-
Burada düzbucaqlı prizmamız var.
-
Bu kərpicə ya da akvariuma bənzəyir və
-
vahid kublardan düzəlib.
-
Hər bir vahid kub,
-
1/4 uzunluğun 1/4 enin 1/4 hündürlüyünə
bərabərdir.
-
Siz bunu belə də düşünə bilərsiniz,
-
gəlin belə yazaq, hər bir ölçüsü
-
1/4 olan kub.
-
Bunlar onun uzunluğu, hündürlüyü və eni
-
ya da dərinliyi də deyə bilərik.
-
Verilənə əsasən, ümumi düzbucaqlı
-
prizmanın həcmi nə qədərdir?
-
Düşünürəm ki, cəhd etdiniz.
-
Bunu etməyin bir neçə yolu var.
-
Siz hər vahid kubun həcmi haqqında düşünə
bilər və
-
neçə vahid kub olduğunu tapa bilərsiniz.
-
Gəlin edək.
-
Vahid kub, onun həcmi 1/4 uzunluq vurulsun
-
1/4 en vurulsun 1/4 hündürlük olacaq.
-
Bunu etməyin digər yolu isə 1/4 dəfə
-
1/4 dəfə 1/4 kub, hansı ki, tez-tez
-
üçüncü qüvvətdə kub santimetr kimi yazılır.
-
Deməli, 1/4 dəfə 1/4 1/16 edir, vurulsun
1/4 1/64 edir.
-
Deməli, bu
-
1/64 kub santimetr olacaq.
-
Bu onların hər birinin həcmidir.
-
Bu hər verilən kubun həcmidir.
-
Burada onlardan neçəsi var?
-
Deməli, siz onlara bu iki qatın hissələri
kimi baxa bilərsiniz.
-
Birinci qatda, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8
hissə var.
-
Bu birinci qatdır.
-
Daha sonra burada ikinci qat var,
-
hansı ki, digər 8-lik olacaq.
-
Deməli, bu 8 + 8 = 16 olacaq.
-
Deməli, buradakı ümumi həcm
-
16 dəfə 1/64 kub olacaq,
-
hansı ki, 16/64 kuba bərabərdir,
-
yəni ikisi də eynidir.
-
16/64 1/4 ilə eynidir.
-
Surət və məxrəci 16-a bölün.
-
Yəni bu 1/4 kub santimetrlə eynidir.
-
Bu bizim həcmimizdir.
-
İndi isə, bunu etməyin digər yollarına baxaq.
-
Siz sadəcə uzunluq, en və hündürlüyün
-
ölçüləri haqqında düşünə bilərsiniz.
-
Enimiz 2 dəfə 1/4-ə bərabər olacaq,
-
yəni 1/2 santimetr.
-
Hündürlük də eynidir.
-
Deməli, o da 2 dəfə 1/4 olacaq,
-
hansı ki, 2/4-ə və ya 1/2-ə bərabərdir.
-
Daha sonra uzunluğumuz isə 4 dəfə 1/4-dür.
-
Deməli, o, 4/4-ə yəni 1-ə bərabərdir.
-
Həcmi tapmaq üçün
-
biz uzunluq vurulsun en vurulsun hündürlüyü
hesablamalıyıq
-
və buradakı nöqtəli xətlər onluq kəsrlər
deyil.
-
Mən onları bir az hündürdə yazmışam.
-
Bunlar fərqli yollarıdır.
-
Bunu x şəklində vurmaqla
-
yazmaq əvəzinə
-
belə qısa yolla yazırıq.
-
Uzunluq 1-dir.
-
En 1/2 santimetrdir.
-
Hündürlük də 1/2 santimetrdir.
-
Gəlin bu yolla edək.
-
Hündürlük də 1/2-dir, deməli, 1 vurulsun 1/2
1/2-ə bərabərdir.
-
Bu 1/4-ə bərabər olacaq.
-
Bu bir tərəfdir.
-
Bu da bir tərəfdir.
-
Bu da həmçinin.
-
Deməli, tərəf vurulsun tərəf
-
vurulsun tərəf, üçüncü qüvvətdən tərəf
ya da kub olacaq.
-
Kub santimetrin 1/4-i, hər iki halda
-
eyni nəticəni alırıq və bu yaxşıdır.
Khan Academy
