< Return to Video

Alveolar gas equation - part 1 | Respiratory system physiology | NCLEX-RN | Khan Academy

  • 0:00 - 0:02
  • 0:02 - 0:05
    Powiedzmy, że ta osoba leży tu przede mną.
  • 0:05 - 0:08
    A ja myślę o tym jak powietrze
  • 0:08 - 0:11
    przepływa przez jej nos i usta
  • 0:11 - 0:13
    i dociera do jej płuc.
  • 0:13 - 0:16
    Tym razem jestem dokładnie zainteresowany tym,
  • 0:16 - 0:20
    ile tlenu dociera do jej woreczków pęcherzykowych.
  • 0:20 - 0:24
    Głęboko wewnątrz jej płuc znajdują się rozgałęzienia,
  • 0:24 - 0:26
    które przechodzą w oskrzeliki oddechowe.
  • 0:26 - 0:29
    A na końcu są oczywiście woreczki
  • 0:29 - 0:30
    pęcherzykowe, o których mówiliśmy.
  • 0:30 - 0:34
    Ciekaw jestem ile tlenu tak naprawdę znajduje się
  • 0:34 - 0:36
    na dole, na samym końcu.
  • 0:36 - 0:38
    Musisz wybaczyć mi ten woreczek pęcherzykowy,
  • 0:38 - 0:40
    naprawdę jest taki.
  • 0:40 - 0:43
    Wygląda trochę jak trójlistna koniczyna
  • 0:43 - 0:45
    Ale o to chodzi, prawda?
  • 0:45 - 0:49
    Ile tlenu jest tu na dole, w miejscu "x"?
  • 0:49 - 0:50
    Jak do tego dojdziemy?
  • 0:50 - 0:53
    Na początku pomyśl o powietrzu,
  • 0:53 - 0:55
    które wdycha ten mężczyzna.
  • 0:55 - 0:58
    Wdycha powietrze z atmosfery.
  • 0:58 - 1:01
    To jest ciśnienie atmosferyczne.
  • 1:01 - 1:04
    Mówimy ATM, żeby było krócej
  • 1:04 - 1:06
    Wiemy, że ciśnienie atmosferyczne na poziomie morza
  • 1:06 - 1:09
    wynosi 760 milimetrów słupa rtęci.
  • 1:09 - 1:13
    Będzie ono niższe na wyższych wysokościach.
  • 1:13 - 1:14
    Więc, jeśli jesteś na szczycie góry,
  • 1:14 - 1:16
    będzie oczywiście mniejsze.
  • 1:16 - 1:20
    Na to ciśnienie składa się wiele różnych cząsteczek
  • 1:20 - 1:21
    jakby skaczących dokoła.
  • 1:21 - 1:23
    Mamy cząsteczki tlenu.
  • 1:23 - 1:25
    Powiedzmy, że jest to około 21%.
  • 1:25 - 1:27
    To jest mój tlen.
  • 1:27 - 1:30
    Zanim przejdę dalej powinienem wspomnieć o FiO2.
  • 1:30 - 1:32
    Możesz się z tym spotkać.
  • 1:32 - 1:35
    FiO2 oznacza zawartość - która w tym przypadku
  • 1:35 - 1:40
    wynosi 21% czy też 0,21 - zawartość tlenu w mieszaninie oddechowej,
  • 1:40 - 1:43
    czyli ile tlenu wdychasz -
  • 1:43 - 1:46
    zawartość tlenu w mieszaninie oddechowej.
  • 1:46 - 1:51
    Ta zawartość wynosi 21%, czyli o wiele,
  • 1:51 - 1:53
    wiele mniej niż azotu.
  • 1:53 - 1:55
    Teraz azot - kiedy tak to rysuję -
  • 1:55 - 1:56
    robi wrażenie.
  • 1:56 - 1:57
    Cały ten fiolet to azot.
  • 1:57 - 2:01
    To jest około 78% tego, co wdychasz.
  • 2:01 - 2:03
    I ta ostatnia mała część,
  • 2:03 - 2:05
    którą rysuję jako zieloną linię.
  • 2:05 - 2:07
    To w większości argon.
  • 2:07 - 2:10
    Argon - po grecku - pochodzi
  • 2:10 - 2:12
    od słowa "leniwy"
  • 2:12 - 2:14
    Dzięki temu pamiętam o tym,
  • 2:14 - 2:16
    że argon tak naprawdę niewiele robi.
  • 2:16 - 2:21
    Nie reaguje on z niczym, co znajduje się w naszym ciele.
  • 2:21 - 2:22
    Oczywiście są też inne,
  • 2:22 - 2:24
    których jest mniej niż 1%.
  • 2:24 - 2:27
    Jest to na przykład dwutlenek węgla.
  • 2:27 - 2:29
    Tak wygląda skład powietrza
  • 2:29 - 2:31
    które wdycha mój przyjaciel.
  • 2:31 - 2:33
    To jest mój przyjaciel, który oddycha.
  • 2:33 - 2:37
    Jeśli chcę wiedzieć ile tlenu wdycha
  • 2:37 - 2:38
    będę musiał
  • 2:38 - 2:40
    trchę policzyć.
  • 2:40 - 2:47
    Ok, pO2 - czyli ciśnienie parcjalne tlenu -
  • 2:47 - 2:55
    wynosi 0,21, czyli 21%, razy 760 milimetrów słupa rtęci.
  • 2:55 - 3:00
    Okazuje się, że jest to 160 milimetrów słupa rtęci.
  • 3:00 - 3:03
    Teraz, ten tlen dociera do jego płuc.
  • 3:03 - 3:07
    Przechodzi przez jego tchawicę i dalej przez wszystkie jego
  • 3:07 - 3:10
    oskrzeliki aż do woreczka pęcherzykowego.
  • 3:10 - 3:13
    A kiedy tam dociera - po drodze w to miejsce,
  • 3:13 - 3:14
    dzieje się ciekawa rzecz.
  • 3:14 - 3:18
    Temperatura ciała to tutaj 37 stopni Celsiusza.
  • 3:18 - 3:20
    Ma prawidłową temperaturę ciała.
  • 3:20 - 3:23
    I co to powoduje? - powietrze
  • 3:23 - 3:28
    przechodzi przez te oskrzela i tchawicę.
  • 3:28 - 3:30
    A kiedy to się dzieje, panuje tu duża wilgotność,
  • 3:30 - 3:32
    w drzewie oddechowym.
  • 3:32 - 3:33
    Jest tu wilgoć.
  • 3:33 - 3:35
    I ta wilgoć, kiedy zaczyna
  • 3:35 - 3:37
    się ogrzewać - a 37 stopni
  • 3:37 - 3:41
    to już całkiem ciepło - zaczyna przechodzić ze stanu ciekłego
  • 3:41 - 3:43
    w stan gazowy.
  • 3:43 - 3:46
    Więc nagle masz małe cząsteczki -
  • 3:46 - 3:49
    narysuje je jako małe kropki - wody
  • 3:49 - 3:50
    o tutaj
  • 3:50 - 3:53
    Zaczynają one tu wchodzić i mieszać się
  • 3:53 - 3:55
    z gazem, który tędy przepływa.
  • 3:55 - 3:58
    Więc gaz, który dostał się do środka podczas wdechu
  • 3:58 - 4:00
    teraz się z nią miesza.
  • 4:00 - 4:02
    W rezultacie, woda, która ma
  • 4:02 - 4:06
    coś, co nazywamy ciśnieniem pary.
  • 4:06 - 4:09
    I ciśnienie pary wodnej będzie się zmieniać
  • 4:09 - 4:11
    w zależności od temperatury.
  • 4:11 - 4:14
    W 37 stopniach, ciśnienie pary wodnej
  • 4:14 - 4:17
    będzie wynosić 47 milimetrów słupa rtęci.
  • 4:17 - 4:21
    Innymi słowy, jeśli temperatura wynosi 37 stopni
  • 4:21 - 4:24
    to możemy spodziewać się, że niektóre z cząsteczek wody
  • 4:24 - 4:27
    przejdą za stanu ciekłego w stan gazowy.
  • 4:27 - 4:31
    Okazuje się, że ilość cząsteczek
  • 4:31 - 4:33
    które zmienią swój stan
  • 4:33 - 4:35
    wygeneruje ciśnienie
  • 4:35 - 4:37
    o wartości 47 milimetrów słupa rtęci.
  • 4:37 - 4:39
    I jest to regułą
  • 4:39 - 4:41
    wiemy to z tablic.
  • 4:41 - 4:42
    Wyobraź sobie,
  • 4:42 - 4:45
    że właśnie wyprodukowałeś dużo ciepła - powiedzmy
  • 4:45 - 4:47
    że tyle, ile gotująca się woda
  • 4:47 - 4:49
    czyli 100 stopni Celsiusza.
  • 4:49 - 4:52
    Ciśnienie pary byłoby tu bardzo wysokie
  • 4:52 - 4:53
    bo dochodzi do wrzenia,
  • 4:53 - 4:55
    wyniosłoby 760
  • 4:55 - 4:58
    Więc podczas wrzenia ciśnienie wynosi 760.
  • 4:58 - 5:00
    Zapamiętaj to.
  • 5:00 - 5:07
    Gotująca się woda ma ciśnienie
  • 5:07 - 5:09
    760, czy coś Ci to przypomina?
  • 5:09 - 5:11
    Tyle samo wynosi ciśnienie atmosferyczne.
  • 5:11 - 5:12
    Interesujące.
  • 5:12 - 5:16
    Ciśnienie pary wodnej wyrównałoby ciśnienie atmosferyczne
  • 5:16 - 5:18
    gdybyś miał temperaturę gotującej się wody.
  • 5:18 - 5:21
    I dokładnie to się dzieje, kiedy coś gotujesz.
  • 5:21 - 5:23
    Ale nie chce się za bardzo rozpraszać.
  • 5:23 - 5:26
    Nie gotujemy przecież wody w naszych organizmach ani w naszych płucach.
  • 5:26 - 5:28
    Jesteśmy właściwie dużo chłodniejsi.
  • 5:28 - 5:29
    Ale jesteśmy ciepli.
  • 5:29 - 5:30
    Mamy 37 stopni.
  • 5:30 - 5:34
    Więc masz trochę tych małych cząsteczek wody, które
  • 5:34 - 5:37
    weszły w stan gazowy.
  • 5:37 - 5:40
    Ogółem, całość tego
  • 5:40 - 5:42
    musi wynosić 760.
  • 5:42 - 5:45
    Średnio, ciśnienie w naszych płucach
  • 5:45 - 5:47
    jest takie samo jak ciśnienie atmosferyczne.
  • 5:47 - 5:51
    Ale jest tu woda, mająca 47.
  • 5:51 - 5:55
    Skoro woda ma 47, to pozostałe
  • 5:55 - 6:00
    cząsteczki gazu musza mieć 713.
  • 6:00 - 6:03
    713, to jest cała reszta.
  • 6:03 - 6:04
    Co tworzy tą "resztę"?
  • 6:04 - 6:06
    To samo, co poprzednio
  • 6:06 - 6:08
    Tutaj będzie - i postaram się to narysować
  • 6:08 - 6:09
    najlepiej jak się da - w tym miejscu
  • 6:09 - 6:12
    będzie tlen
  • 6:12 - 6:16
    Czyli 21% z 713.
  • 6:16 - 6:19
    A tutaj nadal mamy dużo azotu.
  • 6:19 - 6:22
    Podobny podział jak poprzednio.
  • 6:22 - 6:25
    Pamiętaj, wszystko to jest w powietrzu wdychanym.
  • 6:25 - 6:27
    Nie mówimy tutaj o wydychaniu,
  • 6:27 - 6:29
    mówimy tylko o wdychaniu.
  • 6:29 - 6:32
    Ten fiolet stanowi 78%.
  • 6:32 - 6:35
    Tak samo, 78% z 713.
  • 6:35 - 6:37
    Nadal jest tu trochę argonu
  • 6:37 - 6:40
    i innych gazów - nie będę pisać tego wszystkiego
  • 6:40 - 6:40
    ale rozumiesz o co chodzi.
  • 6:40 - 6:43
    Chodzi o to, że skoro woda zajmuje teraz
  • 6:43 - 6:46
    część całkowitego ciśnienia, to wszystkie inne gazy
  • 6:46 - 6:49
    muszą mieć mniejsze ciśnienie parcjalne.
  • 6:49 - 6:52
    Jakie jest więc ciśnienie parcjalne powietrza, które
  • 6:52 - 6:55
    dociera do woreczka pęcherzykowego?
  • 6:55 - 7:01
    Będzie wynosiło FiO2, czyli 21%
  • 7:01 - 7:03
    Zapiszę to tutaj.
  • 7:03 - 7:05
    Dalej mamy ciśnienie atmosferyczne.
  • 7:05 - 7:07
    To jest ciśnienie atmosferyczne.
  • 7:07 - 7:10
    Powiedzieliśmy sobie, że wynosi 760.
  • 7:10 - 7:13
    Możemy narysować strzałkę żeby wiedzieć co jest czym.
  • 7:13 - 7:15
    760 milimetrów słupa rtęci.
  • 7:15 - 7:18
    Następnie, uwzględniając ciśnienie parcjalne
  • 7:18 - 7:19
    wody
  • 7:19 - 7:22
    Ponieważ jest tu teraz trochę pary wodnej.
  • 7:22 - 7:26
    Musimy odjąć 47.
  • 7:26 - 7:31
    Jeśli nadążasz za tym działaniem
  • 7:31 - 7:33
    widzisz, że zostało - jaki jest wynik?
  • 7:33 - 7:38
    Około 150 milimetrów słupa rtęci.
  • 7:38 - 7:43
    To jest ciśnienie parcjalne tlenu w tym miejscu.
  • 7:43 - 7:45
    Zaznaczę je dokładnie strzałką,
  • 7:45 - 7:48
    a nie w miejscu zaznaczonym pomarańczowym "x".
  • 7:48 - 7:50
    Do tego momentu odkryliśmy, że
  • 7:50 - 7:53
    ciśnienie parcjalne jest nieco niższe niż tam,
  • 7:53 - 7:54
    gdzie zaczęliśmy.
  • 7:54 - 7:57
    A to wszystko przez ciśnienie parcjalne wody.
  • 7:57 - 8:00
    Rozpoczniemy od tego momentu w następnym filmie.
Title:
Alveolar gas equation - part 1 | Respiratory system physiology | NCLEX-RN | Khan Academy
Description:

more » « less
Video Language:
English
Team:
Khan Academy
Duration:
07:59

Polish subtitles

Revisions