir boya lekesi olduğunu gösteriyor.
  • 3:49 - 3:55
    Yakından incelersek, Vermeer'in
    illüzyon yaratma gücünü görüyoruz.
  • 3:55 - 3:58
    "İnci Küpeli Kız"ın gerçek
    kimliğini asla bilemeyecek olsak da,
  • 3:58 - 4:02
    onun portresiyle unutulmaz
    bir biçimde bağlantı kurabiliriz.
  • 4:02 - 4:06
    Hague'daki Mauritshuis
    Müzesi'ndeki daimi evinde oturuyorken,
  • 4:06 - 4:10
    onun varlığı aynı zamanda insanın
    içine işliyor ve göze çarpıyor.
  • 4:10 - 4:15
    Anlaşılmaz biçimiyle; ekonomi, politika ve
    sevgi üzerinde, modern bir perspektifin
  • 4:15 - 4:18
    doğuşunu yansıtıyor.
Title:
Vermeer'in "İnci Küpeli Kız" resmi neden bir şaheser olarak görülüyor? - James Earle
Description:

Dersin tamamı için: http://ed.ted.com/lessons/why-is-vermeer-s-girl-with-the-pearl-earring-considered-a-masterpiece-james-earle

Size mi bakıyor, yoksa yüzünü mü çeviriyor? Kimse bilmiyor. Bu, Hollandalı usta Johannes Vermeer'in konusu olan "İnci Küpeli Kız" ve genelde "Kuzey'in Mona Lisa'sı" olarak adlandırılıyor. Fakat, resmi bu denli büyüleyici yapan şey nedir? James Earle, bu çalışmanın, ekonomi, politika ve sevgi üzerinde modern bir perspektifin doğuşunu nasıl yansıttığını açıklıyor.

Ders: James Earle
Animasyon: Tess Martin.

more » « less
Video Language:
English
Team:
closed TED
Project:
TED-Ed
Duration:
04:34

Turkish subtitles

Revisions