تصور کنید:
در خواب عمیقی هستید
و ناگهان بیدار میشوید!
نه با زنگ ساعت.
چشمانتان باز است،
و یک دیو روی سینهتان نشسته،
و نمیتوانید فرار کنید.
میخواهید دهانتان را باز کنید و داد بزنید،
اما صدایی بیرون نمیآید.
میخواهید بلند شوید و فرار کنید،
ولی میفهمید که کاملاّ فلج هستید.
دیو میخواهد شما را خفه کند،
ولی شما نمیتوانید دفاع کنید.
در رویایتان بیدارید،
و این یک کابوس است.
شبیه فیلم استفان کینگ است،
اما در واقع یک وضعیت پزشکی
به نام فلج خواب است،
و تقریبا نیمی از مردم
این وضعیت عجیب را حداقل یک بار
در زندگیشان تجربه کردهاند.
این سریال ترسناک که
در رویایتان با یک جانور
رو به رو میشوید میتواند
از چند ثانیه تا چند دقیقه طول بکشد
و شاید توهم صوتی یا تصویری
از یک روح شیطانی باشد
یا احساسی بیرونی مثل شناور شدن.
بعضیها حتی فلج خواب را با روبرو شدن
با یک روح اشتباه میگیرند
یا آدم ربایی.
در سال ۱۸۶۷، دکتر سیلاس ویر میشل
اولین مطالعه تخصصی پزشکی
درباره فلج خواب را انجام داد.
شخص ازمحیطش آگاهی دارد
و هوشیار است
ولی نمیتواند ماهیچهای را حرکت دهد.
به نظر میرسد هنوز خواب است.
او واقعا در تلاش است که حرکت کند،
و تنش روانی زیادی را تجربه میکند.
فقط وقتی بتواند حرکت کند،
طلسم بلافاصله شکسته میشود."
با اینکه دکتر میشل اولین کسی است که
بیماران را در مرحله فلج خواب مشاهده کرد،
تقریبا همهی فرهنگها
در طول تاریخ
یک تعریف ماوراءالطبیعه از آن داشتهاند.
در اروپای قرون وسطی، شاید فکر کنید یک بختک،
یک دیو شهوتران در شکل یک مرد،
شب به سراغتان میآید.
در اسکاندیناوی، بختک،
که یک دیوِ زن است،
مسئول ملاقات افراد خواب و
نشستن روی قفسه سینه آنها است.
در ترکیه، یک جن شما را نگه میدارد
و میخواهد خفهات کند.
در تایلند، فیآم وقتی خوابید به شما ضربه میزند.
در آمریکای جنوبی،
یک عفریته به سراغ شما میآید.
در مکزیک،
سبیرسه ال مورتو یک شخص مرده، روی شما است.
در یونان، مُرا روی سینه شما مینشیند
و میخواهد شما را خفه کند.
در نپال روح کایاک
در زیر پله زندگی میکند.
اینکه روحهای شیطانی را
در فلج خواب مقصر بدانیم، آساتر است
چون چیزی که واقعا در مغز شما اتفاق میافتد
توضیحش سختتر است.
دانشمندان نوین اعتقاد دارند که فلج خواب
به خاطر تداخل غیرطبیعی
مرحله REM، (حرکت سریح چشم)
و مرحله بیدار شدن است.
طی یک چرخه طبیعی REM،
شما تعدادی محرک حسی
در قالب یک رویا تجربه میکنید
و مغز شما بیهوش و کاملا خواب است.
در طول خوابتان،
پیامرسانهای عصبی ویژه منتشر میشوند،
که تقریبا تمام ماهیچهها را فلج میکنند .
این مرحله REM atonia نام دارد.
که وقتی در خواب تعقیب میشوید،
مانع دویدن شما در تخت خواب میشود.
طی یک مرحله از فلج خواب،
عناصر طبیعی مرحله REM را تجربه میکنید
شما خواب میبینید و ماهیچههایتان فلج هستند،
فقط مغزتان هشیار و بیدار است.
این چیزی است که باعث میشود
فکر کنید با یک موقعیت خطرناک
روبه رو هستید.
خب این دلیل توهم است،
اما در مورد پانیک چه؟
فشردن گلو،
خفه کردن،
فشار قفسه سینه
که خیلی از مردم میگویند؟
طی REM،
چیزی که مانع
انجام عملی بیرون خوابتان میشود،
REM atonia،
کنترل اختیاری نفس کشیدن را نیز
از بین میبرد.
نفسهایتان کوتاهتر و
سریع میشود.
کربن دی اکسید بیشتری میگیرید
و یک انسداد کوچک در راه هواییتان تجربه میکنید.
طی یک فلج خواب
ترکیبی از واکنش ترس بدنتان
به حمله یک موجود شیطانی
و مغزتان هوشیار
در حالی که بدنتان در مرحله REM است
واکنشی را برای شما ایجاد میکند که اکسیژن بیشتری دریافت کنید.
باعث میشود نفس نفس بزنید
برای هوا
اما نمیتوانید
چون REM atonia
کنترل تنفس شما را گرفته
این تقلا برای هوا وقتی بدنتان خواب است
حس فشار روی قفسه سینه
یا خفگی را
ایجاد میکند.
در حالی که بعضی از مردم
فلج خواب را منظم تجربه میکنند
و این میتواند با اختلالات خواب
مثل حمله خواب، مرتبط باشد
خیلی از مردم به ندرت
فلج خواب را تجربه میکنند
شاید یک بار در عمرشان.
پس راحت استراحت کنید،
هیچ روح شیطانی نمیخواهد شما را
تعقیب کند
بگیرد
گلویتان را بگیرد
یا خفه کنید.
اینها در فیلمهای ترسناک اتفاق میافتند!