Turkish subtitles

← Bir pandemiyi alt etmek için ne gerek

Get Embed Code
38 Languages

Showing Revision 7 created 12/13/2020 by Cihan Ekmekçi.

  1. Oğlum 2020 Ocak ayında doğdu,
  2. Paris'teki karantinadan
    kısa bir süre önce.
  3. Maske takan insanlardan hiç korkmadı
  4. çünkü ona normal gelen buydu.
  5. Üç yaşındaki kızım ise
    "gel hydro-alcoolique" diyebiliyor.
  6. Bu kelime, hidroalkolik
    el antiseptiğinin Fransızcası.
  7. Benden daha iyi telaffuz edebiliyor.
  8. Ama kimse maske takmak

  9. veya her 20 saniyede bir ellerini
    el dezenfektanıyla yıkamak istemiyor.
  10. Hepimiz çaresizce
    araştırma ve geliştirmelerin
  11. bir çözüm bulmalarını bekliyoruz:
  12. Yani aşıyı.
  13. Aşının keşfini, Kutsal Kaseymiş gibi
    düşünmemiz gerçekten ilginç.

  14. Ancak ayrıntılarına inmek istediğim
    birkaç kısayol var.
  15. Doktor değilim, sadece danışmanım.
  16. Müşterilerim
    sağlık hizmetlerine odaklanıyor --
  17. Biyofarmasötik şirketleri, tedarikçiler,
    küresel sağlık kurumları --
  18. ve beni de eğittiler.
  19. Kovid'le savaşmak için araçlar bulmalıyız
  20. ve onları herkese erişilebilir kılmalıyız.
  21. İlk olarak, tek bir aşı
    bizi bu durumdan kurtarmayacak.

  22. İhtiyacımız olan şey,
    bu araçların bir deposu.
  23. Çeşitli nüfuslarda Kovid vakalarını
    önleyebilmek, belirlemek
  24. ve tedavi ettiğimizden emin olmak için
  25. aşıya, tedavi
    ve teşhis bilimine ihtiyacımız var.
  26. İkinci olarak, mesele
    sadece bir araç bulmak değil.

  27. Klinik deneyler bu aracın etkili olduğunu
    gösterdiğinde ne olacağını düşünüyorsunuz?
  28. Hepimizin yakındaki eczaneye koşup,
  29. ürünü alıp, maskelerimizi çıkarıp
  30. Fransız öpücüğüne
    geri dönebileceğimizi mi düşünüyorsunuz?
  31. Hayır.
  32. Etkili bir araç bulmak, bu büyük savaştaki
    adımlardan sadece biri
  33. çünkü bir ürünün varlığı ile
    o ürüne olan erişim arasında bir fark var.
  34. Şimdi şöyle düşünebilirsiniz:

  35. "Yani diğer ülkelerin beklemesi
    gerektiğini kastediyor."
  36. Hayır, demek istediğim bu değil.
  37. Sadece diğerleri değil,
  38. herhangi birimiz
    beklemek zorunda olabilir.
  39. Kovid'deki aşağılayıcı şey,
  40. hızı ve şiddeti;
  41. hepimizi aynı mücadeleye maruz bırakıyor
  42. ve alışık olmadığımız
    mücadelelerin bir tadını veriyor.
  43. Çin'in karantinaya girdiği zamanı
    hatırlıyor musunuz?
  44. Birkaç hafta sonra aynı durumda
    olabileceğinizi hayal etmiş miydiniz?
  45. Ben kesinlikle etmemiştim.
  46. Hadi şimdi de bir aşımız olduğunu
    varsaydığımız teorik ana gidelim.

  47. Bu durumda, sonraki erişim mücadelesi
    tedarik konusunda olacak.
  48. Dünya halkının şu anki tahmini,
  49. 2021'nin sonuna kadar --
  50. ki bu, aşının keşfinden sonraki
    bir yılı aşkın zamana tekabül ediyor --
  51. gezegenimizdeki 8 milyar insanın
  52. 1 ile 2 milyarına yetecek kadar
    dozumuz olacak.
  53. Peki kim beklemek zorunda kalacak?
  54. Tedariğin az olduğu bir zamanda
    erişim hakkında ne düşünüyorsunuz?
  55. 1. senaryo:

  56. Piyasa güçlerine izin veririz
  57. ve en yüksek fiyatı ödeyenler
    ya da anlaşmalarını en hızlı yapanlar
  58. ürüne ilk olarak erişim sağlayacak.
  59. Hiç adil değil
  60. ama olması muhtemel bir senaryo.
  61. 2. senaryo:

  62. Halk sağlığı mantığına dayanarak
  63. hepimiz ürünü ilk kimin
    alacağına karar verebiliriz.
  64. İlk olarak sağlık çalışanlarının,
    sonra yaşlıların
  65. ve daha sonra genel nüfusun
    alacağında hemfikiriz diyelim.
  66. Şimdi biraz daha kışkırtıcı olayım.

  67. 3. senaryo:
  68. Pandemiyi iyi bir şekilde
    yönettiklerini gösteren ülkeler
  69. ürüne ilk olarak erişim sağlayacak.
  70. Biraz tahmini yürütülmüş bir senaryo
  71. ancak tam bir bilim kurgu değil.
  72. Yıllar önce, yüksek kaliteli ikinci sıra
    tüberküloz ilacının tedariği sınırlıyken
  73. ürünlerin düzgünce dağıtıldığından
  74. ve hastaların tedavi planlarını uygun
    şekilde takip ettiğinden emin olmak için
  75. hangi ülkelerin yeterince güçlü
    sağlık sistemleri olduğuna
  76. karar verecek özel bir komite kurulmuştu.
  77. O seçilmiş ülkelere
    ilk olarak erişim sağlandı.
  78. 4. senaryo:

  79. Rastgele bir kuralda karar kılabiliriz;
  80. örneğin, insanlar
    doğum günlerinde aşı olurlar.
  81. Size şunu sorayım:

  82. Aşının var olduğu
    ancak o ürüne erişiminiz olmadığı için
  83. hala maske takmak zorunda olduğunuz,
    çocuklarınızı okula gönderemediğiniz
  84. ve işe istediğiniz şekilde gidemediğiniz
  85. bir geleceği düşünmek nasıl hissettiriyor?
  86. Geçen her gün
    çekilmez hissettirir, değil mi?
  87. Ama tahmin edin ne oldu?
  88. Tedavisi ve hatta çaresi olan
    birçok hastalık var
  89. ama yine de insanlar her sene
    enfekte olmaya ve ölmeye devam ediyor.
  90. Tüberkülozu ele alalım:

  91. Her yıl 10 milyon insan enfekte oluyor,
  92. 1,5 milyon insan ölüyor,
  93. hem de yıllardır tedavisi olmasına rağmen.
  94. Bunun nedeni ise
    erişim sorunlarının bazı kilit noktalarını
  95. tam olarak çözemeyişimiz.
  96. Adil erişim yapılacak doğru şey

  97. ancak bu insani argümanın ötesinde
  98. bunu bizzat deneyimlediğimize göre
  99. adil erişim konusundaki
  100. sağlık ve ekonomik argümana
    umarım daha duyarlı olabiliriz.
  101. Sağlık argümanına göre
    virüs bir yerlerde aktif olduğu sürece
  102. hepimiz bildirilmemiş vakaların
    riski altındayız.
  103. Ekonomik argümana göre,
  104. ülke ekonomilerinin
    birbirlerine bağlılığından dolayı
  105. diğerleri de düzelemezse hiçbir yerli
    ekonomi tam olarak yeniden başlayamaz.
  106. Küresel hareketliliğe bağlı olan
    sektörleri düşünün,
  107. havacılık ve uzay
    ya da seyahat ve turizm gibi.
  108. Dünyanın sınırlarını aşan
    tedarik zincirlerini düşünün,
  109. tekstil ve otomotiv gibi.
  110. Gelişmekte olan piyasaların
    ekonomik büyümesinin payını düşünün.
  111. Gerçek şu ki
  112. tüm ülkelerin uyumlu bir şekilde
    pandemiyi alt etmesine ihtiyacımız var.
  113. Dolayısıyla adil erişim
    sadece yapılacak doğru şey değil,
  114. aynı zamanda yapılacak akıllı şey de.
  115. Peki bunu nasıl yaparız?
  116. "Erişimin" ne anlama geldiği konusunda
    hemfikir olduğumuzdan emin olalım.

  117. Ürünün var olduğu;
  118. yeterince iyi işe yaradığı;
  119. yerel yetkililer tarafından onaylandığı;
  120. uygun fiyatlı olduğu
  121. ama aynı zamanda
    ihtiyaç duyan tüm nüfuslarda
  122. işe yaradığının kanıtı olması
  123. ve hamile kadınların, immunodepresif
    insanların ya da çocukların dahil olduğu;
  124. hastaneler, kırsal klinikler,
    sıcak ya da soğuk iklimler gibi
  125. çeşitli çevrelerde dağıtabildiği
  126. ve doğru oranda ürettiğimiz
    anlamına geliyor.
  127. Çok uzun bir kontrol listesi, farkındayım
  128. ve krizsiz bir durumda
  129. bu sorunları birer birer
    sırasıyla ele almalıyız,
  130. bu çok uzun zaman alsa da.
  131. Peki ne yapıyoruz?
  132. Erişim konusu,
    yeni bir mücadele olmaktan çok uzak

  133. ve Kovid durumunda ise
  134. söylemeliyim ki uluslararası kuruluşların,
  135. sivil toplumun, endüstrinin
    ve diğerlerinin erişimi hızlandırmak için
  136. olağanüstü bir birlik içinde
    olduklarını görüyoruz;
  137. işleri paralel olarak hallediyorlar,
  138. düzenleyici süreçleri hızlandırıyorlar,
  139. tedarik mekanizmasını düzenliyorlar,
  140. tedariği güvence altına alıyorlar,
    kaynakları hareketlendiriyorlar gibi gibi.
  141. Ama aşının, diyelim ki,
    eksi 80 santigrat derecede
  142. sürekli muhafaza edimesi gerektiği
  143. ya da tedavinin uzman bir sağlık çalışanı
    tarafından yürütülmesi gerektiği
  144. ya da teşhisin gelişmiş bir laboratuvarda
    analiz edilmesi gerektiği
  145. durumla yüzleşmemiz çok olası.
  146. Peki daha fazla ne yapabiliriz?
  147. Küresel sağlık topluluğunun yıllardır
    desteklendiği mantığının ötesinde

  148. yardımcı olabileceğini düşündüğüm
    ek bir şey daha var.
  149. Ürün geliştirme ve imalatında
    "Tasarım-Maliyet" denen bir kavram var.
  150. Temel fikir, ürünün ilk olarak tasarlanıp
  151. sonra maliyetin düşürülmesi için
    çalışmasının aksine
  152. maliyet yönetimi görüşmelerinin ürünün
    tasarlandığı sırada gerçekleşmesidir.
  153. Maliyet, bir ürün için öncelikli
    bir kriter olarak tanımlandığında
  154. ilk günden bir hedef yapıldığından emin
    olmaya yardımcı olan basit bir yöntem.
  155. Sağlık ve erişim bağlamında ise

  156. tıpkı imalatçıların
    "Tasarım-Maliyet"de yaptığı gibi
  157. araştırma ve geliştirmeden erişime kadar
  158. bence yararlanılmayan bir potensiyel var.
  159. Bu, bir ürünü geliştirip
  160. sonra adil erişimi sağlamak için
    ürünü uyarlamaya çalışmak yerine
  161. bahsettiğim kontrol listesindeki
    tüm maddelerin
  162. baştan beri araştırma ve geliştirme
    sürecine imal edilmesi anlamına geliyor
  163. ve bu aslında hepimizin yararına olur.
  164. Örneğin,

  165. eğer bir ürünü adil erişimle geliştirirsek
  166. ölçek büyütmeyi daha hızlı
    en uygun hale getirebiliriz.
  167. Benim deneyimlerime göre,
  168. ilaç geliştiricileri genellikle
    işe yarayan dozu bulmaya odaklanırlar
  169. ve bunu dozu en uygun hale getirdikten
    veya düzeltmeler yaptıktan sonra yaparlar.
  170. Etkin maddesi nadir bir kaynak olan
  171. aday bir ürün hakkında
    konuştuğumuzu hayal edin.
  172. Peki ya bu etkin maddeyi
    olabildiğince az miktarda kullanan
  173. bir tedavi geliştirmeye
    odaklansaydık ne olurdu?
  174. Daha fazla doz üretmemize
    yardımcı olabilirdi.
  175. Başka bir örneği ele alalım.

  176. Eğer bir ürünü adil erişimle geliştirirsek
  177. toplu dağıtımı daha hızlı
    en uygun hale getirebiliriz.
  178. Yüksek gelirli ülkelerde,
  179. güçlü sağlık sistemi kapasitesi var.
  180. Ürünleri istediğimiz şekilde
    her zaman dağıtabiliriz.
  181. Ürünlerin ısı-kontrollü ortamlarda
    muhafaza edilebilmesini
  182. ya da uygulaması için çok yetenekli
    bir sağlık çalışanı gerektirmesinin
  183. değerini genellikle hafife alıyoruz.
  184. Tabii ki de ısı-kontrollü ortamlar
    ya da çok yetenekli sağlık çalışanları
  185. her yerde mevcut değil.
  186. Araştırma ve geliştirmeye
  187. daha zayıf sağlık sistemlerinin
    kısıtlamalarıyla yaklaşırsak
  188. yaratıcı olabilir
  189. ve daha çabuk, örneğin,
    ısı sorunu olmayan ürünler
  190. ya da vitamin gibi
    kolayca alınabilen ürünler
  191. ya da dozları tekrarlamak yerine
    uzun ömürlü formülasyon geliştirebiliriz.
  192. Böyle basitleştirilmiş araçlar
    üretebilir ve geliştirebilirsek
  193. hem yüksek hem de düşük gelirli ülkelerde
  194. hastanelere ve sağlık sistemlerine
    daha az baskı uygulamak gibi
  195. bir fayda eklemiş de olabiliriz.
  196. Virüsün hızını ve yüzleştiğimiz sonuçların
    şiddetini göz önünde bulundurursak

  197. Kovid'le ve ve gelecek pandemilerle
    savaşmak için
  198. ürün yapmanın daha hızlı yolunu bulmak
    ve herkese erişilebilir kılmak için
  199. bence kendimizi zorlamaya devam etmeliyiz.
  200. Benim bakış açıma göre,

  201. virüs kaybolmadığı sürece
  202. bu hikayenin bittiği iki yol var.
  203. Ya birimler tek yöne yönelir --
  204. sadece bazılarımız ürüne erişim sağlar
  205. ve Kovid hepimiz için
    bir tehdit oluşturmaya devam eder --
  206. ya da birimleri dengeleriz,
  207. hepimiz doğru silaha erişim sağlar
  208. ve hepimiz birlikte
    hayatımıza devam ederiz.
  209. Yenilikçi araştırma ve geliştirme
    Kovid'i tek başına yenemez
  210. ama araştırma ve geliştirmenin
    yenilikçi yönetimi yardımcı olabilir.
  211. Teşekkür ederim.