Turkish subtitles

← Kanserle savaşmak için bakterileri kandırmak - Tal Danino

Get Embed Code
26 Languages

Showing Revision 10 created 12/15/2019 by Cihan Ekmekçi.

  1. 1884'te, bir hastanın şansı kötüden
    betere doğru ilerlemiş gibiydi.
  2. Bu hastanın boynunda
    hızla büyüyen bir kanser vardı,
  3. sonra da alakasız bir bakteriyel
    deri enfeksiyonu nedeniyle yatağa düştü.
  4. Fakat yakın zaman sonra
    beklenmedik bir şey oldu:
  5. Enfeksiyonu atlatır atlatmaz
    kanser de gerilemeye başladı.
  6. 7 yıl sonra William Coley adındaki
    bir hekim bu hastanın izini sürdü,
  7. kanserin gözle görülür
    işaretleri kalmamıştı.
  8. Coley dikkate değer
    bir şeylerin olduğuna inandı:
  9. Bakteriyel enfeksiyon
    kanserle savaşmak için
  10. hastanın bağışıklık
    sistemini tetiklemişti.
  11. Coley'nin şanslı keşfi, kanseri
    başarıyla tedavi etmek için

  12. tasarlanmış bakteri enjeksiyonuna
    öncülük etmesini sağladı.
  13. Yüz yıldan uzun süre sonra sentetik
    biyologlar bunları bir kez olasılık dışı
  14. amaçla kullanmak niyetiyle
    güvenli şekilde programlayarak
  15. ilaçları tümörlere taşımak için
    daha da iyi bir yol buldular.
  16. Hücrelerin normal işleyişinin değişmesi
    tümör hücrelerinin hızla yayılmasına

  17. ve şekillerinin büyümesine neden
    olarak kanseri meydana getirir.
  18. Işın tedavisi, kemoterapi
    ve immunoterapi gibi tedaviler
  19. kötü huylu hücreleri öldürmeyi hedef alır
    ama bütün vücudu etkiler
  20. ve bu süreçte sağlıklı dokuları bozar.
  21. Yine de E.coli gibi bazı bakterilerin

  22. özellikle tümörlerin içinde büyüyebilmek
    gibi özel bir avantajları vardır.
  23. Oysa tümör çekirdeği, bağışıklık
    hücrelerinden saklanarak
  24. güvenle yayılabileceği
    ideal bir ortam oluşturur.
  25. Enfeksiyona yol açmak yerine
  26. tümörü içeriden hedefleyen
    Truva atı gibi hareket ederek
  27. kanserle savaşan ilaçları taşımak
    için yeniden programlanabilir.
  28. Algılama ve tepkiyi yeni yollarla yapmak
    için bakterileri programlama fikri
  29. Sentetik Biyoloji adı verilen
    alanının temel odak noktası.
  30. Ama bakteri nasıl programlanabilir?

  31. Anahtar bakterilerin DNA'larını
    değiştirmede yatıyor.
  32. Özel genetik sıralamaları
    bakteriye yerleştirerek,
  33. kanserin büyümesini bozan
    hücreleri de buna dahil ederek
  34. farklı molekülleri sentezlemek
    için bakteriler görevlendirilir.
  35. Biyolojik devrelerin yardımıyla
    birçok farklı şekilde
  36. hareket etmek için oluşturulabilirler.
  37. Bunlar, varlığa, yokluğa veya çeşitli
    faktörlerin kombinasyonuna bağlı olarak
  38. farklı davranışlar programlarlar.
  39. Örneğin; tümörlerin
    az oksijeni, az pH değeri
  40. ve çok üretilen molekülleri vardır.
  41. Sentetik biyologlar bakteriyi, bu şartları
    algılaması amacıyla programlayabilirler,
  42. ve böyle yaparken, sağlıklı dokulardan
    kaçınarak tümörlere yanıt verirler.
  43. Senkronize hücre tahribi devresi veya
    SLC olarak bilinen bir tür biyolojik devre

  44. bakterinin sadece ilaç taşımasını sağlamaz
    aynı zamanda bunu bir zamanlamayla yapar.
  45. Öncelikle, kanser ilaçlarının üretimi
  46. sağlıklı doku zararını önlemek için
    sadece tümörün içinde meydana gelen
  47. bakteri büyümesi olarak başlar.
  48. İlaçlar üretildikten sonra da
  49. kritik bir yoğunluk
    eşiğine ulaştıklarında
  50. bir acil kapatma anahtarı
    bakterinin patlamasına neden olur.
  51. Bu hem ilacı salıverir hem de
    bakterilerin sayısını azaltır.
  52. Yine de bakterinin belli bir yüzdesi
  53. koloniyi yenilemek için canlı kalır.
  54. Neticede, bakterilerin sayısı acil
    kapatma anahtarını tekrar tetiklemek için
  55. yeterli miktarda artar
    ve döngü devam eder.
  56. Hangi periyodik program kanserle savaşmak
    için en uygunsa, devrenin ince ayarı
  57. ona göre ilaçları taşımak
    için yapılabilir.
  58. Fare kullanılan bilimsel deneylerde, bu
    yaklaşımın umut verici olduğu kanıtlandı.

  59. Bilim insanları, bakteriyle birlikte
    enjekte edilen lenfoma tümörlerini
  60. başarıyla elemekle kalmayıp, bağışıklık
    hücrelerini tanılamak için olgunlaştırıp
  61. faredeki tedavi edilmemiş lenfomalara
    saldırtarak bağışıklık sisteminin
  62. enjeksiyonla uyarılmasını sağladılar.
  63. Birçok terapinin aksine, bakteri belirli
    bir kanser türünü hedef almaz

  64. ama bütün katı tümörler tarafından
    paylaşılan genel özellikleri hedef alır.
  65. Programlanabilir bakteri de sadece
    kanserle savaşmakla sınırlı değil.
  66. Onun yerine, gelecekteki
    hastalıkları takip eden
  67. karmaşık sensörler olarak işlev görürler.
  68. Belki de faydalı probiyotik bakteriler
    bağırsaklarımızda uykuda bekleyecek,
  69. ve zamanı geldiğinde hastalıkları
    tespit edecek, önleyecek
  70. ve hatta tedavi edecekler.
  71. Teknolojideki gelişmeler
    mekanik mini robotlarla işleyen

  72. bireyselleştirilmiş tıbbın geleceği
    ile ilgili heyecan yarattı.
  73. Ama milyarlarca yıllık evrimin sayesinde
  74. biyolojik bakteri türleriyle
  75. hali hazırda bir başlangıç
    noktamız olabilir.
  76. Sentetik biyolojiyi de karışıma ekleyin,
  77. kim bilir gelecekte neler mümkün olacak?