-
Bu videoda sizlere para piyasasının nasıl işlediğini aktarmaya çalışacağım.
-
.
-
Para birimlerinin birbirine karşı daha pahalı veya daha ucuz
-
olmasını tartışacağız.
-
Yapmak istediğim, size sezgisel bir yaklaşım kazandırmak.
-
Bugünlerde gündemin en üst sırasındaki konu olduğu için, seçeceğimiz iki para birimi
-
Çin Renminbisi ve Amerikan Doları olsun.
-
Çin para birimi konusunda aklınız karışmasın,
-
çünkü bazen 'Renminbi' bazen 'Yuan' kelimesini kullanıyorlar.
-
Yuan, Renminbi'nin birimi.
-
Şimdi diyelim ki bir WEB sitesine baksam,
-
şu anki gerçek kur bu değil.
-
Ama diyelim ki kote dilen kur, 1 USD için 10 Yuan olsun.
-
10 Yuan eşittir 1 USD.
-
Ve her 'Dolar' dediğimde, Amerikan Dolarından bahsediyorum.
-
.
-
Eğer 1 dolarım olsa, ve bunu Yuan'a çevirmek istesem, elime 10 Yuan geçer.
-
Eğer 10 Yuan'ım olsa ve bunu dolara çevirmek istesem, elime 1 Dolar geçer.
-
Şimdi şöyle bir durum düşünelim-
-
(Ve bundan sonraki birkaç videoda, bunun gerçekten olacağı ticaret dengelerinden bahsedeceğim)
-
Diyelim ki birisinin 1,000 Yuan'ı var.
-
.
-
Şimdi diyelim ki buradaki kişinin 1,000 Yuan'ı var - ve bunu dolara çevirmek istiyor.
-
Şimdi, diyelim ki, bu tarafta,
-
bu 1,000 Yuan'a ve kote edilen pariteye bakarak, diyebiliriz ki
-
'Hey, Bu 1,000 Yuan- böleceğiz, her 10 Yuan için bir dolar aldığımıza göre, bu kote edilen pariteye göre 100 dolar eder.'
-
Şimdi diyelim ki buarada 2 kişi daha var.
-
Aklımızda tutatlım ki, aslında gerçek hayatta piyasa 3 kişiden çok çok daha fazla sayıda kişiden oluşuyor.
-
Şimdilik sadece 3 kişi olduğunu düşünmemiz, piyasa işleyişini basitleştirerek, bu paritelerin nasıl işlediğini anlamamızı sağlayacak.
-
Şimdi diyelim ki buaradaki kişi
-
bu bıyıklı olan
-
hatta bir de şapkası var
-
diyelim ki 50 dolar- yok yok 100 Doları var ve bunu Yuana çevirmesi lazım.
-
Belki bazı Çin malları satın alacak.
-
Belki de mallarını 100 Dolar karşılığı ABD'ye satmış olan Çinli bir fabrika sahibidir.
-
Şimdi de çalışanlarına maaşlarını ödeyebilmek için bu parayı tekrar Yuan'a çevirmesi lazım
-
veya ev kredisi borcunu ödemesi gerekiyordur, kimbilir.
-
Ve diyelim ki burada da başka birisi olsun.
-
Ve diyelim ki bu hanımın da Yuana çevirmesi gereken 100 Doları olsun
-
Şimdi, nete net baktığımızda, burada ne oluyor?
-
Yuan'ı Dolara çevirmek için toplam ne kadar talep var, peki Doları Yuan'a çevirmek için talep ne kadar?
-
Peki, eğer toplam talebe bakacak olursak, Yuan'a çevrilmesi gereken 200$var.
-
Şimdi bunu bir yazalım.
-
Bu durumda 200 $'ın Yuan çevrilmesi gerekiyor.
-
Ve sonra, işlemin diğer tarafında ise, $'a çevrilmesi gereken 1,000 Yuan var.
-
Dolara çevirmemiz gereken 1,000 Yuan var.
-
Ve işi basitleştirmek amacıyla, bütün piyasa oyuncuları bu kadar. Bu 3 kişi bütün piyasayı oluşturuyor.
-
Bununla birlikte, bildiğimiz gibi, özellikle para piyasalarında, binlerce- ve bazen milyonlarca katılımcı olur.
-
.
-
Yani şimdi ne olacak?
-
Bütün bu insanlar internete girip cari pariteye bakabilirler
-
veya son gerçekleşmiş olan işleme- ve diyebilirler ki
-
'Hey, biliyor musun, elimde 100 $ var, bu pariteye göre bunu 1,000 Yuan'a çevirebilmem lazım'
-
Bu hanım da diyor ki ' Bu 100 $'ı 1,000 Yuan'a çevirebilirim'
-
Yani ikisini toplarsak, toplam 200$ karşılığında 2,000 Yuan alabileceklerini düşünüyorlar.
-
Şimdi buraya bir soru işareti koyalım
-
Bunu 2,000 Yuan'a çevirebilecekler mi?
-
Ve buradaki kişi de diyor ki 'Şimdi, cari pariteye göre,
-
1,000 Yuanım karşılığında 100$ alıyor olmam lazım.'
-
Unutmayalım ki, herkes verdiğinin karşılığında diğer paradan maksimum miktarda alabilmek istiyor.
-
Ellerine geçen para mümkün olduğunca yüksek olsun istiyorlar.
-
Şimdi... Bu 2 kişi paraları karşılığında 2,000 Yuan alabilecekler mi?
-
Hatırlayalım ki bu 3 kişi bütün piyasayı oluşturuyor.
-
Bu ciddi(hatta abartılı) bir basitleştirme.
-
Ancak burada bir eşitsizlik var: Yuan'a dönmesi gereken $ miktarı, dolara dönmek isteyen Yuan miktarından fazla.
-
Şimdi, ellerine 2,000 Yuan geçmeyecek çünkü piyasada işlem yapmak isteyen sadece 1,000 Yuan var.
-
Piyasada işlem yapmak isteyen sadece 1,000 Yuan var.
-
Düşünebilirsiniz ki, buradaki adam, belki işi ağırdan almak istiyor, piyasanın nasıl olduğunu görmek için.
-
Diyelim ki öncelikle parasının 10 Yuan'ı için işlem yapmak istiyor.
-
Bunu diğer türlü de düşünebilirsiniz
-
Belki buradakilerden birisi dolar için işlem yapmak isteyebilir.
-
Bu kişi Yuan almak üzere $ veriyor.
-
Veya bu kişi Yuan veriyor.
-
Şimdi bu kişiler dolar bazında teklif verecekler.
-
O veya bu. Para işlemlerinin bazen karışık gözükmesinin sebebi de bu.
-
Çünkü başka bir para birimini alıyorsunuz.
-
Ama bu adamın parası daha çok talep gördüğü için..
-
İşleri basitleştirmek için, bunun ihale yapabilecek bir kişi olduğunu düşünelim.
-
aslında bu, piyasaların arz ve talebi dengeleyebilmek için tam da yapmaya çalıştığı şey.
-
Ve bu kişi diyebilir ki 'Hey, biliyor musun, paramı çevirmek istiyorum.'
-
100 Yuan'ı var ve bunu çevirmek istiyor.
-
Yani diyor ki 'Benim 100 Yuan'ım var ve bunu 10$ karşılığında satmak istiyorum'
-
Diyelim ki 10$ karşılığında 100 Yuan satıyor.
-
satmak yerine aslında satmayı öneriyor demeliydim- 10 $ almak için 100 Yuan vermeyi öneriyor.
-
Bu hanım bunun makul bir fiyat olduğunu düşünüyor.
-
Ve buradaki kişi Yuanlarını dolara çeviriyor.
-
Şimdi ne olacak?
-
Buaradaki 2 kişiden birisi bu teklife atlayacak.
-
Diyecekler ki 'Bence bu adil bir fiyat'
-
Ve böylece, diyelim ki, buradaki hanım teklifi kapıyor.
-
Aslında belki her ikisi de, 10$ karşılığında 100 Yuan satma teklifini gördüler.
-
Ve her ikisi de mouse'larına bastılar veya her ne yaptılarsa bu teklifi kapmaya çalıştılar.
-
Ancak diyelim ki bu hanım mouse'a daha çabuk bastı ve işlemi yaptı.
-
Şimdi bu kişiye B kişisi, buna A kişisi ve buna da C kişisi diyelim.
-
Yani B kişisi teklifi kabul etti. Bundan hemen sonra 2 şey oldu.
-
Bir kişi, C kişisi, ' Vay, bu çok hızlıydı' dedi.
-
'Birileri 1 $ için 10 Yuan almayı çok fazla istiyor olmalı'
-
Ve buradaki de diyor ki 'Aman allah'ım. Paramı Yuan'a çevirmem gerekiyor, ama işlemi yapamadım'
-
'Birileri benden önce davrandı'
-
Şimdi buradaki adam da diyor ki' Hımmm, bunlar çok istekli, belki de Yuan'larım karşılığnda bana daha fazla $ verebilirler.'
-
Şimdi diyelim ki buradaki adam- bu turunculu olan- satmayı teklif ediyor.
-
Diyelim ki bu kez 10 $ karşılığında 90 Yuan vermeyi(yani satmayı) teklif ediyor.
-
Dikkat edin: Yuan'ın fiyatı yukarı gitti- veya $ın fiyatı düştü.
-
Her ikisi de söylenebilir, bunlar simetrik söylemler. İkisi de tam olarak aynı şeyi ifade ediyor.
-
Sonra, aniden, bu kişinin Yuan'a çevirmesi gereken çok fazla $'ı var.
-
Dolayısıyla teklifi çabucak kabul ediyor. Yani, A kişisi teklifi kabul etti.
-
Ve unutmayalım, basitleştirebilmek uğruna abartılı bir basitleştirme yapıyorum.
-
Ancak bu size gerçek bir piyasanın nasıl işlediği hakkında genel bir fikir verecektir.
-
Yani A kişisi kabul etti.
-
Artık piyasada yeni bir parite var.
-
Şimdi cari parite-
-
Nedir bu?- 9 Yuan
-
Böylece yeni bir parite var - ve artık işlemler dolar başına 9 Yuan'dan geçiyor.
-
Şimdi, neler olup bitiyor?
-
Sanırım oluşan dinamiği görüyorsunuz.
-
Yuan'a dönmeye çalışan $ tutarı fazla.
Ve $'a dönmeye çalışan Yuan tutarı ise o kadar çok değil.
-
Böylece, bu kişi, 1000 Yuan'ını almak için çok talep olduğunu farkediyor-
-
ve 1 $ karşılığında gitgide daha azalan tutarda Yuan vermeyi teklif edecek.
-
Veya buradaki kişiler, verdikleri her $ karşılığında gitgide daha az tutarda Yuan almaya razı olmaya başlayacaklar.
-
Bu gerçekleştikçe, Yuan'ın fiyatı yükselmeye başlayacak.
-
Dikkat edin: Bu örnekte Yuan'ın fiyatı yükseldi.
-
Eskiden 1 $ için 10 Yuan idi, şimdi ise 1$ için 9 Yuan.
-
Veya diyebilirsiniz ki $ın değeri düştü.
-
Ve bu süreç, hepsi satmak istedikleri paralardan kurtulana kadar devam edecek.
-
Aslında birbirlerine bağımlılar.
-
Piyasanın dengeyi bulacağı paritenin ne olacağını söyleyen matematiksel bir formül yok.
-
Pariteyi belirleyen, piyasa katılımcılarının işlemi gerçekleştirmekteki iştahlarının derecesi
-
ve birbirlerine karşı işlem yapmadaki yetenekleri..
-
Ancak buradaki genel sonuçlar- ve aslında bu videodan hatırlamanızı istediğim şey de bu-
-
diyor ki para piyasaları mekanizmasında şunu söyleyen bir kural yok:
-
''Parite bu olmalı''-
-
Kur çıpalaması konusunu ileride inceleyeceğiz, ancak her seferinde bunun olmasını gerektiren birşey yok.
-
Eğer Yuan için, $ için olduğundan daha fazla talep var ise- bu örnekte gördğümüz gibi-
-
$'ın fiyatı düşecektir.
-
$'ın fiyatı düşecektir.
-
Ve bu tam olarak şu anlama gelir:
-
Yuan'ın fiyatı yükselecektir.
-
Bunu benimsemenizi istiyorum-
-
$ bazında yukarı gidecektir.
-
$'ın fiyatı, Yuan bazında, düşecektir.
-
İşte döviz parite işlemlerinin özü bu.
-
Bu fikirleri sindirin, ve düşünün ki gerçek bir piyasa var, ve bu
-
Yuan'a olan talep veya Yuan'ın arzı ile şekilleniyor.
-
Burada, Yuan'a olan talep arzı aşıyor ve dolayısıyla fiyatı yükseliyor.
-
Veya diğer türlü de söyleyebilirsiniz.
-
$'a olan talep, arzın altında. Dolayısıyla fiyatı düşüyor.
-
Her halikarda, biraz düşünmenize izin vereceğim.
-
Tamamen serbest hareket eden paritelerin dünyadaki ticaret dengesizliklerini eşitlemek- veya en azından eşitlemeye çalışmak- üzere nasıl yararlı olabileceğini bir sonraki videoda işleyeceğiz.
-
.