-
-
W tym filmie, udowodnię Ci, że granica taka jak:
-
przy x zbiegającym do 0, wyrażenia sin(x)/x, jest równa 1
-
Ale zanim to zrobię, zanim przejdę do trygonometrii,
-
zajmę się innym aspektem granic.
-
Twierdzenie o trzech ciągach.
-
Ponieważ, gdy już zrozumiecie czym jest twierdzenie o trzech ciągach
-
będziemy mogli go użyć do udowodnienia naszej granicy.
-
To jest właściwie, bardzo zawiły dowód, ale myślę, że
-
uznacie go za elegancki i satysfakcjonujący gdy go zrozumiecie.
-
Ale jeśli nie zrozumiecie, możecie zapamiętać to na pamięć.
-
Bo to bardzo użyteczna granica, gdy
-
bierzemy się za pochodne funkcji trygonometrycznych.
-
Więc czym jest twierdzenie o trzech ciągach?
-
Twierdzenie o trzech ciągach jest moim ulubionym twierdzeniem
-
w matematyce, być może dlatego, że ma słowo "ściskanie" w nazwie (squeeze)
-
Twierdzenie o ściskaniu.
-
Gdy przeczytasz je w podręczniku od rachunku, wygląda
-
na całkowicie skomplikowane.
-
Nie wiem, kiedy to czytaliście, w podręczniku od rachunku lub
-
w łatwiejszym podręczniku.
-
Ono wygląda na trudne ale
-
to co ono mówi jest dosyć oczywiste.
-
Pozwólcie, że dam Wam przykład.
-
Gdybym wam powiedział, że ja zawsze - więc Sal zawsze
-
je więcej niż Umama.
-
Umama to moja żona.
-
Gdybym powiedział, że to prawda, że Sal zawsze
-
je więcej niż Umama.
-
I miałem też powiedzieć, że Sal zawsze je mniej niż
-
- nie wiem, pozwólcie, że stworzę nową postać -
-
niż Bill.
-
-
Zatem danego dnia - powiedzmy, że to jest danego dnia.
-
Sal zawsze je więcej niż Umama, dowolnego dnia, oraz Sal
-
zawsze je mniej niż Bill, dowolnego dnia.
-
Teraz, gdybym wam powiedział, że we wtorek Umama zjadła 300 kalorii
-
i we wtorek Bill zjadł 300 kalorii.
-
-
Zatem, moje pytanie do Was, ile kalorii zjadł Sal?
-
czyli ile zjadłem we wtorek?
-
Cóż, jem zawsze więcej niż Umama, więcej lub tyle samo co Umama
-
więcej lub tyle samo co Umama... i zawsze mniej lub tyle samo co Bill.
-
Zatem we wtorek, musiałem zjeść 300 kalorii.
-
I to jest istota Twierdzenia o trzech ciągach. Przedstawię to
-
nieco bardziej formalnie.
-
Ale ono zasadniczo mówi, że jeśli jestem zawsze większy od jednego
-
obiektu, oraz jestem zawsze mniejszy od innego obiektu, i w pewnym momencie
-
te dwa obiekty są równe, to wtedy ja muszę być równy
-
czemukolwiek te dwa obiekty są równe.
-
Jestem, tak jakby, ściśnięty przez nie.
-
Jestem zawsze pomiędzy Umamą i Billem, i jeśli są oni
-
w tym samym punkcie we wtorek, wtedy ja muszę być
-
w tym samy punkcie również.
-
Lub przynajmniej muszę tam zbiegać.
-
Zapiszę to językiem matematycznym.
-
-
Zatem, to wszystko sprowadza się do tego, że w jakiejś dziedzinie,
-
powiedzmy g(x) jest mniejsze lub równe f(x), które
-
jest mniejsze lub równe h(x) w pewnej dziedzinie.
-
I wiemy również, że granica g(x), przy x dążącym do a,
-
jest równa pewnej liczbie całkowitej L, oraz wiemy, że granica
-
h(x) , przy x dążącym do a, również jest równa L, to
-
Twierdzenie o trzech ciągach mówi nam - i nie zamierzam udowadniać tego prawa
-
tutaj, ale dobrze jest po prostu zrozumieć czym
-
twierdzenie o trzech ciągach jest - ono mówi nam że
-
przy x dążącym do a, f(x) musi też zbiegać do L.
-
I to jest to samo.
-
To jest przykład, w którym f(x) mogłoby oznaczać, ile Sal je
-
w danym dniu, to mogłoby być ile Umama je
-
w danym dniu, a to Bill.
-
Zatem, jem zawsze więcej od Umamy, ale zawsze mniej od Billa.
-
Czyli we wtorek, powiedzmy, że "a" to wtorek, jeśli Umama zjadła
-
300 kalorii, oraz Bill zjadł 300 kalorii, wtedy ja również
-
musiałem zjeść 300 kalorii.
-
Pozwólcie mi to narysować.
-
Powiedzmy, że narysuję to, zrobię to w innym kolorze.
-
Twierdzenie o trzech ciągach.
-
-
Twierdzenie o trzech ciągach.
-
Ok, zaznaczmy punkt (a,L)
-
punkt a,L
-
Powiedzmy, że to jest a , ważny dla nas punkt
-
a to jest L.
-
I znamy g(x), która jest mniejszą funkcją, prawda?
-
Powiedzmy, że ona będzie zielona
-
tutaj, to jest g(x)
-
To jest moja g(x).
-
I wiemy, że jako że g(x) zbiega - więc g(x)
-
może wyglądać jakoś tak, prawda?
-
I wiemy, że granica przy x dążącym do a funkcji
-
g(x) jest równa L.
-
To ta tutaj.
-
To jest g(x).
-
To g(x).
-
Pozwólcie, że zaznaczę h(x) innym kolorem.
-
Więc teraz h(x) może wyglądać jakoś tak.
-
-
Coś w tym rodzaju.
-
Zatem to jest h(x).
-
Wiemy również, że granica, przy x zbiegającym do a, funkcji h(x)
-
zobaczmy, to jest funkcja x-ów.
-
To możesz nazwać h(x), g(x), lub f(x).
-
To jest po prostu zależna wartość, a to jest oś x-ów.
-
Zatem jeszcze raz, granica przy x dążącym do a, h(x), cóż
-
w tym punkcie, h(a) równa jest L.
-
Lub przynajmniej granica jest temu równa
-
-
I żadna z tych funkcji, właściwie nie musi być
-
zdefiniowana w a, jako że te granice, te granice istnieją
-
i ta granica istnieje.
-
I to jest także ważna rzecz do zapamiętania.
-
Zatem co to nam mówi? f(x) jest zawsze większe
-
od tej zielonej funkcji.
-
Jest zawsze mniejsze od h(x), prawda?
-
Więc, dowolne f(x) jakie narysuję, mogłoby być tylko
-
pomiędzy tymi dwoma, prawda?
-
Czyli nieważne jak to narysuję, gdybym miał narysować funkcję
-
jest ona ograniczona przez te dwie funkcje, po prostu z definicji.
-
Więc to musi przechodzić przez ten punkt.
-
Lub przynajmniej musi zbiegać do tego punktu.
-
Może, to nie jest zdefiniowane w tym punkcie, ale granica
-
w punkcie a, f(x) też musi być w punkcie L.
-
I być może f(x) nie było tu zdefiniowane, ale
-
granica, o której wspomnieliśmy, powinna być równa L.
-
I na szczęście to ma sens, co więcej
-
mam nadzieję, że przykład z moimi kaloriami ma
-
jakiś sens dla Was.
-
Zatem zapamiętajmy to
-
twierdzenie o trzech ciągach.
-
Teraz użyjemy tego, aby udowodnić, że granica
-
przy x zbiegającym do 0, sin(x) / x jest równa 1.
-
I chcę pokazać właśnie tę granicę, bo jest ona
-
naprawdę bardzo przydatna.
-
Następna rzecz jest taka, że jak czasami uczycie się twierdzenia o trzech ciągach
-
reagujecie w stylu, ojej jakie to oczywiste!
-
Gdzie ono jest przydatne?
-
Zobaczymy.
-
Zasadniczo, zamierzam to pokazać w następnym filmiku, gdyż
-
dociągamy do 8 minut.
-
Ale zobaczymy w następnym filmie, że Twierdzenie o trzech ciągach
-
jest bardzo użyteczne, kiedy spróbujemy udowodnić to.
-
Do zobaczenia w następnym filmie.
-