Return to Video

Shakespeare'in hakaretleri - April Gudenrath

  • 0:15 - 0:17
    "Shakespeare" adını
    duyunca neden korkuyoruz?
  • 0:17 - 0:20
    Bana sorarsanız bunun
    nedeni, genelde onun kelimeleri.
  • 0:20 - 0:23
    Tüm o senin, sen ve bu yüzden
  • 0:23 - 0:27
    ve neredesin kelimeleri,
    sıkıcıdan biraz daha fazlası olabilir.
  • 0:27 - 0:30
    Fakat merak etmelisiniz,
    o neden bu denli popüler?
  • 0:30 - 0:35
    Oyunları neden diğer yazarların
    oyunlarından çok, tekrar tekrar çekildi?
  • 0:35 - 0:37
    Kelimelerinden ötürü.
  • 0:38 - 0:41
    1500'lerin sonunda
    ve 1600'lerin başlarında
  • 0:41 - 0:44
    bir insanın sahip
    olabileceği en iyi araç buydu
  • 0:44 - 0:46
    ve bu konuda konuşacak çok şey var.
  • 0:46 - 0:49
    Ancak çoğu, oldukça acıklı.
  • 0:49 - 0:51
    Kara Veba'yı ve olayları biliyorsunuz.
  • 0:52 - 0:55
    Shakespeare çok fazla kelime kullanır.
  • 0:55 - 0:59
    En etkileyici başarılarından
    birisi de, hakaret kullanımıydı.
  • 0:59 - 1:02
    Bunlar tüm seyirciyi bir araya getirirdi;
  • 1:02 - 1:06
    nerede oturursanız oturun,
    sahnede olup bitene gülebilirdiniz.
  • 1:06 - 1:10
    Kelimeler, özellikle de
    tiyatro ortamında diyaloglar
  • 1:10 - 1:12
    birçok farklı nedenle kullanılırlar:
  • 1:12 - 1:14
    Sahnenin modunu belirlemek için,
  • 1:14 - 1:17
    ortama biraz daha atmosfer katmak için
  • 1:17 - 1:20
    ve karakterler arasındaki
    ilişkileri geliştirmek için.
  • 1:21 - 1:25
    Hakaretler bunu kısa
    ve keskin bir yolla yaparlar.
  • 1:26 - 1:28
    Önce "Hamlet"'e gidelim.
  • 1:28 - 1:29
    Bu diyalogdan hemen önce,
  • 1:29 - 1:34
    Polonius, Ophelia'nın babası
    ve Ophelia da Prens Hamlet'e âşık.
  • 1:35 - 1:40
    Kral Claudius, Prens Hamlet'in
    annesi kral ile evlendiğinden beri,
  • 1:40 - 1:42
    Hamlet'in neden çılgınca
    davrandığını çözmeye çalışıyor.
  • 1:42 - 1:48
    Polonius kızına Prens Hamlet'ten
    bilgi almasını teklif ediyor.
  • 1:48 - 1:51
    Sonra Sahne 2, Perde 2'ye geçiyoruz.
  • 1:51 - 1:54
    Polonius: "Beni tanıdınız mı efendimiz?"
  • 1:54 - 1:58
    Hamlet: "Elbette. Bir kadın tellalısınız."
  • 1:58 - 2:01
    Polonius: "Değilim, efendim."
  • 2:01 - 2:04
    Hamlet: "Öyleyse onun
    kadar dürüst olmanızı dilerim."
  • 2:05 - 2:09
    "Kadın tellalı" (fishmonger) kelimesinin
    ne anlama geldiğini bilmeseniz bile,
  • 2:09 - 2:11
    bazı içeriksel
    ipuçlarını kullanabilirsiniz.
  • 2:11 - 2:16
    Bir: Polonius negatif bir tepki
    verdi, yani kötü bir şey olmalı.
  • 2:16 - 2:19
    İki: Kadınlar kelimesini
    kullandığına göre, kötü bir şey olmalı.
  • 2:19 - 2:24
    Ve üç: "tellal" çok da iyi
    bir kelime değil gibi gözüküyor.
  • 2:24 - 2:26
    Yani anlamını bilmeseniz bile,
  • 2:26 - 2:29
    Hamlet ve Polonius
    arasındaki ilişkiye dair
  • 2:29 - 2:32
    bazı şeyler oluşturmaya başlıyorsunuz,
  • 2:32 - 2:34
    ki ilişkileri iyi değil.
  • 2:34 - 2:38
    Fakat biraz daha araştırırsanız,
    "tellal", bir tür aracı demektir
  • 2:39 - 2:42
    ve bu ortamda, kadın
    satıcısı anlamına gelebilir,
  • 2:42 - 2:46
    tıpkı Polonius'un kızını
    para için kullanması ve bunu
  • 2:46 - 2:48
    kral için yapıyor olması gibi.
  • 2:49 - 2:53
    Bu da Hamlet'in aslında göründüğü
    kadar çılgın olmadığını gösterir
  • 2:53 - 2:57
    ve iki karakter arasındaki
    düşmanlığı yoğunlaştırır.
  • 2:57 - 2:59
    Bir örnek daha ister misiniz?
  • 2:59 - 3:04
    "Romeo ve Juliet", Shakespeare
    oyunlarında en iyi hakaretlere sahip.
  • 3:04 - 3:06
    İki çete ve intihar eden talihsiz
  • 3:06 - 3:09
    âşıklarla ilgili bir oyun.
  • 3:09 - 3:11
    Herhangi bir dövüşmede
  • 3:11 - 3:14
    ciddi bir tokat sohbetinin
    var olduğunu biliyor olursunuz.
  • 3:14 - 3:16
    Ve hüsrana uğramazsınız.
  • 3:16 - 3:18
    Sahne 1, Perde 1'de en baştan
  • 3:18 - 3:21
    iki ailenin, Capulet ve
    Montague ailelerinin üyelerinin
  • 3:21 - 3:26
    güvensizlik ve nefret
    seviyeleriyle karşılaşıyoruz.
  • 3:26 - 3:31
    Gregory: "Geçerken kaşlarımı
    çatacağım ve istedikleri gibi anlasınlar."
  • 3:31 - 3:35
    Sampson: "Hayır, cüret
    ederlerse baş parmağımı ısıracağım,
  • 3:35 - 3:39
    ki bu onları küçük görmektir,
    eğer dayanabilirlerse."
  • 3:39 - 3:41
    Abraham ve Balthasar girer.
  • 3:41 - 3:45
    Abraham: "Bize baş parmağınızı mı
    ısırdınız efendim?"
  • 3:45 - 3:48
    Sampson: "Evet ısırdım, efendim."
  • 3:48 - 3:51
    Abraham: "Bize baş parmağınızı mı
    ısırdınız efendim?"
  • 3:51 - 3:56
    Pekâlâ, bu gidişat karakteri ya da
    modu anlamamıza nasıl yardımcı olur?
  • 3:56 - 3:58
    Hakaret kısmına kadar irdeleyelim.
  • 3:59 - 4:02
    Günümüzde baş parmak
    ısırmak büyük bir mesele olmayabilir
  • 4:02 - 4:04
    fakat Sampson bunu
    bir hakaret olarak kullanıyor.
  • 4:05 - 4:07
    Öyle anlıyorlarsa, bu hakaret olmalıdır.
  • 4:08 - 4:10
    Bu bizlere iki ev için
    çalışan adamlar arasındaki
  • 4:10 - 4:13
    düşmanlık derecesini göstermeye başlıyor.
  • 4:14 - 4:16
    Ve eğer birini kavgaya
    teşvik etmek istemiyorsanız,
  • 4:16 - 4:19
    normalde hiç kimseye
    hiçbir şey yapmazsınız
  • 4:19 - 4:21
    fakat birazdan kavga çıkacak.
  • 4:22 - 4:26
    Derine baktığımızda, oyunun
    yazıldığı zamanda baş parmak ısırmak
  • 4:26 - 4:28
    birisine hareket çekmek gibi bir şeydir.
  • 4:29 - 4:31
    Bununla birlikte çok güçlü bir his gelir,
  • 4:31 - 4:34
    şimdi sahnedeki
    gerilimi hissetmeye başlıyoruz.
  • 4:34 - 4:37
    Sahnenin devamında Capulet
    evinden Tybalt, Montague ailesinden
  • 4:37 - 4:41
    Benvolio'ya güzel bir hakarette bulunuyor.
  • 4:41 - 4:47
    Tybalt: "Ne, yoksa bu dişi
    geyiklerin arasına mı çekildin?
  • 4:47 - 4:50
    Dön, Benvolio, ölümüne bak."
  • 4:50 - 4:54
    Benvolio: "Barışı
    savunuyorum; kılıcını bırak
  • 4:54 - 4:57
    veya bu adamları
    benimle birlikte parçala."
  • 4:57 - 5:00
    Tybalt: "Ne, batmış
    ve barıştan bahsediyor!
  • 5:00 - 5:05
    Montague'lardan ve senden, o kelimeden,
    cehennem kadar nefret ediyorum.
  • 5:05 - 5:06
    Haydi başla, korkak!"
  • 5:08 - 5:10
    Pekâlâ, dişi geyikler.
  • 5:10 - 5:14
    Yine, bunun iyi bir
    şey olmadığını biliyoruz.
  • 5:14 - 5:18
    İki aile de birbirinden nefret ediyor
    ve bu da yangına körükle gitmektir.
  • 5:19 - 5:21
    Fakat kırıcı söz ne kadar kötüdür ki?
  • 5:21 - 5:22
    Dişi geyik korkaktır ve
  • 5:22 - 5:27
    kendi adamları ve düşman aile
    önünde birisine böyle hitap etmek
  • 5:27 - 5:29
    kavga çıkacağı anlamına gelir.
  • 5:29 - 5:31
    Tybalt Benvolio'yu çağırıyor
  • 5:31 - 5:35
    ve gururunu koruması için
    Benvolio'nun kavga etmesi gerekiyor.
  • 5:35 - 5:37
    Bu diyalog, iki karakter arasındaki
  • 5:37 - 5:40
    nitelendirmeye güzel
    bir şekilde bakmamızı sağlıyor.
  • 5:40 - 5:43
    Tybalt, Montague'ların
    korkak köpekler olduğunu düşünüyor
  • 5:43 - 5:45
    ve onlara saygı duymuyor.
  • 5:45 - 5:49
    Yine, sahneye
    dramatik bir gerilim ekleniyor.
  • 5:49 - 5:51
    Pekâlâ, şimdi bir bilgi alarmı.
  • 5:51 - 5:54
    Tybalt'ın öfkesine ve
    Montague'ların ağır nefretine
  • 5:54 - 5:58
    edebiyatta gaflet ya da
    düşüşüne neden olan şey
  • 5:58 - 6:00
    adı veriliyor.
  • 6:01 - 6:02
    Ah, evet.
  • 6:02 - 6:04
    Romeo'nun ellerine düşüyor.
  • 6:05 - 6:10
    Shakespeare'e bakarken,
    durun ve kelimelere bakın,
  • 6:10 - 6:12
    çünkü size gerçekten
    bir şeyler söylemeye çalışıyorlar.
Title:
Shakespeare'in hakaretleri - April Gudenrath
Speaker:
April Gudenrath
Description:

"Sen bir kadın tellalısın!" Shakespeare'in kelimelerine -- özellikle de hakaretlerine -- yakından baktığımız zaman, eserlerinin neden zamanının ötesinde olduğunu ve tüm dünyadan seyircilere hitap ettiğini, dolayısıyla onun neden usta bir oyun yazarı olarak görüldüğünü görebiliyoruz.

Konuşma April Gudenrath, anlatım Juliet Blake ve animasyon ise TED-Ed tarafından hazırlanmıştır.

Konuşmanın tamamı için: http://ed.ted.com/lessons/insults-by-shakespeare

more » « less
Video Language:
English
Team:
TED
Project:
TED-Ed
Duration:
06:24
Eren Gokce approved Turkish subtitles for Insults by Shakespeare
Eren Gokce edited Turkish subtitles for Insults by Shakespeare
Yunus ASIK accepted Turkish subtitles for Insults by Shakespeare
Yunus ASIK edited Turkish subtitles for Insults by Shakespeare
Gözde Zülal Solak edited Turkish subtitles for Insults by Shakespeare
Gözde Zülal Solak edited Turkish subtitles for Insults by Shakespeare
Gözde Zülal Solak edited Turkish subtitles for Insults by Shakespeare

Turkish subtitles

Revisions