สิ่งมีชีวิตใดที่ได้พัฒนาความสามารถ
ในการจัดการสัตว์ที่ใหญ่กว่ามันหลายเท่า
คำตอบก็คือพวกมันทุกตัว
พวกมันคือพาราไซต์
สิ่งมีชีวิตที่อาศัยอยู่ในสิ่งมีชีวิตเจ้าบ้าน
ซึ่งพวกมันทำอันตราย หรือบางทีก็ถึงกับฆ่าให้ตาย
พาราไซต์มีชีวิตอยู่รอดได้โดยการติดต่อ จากเจ้าบ้านหนึ่งไปยังเจ้าบ้านถัดไป
บางครั้งผ่านสิ่งมีชีวิต ที่เชื่อมต่อระหว่างเจ้าบ้าน
พาราไซต์ของเราทำได้โดยปรับเปลี่ยน พฤติกรรมของเจ้าบ้าน
บางครั้งด้วยการโจรกรรมสมองโดยตรง
ยกตัวอย่างเช่น พยาธิขนม้า
หนึ่งในเจ้าบ้านของมันคือ จิ้งหรีด
พยาธิขนม้าต้องการน้ำเพื่อผสมพันธุ์ แต่จิ้งหรีดชอบที่แห้ง
ฉะนั้นเมื่อมันโตพอที่จะสืบพันธุ์
พยาธิจะผลิตโปรตีนที่บิดเบือน ระบบประสาทของจิ้งหรีด
จิ้งหรีดที่สับสนกระโดดไม่เป็นจังหวะ
เข้าใกล้แหล่งน้ำ
และสุดท้ายก็กระโดดลงไป และผลก็คือมักจะจมน้ำ
พยาธิก็จะไชออกมาเพื่อหาคู่
และไข่ของมันถูกกิน โดยแมลงน้ำเล็กๆ
ที่โตเต็มวัย
และขึ้นมาบนบก
และต่อมา ถูกกินโดยจิ้งหรีดตัวใหม่
และดังนั้นพยาธิหางม้าก็จะอยู่ต่อไป
และนี่คือไวรัสพิษสุนัขบ้า พาราไซต์อีกชนิดที่น่าที่ง
ไวรัสนี้ก่อโรคในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ส่วนใหญ่คือสุนัข
และเดินทางขึ้นไปตามระบบประสาท จนถึงสมอง
ที่ซึ่งมันทำให้เกิดการอักเสบ และสุดท้ายจะฆ่าเจ้าบ้าน
แต่ก่อนมันจะทำเช่นนั้น มันมักจะเพิ่มความดุร้ายให้กับเจ้าบ้าน
และเพิ่มการผลิต ของน้ำลายที่มีเชื้อดังกล่าว
ในขณะเดียวกันก็ทำให้การกลืนยากลำบาก
ด้วยปัจจัยเหล่านี้ เจ้าบ้านจึงมักจะกัดสัตว์ตัวอื่น
และมักจะส่งต่อไวรัส เมื่อเกิดเหตุการณ์อย่างนั้น
และตอนนี้ พบกับ ออพิโอคอร์ดิเซพ (Ophiocordyceps) ที่เป็นที่รู้จักกันว่า เห็ดผีดิบ
เจ้าบ้านที่เป็นตัวเลือกของมันคือมดในเขตร้อน ที่ปกติอาศัยอยู่ที่ยอดไม้
หลังจากสปอร์ของออพิโอคอร์ดิเซพ แทงผ่านเกราะตัวมดเข้าไป
พวกมันทำให้ตัวมดกระตุก จนตกลงมาจากต้นไม้
ราเปลี่ยนพฤติกรรมของมด บังคับให้มันเดินไปอย่างไร้สติ
จนกระทั่งเจอเข้ากับใบไม้ ที่มีความเหมาะสมต่อการเจริญเติบโตของรา
ซึ่งมันเข้าไปเกาะ
และมดก็ตายหลังจากนั้น
และราเข้าไปในตัวของมัน แล้วสร้างเส้นสายใย ที่ยาวและบาง จากคอของมัน
ภายในไม่กี่สัปดาห์ เส้นใยนั้นสร้างสปอร์
ซึ่งเปลี่ยนมดเป็นผีดิบหกขา ที่ออกตามหาใบไม้
หนี่งในผู้ร้ายที่เป็นอันตรายต่อมนุษยชาติที่สุด คือพาราไซต์ที่เปลี่ยนพฤติกรรมเจ้าบ้าน
ถ้าจะพูดให้สบายใจสักหน่อย
มันไม่ใช่สมองของเราหรอก ที่พวกมันเข้ายึด
ผมกำลังพูดถึงพลาสโมเดียม สาเหตุของโรคมาลาเรีย
พาราไซต์นี้ต้องการยุง ให้ส่งมันไประหว่างเจ้าบ้าน
ดังนั้นมันทำให้ยุงกัดเจ้าบ้าน บ่อยขึ้นและนานขึ้น
ยังมีหลักฐานว่า คนที่ติดเชื้อมาลาเรีย
เป็นผู้ที่ดึงดูดยุงมากกว่า
ซึ่งพวกมันจะมากัดพวกเขา และส่งต่อพาราไซต์ต่อไป
ระบบหลายสายพันธุ์นี้มีประสิทธิภาพมาก
ส่งผลให้มีคนเป็นไข้มาลาเรียนับแสนรายต่อปี
และท้ายที่สุด มีพวกแมว
ไม่ต้องเป็นห่วงไป คงจะไม่ใช่แมวหรอก ที่ไปอาศัยอยู่ในร่างกายของคุณ
และควบคุมความคิดของคุณ
ผมหมายถึง ว่ามันคงจะไม่ใช่อย่างนั้น
แต่เป็นจุลชีพที่เรียกว่า ทอกโซพลาสม่า
วงชีวิตที่สมบูรณ์ของมัน ต้องการทั้งแมวและสัตว์ฟันแทะ
เมื่อหนูติดเชื้อ และกินอุจจาระของแมวเข้าไป
พาราไซต์เปลี่ยนระดับสารเคมีในสมองของหนู
ทำให้มันระแวดระวังตัวต่อแมวผู้หิวโหยน้อยลง
บางที แม้กระทั่งเข้าโจมตีแมวด้วย
นั่นทำให้พวกมันตกเป็นเหยื่อได้ง่าย
ดังนั้น หนูที่ติดเชื้อเหล่านี้ ถูกกินและส่งต่อพาราไซต์
การควบคุมสมองเป็นผลสำเร็จ
มีหลักฐานแม้กระทั่งว่าพาราไซต์ ส่งผลกระทบต่อพฤติกรรมของมนุษย์
ในกรณีส่วนใหญ่ เราไม่เข้าใจอย่างถ่องแท้
ว่าพาราไซต์มีความสามารถ กระทำการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมได้อย่างไร
แต่จากที่เราทราบ
เราสามารถบอกได้ว่าพวกมันมีกล่องเครื่องมือ ที่ค่อนข้างจะหลากหลาย
พยาธิขนม้าน่าจะกระทำ ต่อสมองของจิ้งหรีดโดยตรง
ที่ต่างออกไป มาลาเรีย พาราไซต์
ขัดขวางเอนไซม์ที่ช่วยในการกินอาหารของยุง
บังคับให้พวกมันกัดครั้งแล้วครั้งเล่า
และไวรัสพิษสุนัขบ้าอาจทำให้ พฤติกรรมเกรี้ยวกราดน้ำลายไหลนั้นเกิดขึ้น
โดยเร่งให้ระบบภูมิคุ้มกันทำงานมากเกินไป
แต่ไม่ว่าจะเป็นวิธีการไหน
เมื่อคุณคิดถึงว่าพาราไซต์เหล่านี้
มีประสิทธิภาพ ต่อการควบคุมพฤติกรรมของเจ้าบ้านแค่ไหน
คุณอาจสงสัยว่ามีพฤติกรรมของมนุษย์มากน้อยแค่ไหน ที่แสดงออกมาเพราะพาราไซต์
ในเมื่อมากกว่าครึ่งหนึ่งของสปีชีส์บนโลกนี้ คือพาราไซต์
มันอาจมากกว่าที่เราคิดเอาไว้ก็เป็นได้