0:00:00.000,0:00:02.000 Danas smo ovdje 0:00:02.000,0:00:04.000 zato što su Ujedinjeni narodi 0:00:04.000,0:00:06.000 definirali ciljeve 0:00:06.000,0:00:08.000 za napredak zemalja. 0:00:08.000,0:00:11.000 Zovu se Milenijski razvojni ciljevi. 0:00:11.000,0:00:14.000 A razlog zašto stvarno volim te ciljeve 0:00:14.000,0:00:17.000 jest što ih je osam. 0:00:17.000,0:00:19.000 I određivanjem osam različitih ciljeva, 0:00:19.000,0:00:21.000 Ujedinjeni narodi su poručili 0:00:21.000,0:00:23.000 kako ima tako puno stvari koje se trebaju 0:00:23.000,0:00:25.000 promijeniti u zemlji 0:00:25.000,0:00:27.000 da bismo imali dobar život za ljude. 0:00:27.000,0:00:29.000 Pogledajte ovdje, trebate riješiti siromaštvo, 0:00:29.000,0:00:31.000 obrazovanje, spol, 0:00:31.000,0:00:33.000 zdravlje djece i majki, 0:00:33.000,0:00:36.000 kontrolirati infekcije, zaštititi okoliš 0:00:36.000,0:00:38.000 i ostvariti dobre globalne veze među narodima 0:00:38.000,0:00:40.000 u svakom pogledu 0:00:40.000,0:00:43.000 od pomoći do trgovine. 0:00:43.000,0:00:46.000 Postoji i drugi razlog zašto mi se sviđaju ti razvojni ciljevi, 0:00:46.000,0:00:49.000 a to je zato što je svaki do jednoga mjerljiv. 0:00:49.000,0:00:52.000 Uzmimo smrtnost djece. 0:00:52.000,0:00:54.000 Cilj je smanjiti dječju smrtnost 0:00:54.000,0:00:56.000 za dvije trećine, 0:00:56.000,0:00:59.000 od 1990. do 2015. 0:00:59.000,0:01:02.000 To je smanjenje od 4% na godinu. 0:01:03.000,0:01:05.000 I to s mjerenjem. 0:01:05.000,0:01:07.000 To je ono što čini razliku 0:01:07.000,0:01:09.000 između političkog govora poput ovog 0:01:09.000,0:01:11.000 i stvarno raditi na važnoj stvari, 0:01:11.000,0:01:14.000 na boljem životu za ljude. 0:01:14.000,0:01:16.000 A razlog zašto sam tako sretan zbog toga 0:01:16.000,0:01:18.000 je taj što smo već dokazali 0:01:18.000,0:01:20.000 kako postoje mnoge zemlje 0:01:20.000,0:01:22.000 u Aziji, na Bliskom Istoku, 0:01:22.000,0:01:25.000 u Latinskoj Americi i Istočnoj Europi 0:01:25.000,0:01:27.000 koje smanjuju ovom brzinom. 0:01:27.000,0:01:30.000 Čak i moćni Brazil smanjuje s 5% na godinu, 0:01:30.000,0:01:32.000 a Turska sa 7% na godinu. 0:01:32.000,0:01:34.000 Dakle ima dobrih vijesti. 0:01:34.000,0:01:37.000 A ipak ljudi mi kažu: "Nema napretka u Africi. 0:01:37.000,0:01:39.000 A čak nema niti statistike o Africi 0:01:39.000,0:01:41.000 za saznati što se događa." 0:01:41.000,0:01:44.000 Dokazat ću da su u krivu za obje stvari. 0:01:44.000,0:01:47.000 Pođite sa mnom u čudesni svijet statistike. 0:01:47.000,0:01:50.000 Vodim vas na internetsku stranicu, ChildMortality.org, 0:01:50.000,0:01:52.000 gdje možete uzeti broj smrti djece 0:01:52.000,0:01:55.000 ispod pet godina starosti za sve zemlje. 0:01:55.000,0:01:57.000 Napravili su je UN-ovi stručnjaci. 0:01:57.000,0:01:59.000 I uzet ću Keniju kao primjer. 0:01:59.000,0:02:01.000 Ovdje vidite podatke. 0:02:01.000,0:02:04.000 Nemojte paničariti. Nemojte sada paničariti. Pomoći ću vam u tome. 0:02:04.000,0:02:06.000 Izgleda grozno, kao na fakultetu 0:02:06.000,0:02:08.000 kada niste voljeli statistiku. 0:02:08.000,0:02:10.000 Ali prva stvar, kada vidite točke poput ovih, 0:02:10.000,0:02:12.000 koju se trebate pitati, je: 0:02:12.000,0:02:14.000 odakle podaci dolaze? 0:02:14.000,0:02:16.000 Koje je porijeklo podataka? 0:02:16.000,0:02:18.000 Je li tako da u Keniji 0:02:18.000,0:02:20.000 postoje liječnici i drugi stručnjaci 0:02:20.000,0:02:22.000 koji pišu potvrdu o smrti čim dijete umre, 0:02:22.000,0:02:24.000 i koja se šalje u statistički ured? 0:02:24.000,0:02:27.000 Ne. Zemlje s niskim standardom kao Kenija 0:02:27.000,0:02:30.000 još uvijek nemaju tu razinu organiziranosti. 0:02:30.000,0:02:32.000 Ona postoji ali nije potpuna, 0:02:32.000,0:02:35.000 jer se puno smrti događa u kući 0:02:35.000,0:02:37.000 s obitelji, 0:02:37.000,0:02:39.000 i ne bilježe se. 0:02:39.000,0:02:41.000 Ono na što se oslanjamo nije nepotpun sustav. 0:02:41.000,0:02:44.000 Imamo intervjue, ankete. 0:02:44.000,0:02:46.000 I to su strogo profesionalne 0:02:46.000,0:02:48.000 ženske ispitivačice 0:02:48.000,0:02:50.000 koje će sjesti sa ženom jedan sat 0:02:50.000,0:02:52.000 i pitati je o povijesti njezinih poroda. 0:02:52.000,0:02:54.000 Koliko ste djece imali? 0:02:54.000,0:02:56.000 Jesu li živi? 0:02:56.000,0:02:59.000 Ako su umrli, u kojoj dobi i koje godine? 0:02:59.000,0:03:01.000 I to je onda rađeno na reprezentativnom uzorku 0:03:01.000,0:03:04.000 tisuća žena u zemlji 0:03:04.000,0:03:06.000 i objedinjeno u onome što se ranije zvalo 0:03:06.000,0:03:09.000 izvještaj o demografskom ispitivanju zdravlja. 0:03:09.000,0:03:11.000 Ali ta ispitivanja koštaju, 0:03:11.000,0:03:14.000 i mogu biti napravljene tek u intervalima od 3 do 5 godina. 0:03:14.000,0:03:16.000 Ali su jako kvalitetna. 0:03:16.000,0:03:18.000 Tako da je to ograničenje. 0:03:18.000,0:03:21.000 I sve ove obojene linije su rezultati; 0:03:21.000,0:03:23.000 svaka boja je jedno ispitivanje. 0:03:23.000,0:03:26.000 No to je prekomplicirano za danas, pa ću vam pojednostaviti, 0:03:26.000,0:03:29.000 i dati vam po jednu prosječnu točku svakog ispitivanja. 0:03:29.000,0:03:32.000 To je bila 1977., 1988., 0:03:32.000,0:03:34.000 1992., '97. 0:03:34.000,0:03:37.000 i 2002. 0:03:37.000,0:03:39.000 I kad su stručnjaci u Ujedinjenim narodima 0:03:39.000,0:03:42.000 stavili ispitivanja na svoje mjesto u bazama podataka, 0:03:42.000,0:03:45.000 tada su upotrijebili napredne matematičke formule 0:03:45.000,0:03:48.000 da dobiju liniju smjera, a linija smjera izgleda ovako. 0:03:48.000,0:03:51.000 Pogledajte. Ovo je najbolje podudaranje koje mogu ovdje dobiti. 0:03:51.000,0:03:53.000 Ali pazite. 0:03:53.000,0:03:55.000 Oni produžuju liniju 0:03:55.000,0:03:57.000 iza zadnje točke 0:03:57.000,0:03:59.000 u ništa. 0:03:59.000,0:04:02.000 I procijenili su kako će, 2008, 0:04:02.000,0:04:05.000 Kenija imati smrtnost djece od 128. 0:04:05.000,0:04:07.000 I bio sam tužan, 0:04:07.000,0:04:09.000 jer smo mogli vidjeti 0:04:09.000,0:04:11.000 taj obrat u Keniji 0:04:11.000,0:04:14.000 s porastom dječje smrtnosti u 90-tima. 0:04:14.000,0:04:16.000 To je bilo baš tragično. 0:04:16.000,0:04:19.000 Ali u lipnju sam dobio e-mail poruku 0:04:19.000,0:04:21.000 od Demografskih ispitivanja zdravlja 0:04:21.000,0:04:23.000 i imala je dobre vijesti iz Kenije. 0:04:23.000,0:04:25.000 I bio sam tako sretan. 0:04:25.000,0:04:28.000 Ovo je bila procjena novog ispitivanja. 0:04:28.000,0:04:30.000 I onda je trebalo samo idućih tri mjeseca 0:04:30.000,0:04:32.000 kako bi ih UN stavio na svoj server, 0:04:32.000,0:04:35.000 I u petak smo dobili novu liniju smjera. 0:04:35.000,0:04:37.000 I bila je ovdje dolje. 0:04:37.000,0:04:39.000 Nije li to lijepo? Nije li to lijepo, ha? 0:04:39.000,0:04:42.000 Ja sam zapravo u petak sjedio ispred svog računala, 0:04:42.000,0:04:44.000 i vidio broj smrti kako pada 0:04:44.000,0:04:47.000 s 128 na 84 samo tog jutra. 0:04:47.000,0:04:49.000 Pa smo slavili. 0:04:49.000,0:04:51.000 Ali sada, kada imamo ovu liniju smjera, 0:04:51.000,0:04:53.000 kako mjerimo napredak? 0:04:53.000,0:04:55.000 Sada idem malo u detalje, 0:04:55.000,0:04:57.000 jer UN voli to raditi. 0:04:57.000,0:05:00.000 Počnu 1990. mjere do 2009. 0:05:00.000,0:05:03.000 Kažu: "0,9%, nema napretka." 0:05:03.000,0:05:05.000 To nije pošteno. 0:05:05.000,0:05:08.000 Kao profesor, mislim kako imam pravo predložiti nešto drugačije. 0:05:08.000,0:05:10.000 Rekao bih, učinite barem ovo. 0:05:10.000,0:05:12.000 10 godina je dovoljno za pratiti trend. 0:05:12.000,0:05:15.000 To su dva ispitivanja, i možete vidjeti što se sada događa. 0:05:15.000,0:05:17.000 Imaju 2,4% 0:05:17.000,0:05:19.000 Da sam ja u Ministarstvu zdravstva u Keniji, 0:05:19.000,0:05:22.000 možda bih spojio ove dvije točke. 0:05:22.000,0:05:24.000 Tako da ono što vam govorim je 0:05:24.000,0:05:26.000 da mi znamo smrtnost djece. 0:05:26.000,0:05:28.000 Imamo pristojan trend. 0:05:28.000,0:05:30.000 Dolazimo do varljivih stvari 0:05:30.000,0:05:32.000 kad mjerimo Milenijske razvojne ciljeve 0:05:32.000,0:05:35.000 Iako je razlog za Afriku izuzetno važan, 0:05:35.000,0:05:37.000 jer su 90-te bile loše desetljeće, 0:05:37.000,0:05:40.000 ne samo u Keniji, nego po cijeloj Africi. 0:05:40.000,0:05:42.000 Epidemija HIV-a došla je do vrhunca. 0:05:42.000,0:05:45.000 Bilo je rezistencije na stare lijekove za malariju, dok nismo dobili nove. 0:05:45.000,0:05:47.000 A kasnije smo dobili i mreže protiv komaraca. 0:05:47.000,0:05:49.000 Bilo je i društveno-ekonomskih problema, 0:05:49.000,0:05:52.000 koji se sada rješavaju u puno većem opsegu. 0:05:52.000,0:05:54.000 Tako da pogledajte ovdje prosjek. 0:05:54.000,0:05:56.000 Ovo je prosjek cijele Afrike južno od Sahare. 0:05:56.000,0:05:58.000 I Ujedinjeni narodi kažu 0:05:58.000,0:06:01.000 kako je to smanjenje od 1,8%. 0:06:01.000,0:06:03.000 Ovo sada zvuči pomalo teoretski, 0:06:03.000,0:06:05.000 ali nije toliko teoretski. 0:06:05.000,0:06:07.000 Znate, ti ekonomisti, 0:06:07.000,0:06:10.000 vole novac, i žele ga sve više i više, žele rasti. 0:06:10.000,0:06:13.000 Pa računaju postotak godišnjeg porasta ekonomije. 0:06:13.000,0:06:16.000 Mi u javnom zdravstvu, mi mrzimo dječje smrti, 0:06:16.000,0:06:18.000 stoga želimo sve manje i manje dječjih smrti. 0:06:18.000,0:06:20.000 Pa računamo postotak smanjenja po godini. 0:06:20.000,0:06:22.000 Ali i to je ista vrsta postotaka. 0:06:22.000,0:06:24.000 Ako vaša ekonomija raste za 4%, 0:06:24.000,0:06:26.000 trebate smanjiti dječju smrtnost za 4%, 0:06:26.000,0:06:29.000 ako je dobro upotrijebljen i ako su ljudi stvarno uključeni 0:06:29.000,0:06:32.000 i mogu koristiti sredstva na način koji žele. 0:06:32.000,0:06:35.000 Je li onda pošteno to mjeriti kroz 19 godina? 0:06:35.000,0:06:38.000 Ekonomist to nikad ne bi napravio. 0:06:38.000,0:06:40.000 Podijelio sam to na dva dijela. 0:06:40.000,0:06:43.000 U 90-tima, samo 1,2%, 0:06:43.000,0:06:45.000 samo 1,2%. 0:06:45.000,0:06:47.000 Za razliku od sada, druga brzina -- 0:06:47.000,0:06:49.000 to je kao da je Afrika imala prvu brzinu, 0:06:49.000,0:06:51.000 i sada su krenuli u drugoj brzini. 0:06:51.000,0:06:53.000 Ali čak i to 0:06:53.000,0:06:55.000 nije pošteno predstavljenje Aftrike, 0:06:55.000,0:06:57.000 jer je to prosjek, 0:06:57.000,0:06:59.000 to je prosječna brzina smanjenja u Africi. 0:06:59.000,0:07:02.000 Pogledajte ovdje, kada vas odvedem u moje grafove s balončićima. 0:07:02.000,0:07:04.000 Još uvijek ovdje 0:07:04.000,0:07:07.000 broj smrti djece na 1.000 je na onoj osi. 0:07:07.000,0:07:09.000 Ovdje imamo godinu. 0:07:09.000,0:07:12.000 I sad vam dajem širu sliku od Milenijskih razvojnih ciljeva. 0:07:12.000,0:07:14.000 Počinjem od prije 50 godina 0:07:14.000,0:07:17.000 kada je Afrika slavila nezavisnost u većini zemalja. 0:07:17.000,0:07:19.000 Evo vam Kongo, koji je bio visoko, 0:07:19.000,0:07:21.000 Gana, niže, a Kenija još niže. 0:07:21.000,0:07:24.000 I što se događalo od tada kroz godine? Idemo. 0:07:24.000,0:07:27.000 Vidite, s nezavisnosti, popravila se pismenost 0:07:27.000,0:07:30.000 i počela su cijepljenja, velike boginje su iskorijenjene, 0:07:30.000,0:07:33.000 higijena se popravila, i stvari su se poboljšale. 0:07:33.000,0:07:35.000 Ali onda, u 80-tima, pogledajte ovdje. 0:07:35.000,0:07:37.000 Kongo je ušao u građanski rat, 0:07:37.000,0:07:39.000 i stali su na toj razini. 0:07:39.000,0:07:41.000 Gana je brzo napredovala. 0:07:41.000,0:07:44.000 Kenija ovdje usporava, Gana je pretječe, 0:07:44.000,0:07:46.000 no onda Kenija i Gana zajedno kreću prema dolje -- 0:07:46.000,0:07:48.000 još je uvijek zastoj u Kongu. 0:07:48.000,0:07:50.000 Ovdje smo danas. 0:07:50.000,0:07:53.000 Možete vidjeti, ovo nema smisla 0:07:53.000,0:07:56.000 raditi prosjek ovih nikakvih poboljšanja 0:07:56.000,0:07:59.000 i ovih jako brzih poboljšanja. 0:08:00.000,0:08:02.000 Došlo je doba kada moramo 0:08:02.000,0:08:06.000 prestati razmišljati o Africi južno od Sahare kao jednom mjestu. 0:08:06.000,0:08:09.000 Te su zemlje tako različite, 0:08:09.000,0:08:12.000 i zaslužuju da ih se takvima i prepozna, 0:08:12.000,0:08:14.000 kao što ni o Europi ne govorimo kao o jednom mjestu. 0:08:14.000,0:08:17.000 Mogu vam reći kako su ekonomija u Grčkoj i Švedskoj vrlo različite. 0:08:17.000,0:08:19.000 Svi to znaju. 0:08:19.000,0:08:22.000 I procjenjuje ih se kako stoje, svaku zemlju zasebno. 0:08:22.000,0:08:25.000 Dajte da vam pokažem širu sliku. 0:08:25.000,0:08:28.000 Moja zemlja, Švedska: 0:08:28.000,0:08:31.000 1800. bili smo ovdje gore. 0:08:31.000,0:08:34.000 Kakav mi to čudan poremećaj osobnosti moramo imati, 0:08:34.000,0:08:37.000 kada brojimo djecu tako pedantno usprkos visokim stopama njihove smrtnosti. 0:08:37.000,0:08:40.000 To je jako čudno. Na neki način za posramiti se. 0:08:40.000,0:08:42.000 Ali mi u Švedskoj imamo tu naviku, znate, 0:08:42.000,0:08:44.000 tako da smo brojali sve dječje smrti, 0:08:44.000,0:08:46.000 čak i ako nismo ništa oko toga poduzimali. 0:08:46.000,0:08:48.000 A onda, vidite, ovo su godine gladi. 0:08:48.000,0:08:50.000 To su bile loše godine, i ljudima je bilo dosta Švedske. 0:08:50.000,0:08:53.000 Moji preci su se preselili u SAD. 0:08:53.000,0:08:56.000 I konačno, ubrzo se situacija ovdje počela popravljati. 0:08:56.000,0:08:59.000 Dobili smo bolje obrazovanje, i zdravstvo, 0:08:59.000,0:09:01.000 smrtnost djece se smanjila. 0:09:01.000,0:09:04.000 Mi nikad nismo imali rat, Švedska je bila u miru cijelo to vrijeme. 0:09:04.000,0:09:06.000 No pogledajte, smanjivanje 0:09:06.000,0:09:08.000 u Švedskoj 0:09:08.000,0:09:10.000 nije bilo brzo. 0:09:10.000,0:09:13.000 Švedska je dosegnula nisku smrtnost djece 0:09:13.000,0:09:16.000 zato što je počela rano. 0:09:16.000,0:09:18.000 Osnovna škola kod nas 0:09:18.000,0:09:20.000 počela je 1842. 0:09:20.000,0:09:22.000 I tada dobijete taj prekrasan učinak 0:09:22.000,0:09:24.000 kada je narasla ženska pismenost 0:09:24.000,0:09:26.000 jednu generaciju nakon toga. 0:09:26.000,0:09:29.000 Morate shvatiti da su ulaganja u napredak koja radimo, 0:09:29.000,0:09:31.000 dugoročna ulaganja. 0:09:31.000,0:09:33.000 Ne radi se samo o pet godina. 0:09:33.000,0:09:35.000 To su dugoročna ulaganja. 0:09:35.000,0:09:38.000 I Švedska nikada nije dosegnula brzinu iz Milenijskih razvojnih ciljeva, 0:09:38.000,0:09:40.000 3,1% kako sam ja to izračunao. 0:09:40.000,0:09:43.000 Dakle skrenuli smo s puta. To je znači Švedska. 0:09:43.000,0:09:45.000 Ali o tome baš ne govorimo. 0:09:45.000,0:09:48.000 Želimo da drugi budu bolji od nas. I zaista, drugi su bili bolji. 0:09:48.000,0:09:50.000 Dozvolite da vam pokažem Tajland, 0:09:50.000,0:09:52.000 pogledajte koja je to uspješna priča, Tajland od 1960-ih -- 0:09:52.000,0:09:54.000 kako su ovdje krenuli dolje 0:09:54.000,0:09:57.000 i dosegnuli skoro istu smrtnost djece kao Švedska. 0:09:57.000,0:10:00.000 Dat ću vam drugu priču, Egipat, 0:10:00.000,0:10:03.000 najbolje skriven, postiže slavni uspjeh u javnom zdravstvu. 0:10:03.000,0:10:05.000 Egipat je bio ovdje gore 1960., 0:10:05.000,0:10:07.000 više od Konga. 0:10:07.000,0:10:10.000 Nilska delta bila je za djecu patnja 0:10:10.000,0:10:12.000 s dijarejom 0:10:12.000,0:10:14.000 i malarijom i puno problema. 0:10:14.000,0:10:17.000 Onda su dobili asuansku branu. Dobili su struju u svoje kuće. 0:10:17.000,0:10:19.000 Povećali su edukaciju. 0:10:19.000,0:10:21.000 I dobili su primarnu zdravstvenu zaštitu. 0:10:21.000,0:10:23.000 I došli su dolje, znate. 0:10:23.000,0:10:26.000 I dobili su čišću vodu, iskorijenili su malariju. 0:10:26.000,0:10:28.000 Nije li to priča o uspjehu. 0:10:28.000,0:10:31.000 Milenijski razvojni ciljevi za smanjenje dječje smrtnosti 0:10:31.000,0:10:33.000 sasvim su mogući. 0:10:33.000,0:10:35.000 I dobre vijesti su 0:10:35.000,0:10:37.000 da Gana danas ide istom brzinom 0:10:37.000,0:10:40.000 kao Egipat kada je bio najbrži. 0:10:40.000,0:10:42.000 Sada i Kenija ubrzava. 0:10:42.000,0:10:44.000 Tu imamo problem. 0:10:44.000,0:10:47.000 Imamo ozbiljan problem u zemljama koje su u zastoju. 0:10:48.000,0:10:51.000 Dajte da vam sad pokažem širu sliku, 0:10:51.000,0:10:53.000 širu sliku dječje smrtnost. 0:10:53.000,0:10:55.000 Pokazat ću vam odnos 0:10:55.000,0:10:58.000 smrtnosti djece na ovoj osi - 0:10:58.000,0:11:01.000 ova ovdje os je dječja smrtnost - 0:11:01.000,0:11:04.000 a ovdje imamo veličinu obitelji. 0:11:04.000,0:11:06.000 Odnos između dječje smrtnosti i veličine obitelji. 0:11:06.000,0:11:08.000 Jedno, dvoje, troje, četvero djece po ženi. 0:11:08.000,0:11:10.000 Šestero, sedmero, osmero djece po ženi. 0:11:10.000,0:11:12.000 Ovo je, još jednom, 1960., 0:11:12.000,0:11:14.000 pred 50 godina. 0:11:14.000,0:11:16.000 Svaki balončić je jedna zemlja. 0:11:16.000,0:11:18.000 Boje koje vidite, su kontinenti. 0:11:18.000,0:11:20.000 Ovaj tamno plavi je Afrika južno od Sahare. 0:11:20.000,0:11:23.000 Veličina balončića je ukupno stanovništvo. 0:11:24.000,0:11:26.000 A ovo su 0:11:26.000,0:11:28.000 takozvane zemlje "u razvoju". 0:11:28.000,0:11:31.000 Imale su visoku ili vrlo visoku smrtnost djece 0:11:31.000,0:11:34.000 veličina obitelji, šest do osam. 0:11:34.000,0:11:36.000 A ovo ovdje su 0:11:36.000,0:11:38.000 takozvane zapadne zemlje 0:11:38.000,0:11:40.000 One su imale nisku smrtnost djece 0:11:40.000,0:11:42.000 i male obitelji. 0:11:42.000,0:11:44.000 Što se dogodilo? 0:11:44.000,0:11:47.000 Želim da sada vidite vlastitim očima 0:11:47.000,0:11:50.000 odnos između pada smrtnosti djece 0:11:50.000,0:11:53.000 i smanjenja obitelji. 0:11:53.000,0:11:55.000 Jednostavno ne želim ostaviti mjesta za ikakvu sumnju. 0:11:55.000,0:11:57.000 Morate vidjeti sami. 0:11:57.000,0:12:00.000 Ovo se dogodilo. Sad pokrećem svijet. 0:12:00.000,0:12:02.000 Ovdje smo išli dolje s iskorjenjivanjem 0:12:02.000,0:12:04.000 velikih boginja, boljim obrazovanjem, 0:12:04.000,0:12:06.000 zdravstvenom zaštitom. 0:12:06.000,0:12:09.000 Do ovdje dolje se došlo -- Kina dolazi u zapadnjačku kućicu. 0:12:09.000,0:12:11.000 A ovdje je Brazil u zapadnjačkoj kućici 0:12:11.000,0:12:14.000 Indija stiže. Prve afričke zemlje stižu u zapadnjačku kućicu. 0:12:14.000,0:12:16.000 Dobivamo mnogo novih susjeda. 0:12:16.000,0:12:18.000 Dobrodošli u pristojan život. 0:12:18.000,0:12:20.000 Hajde. Želimo da svi dođu ovdje dolje. 0:12:20.000,0:12:22.000 To je vizija koju imamo, zar ne? 0:12:22.000,0:12:25.000 I pogledajte sada, prve afričke zemlje stižu. 0:12:25.000,0:12:27.000 Tu smo danas. 0:12:28.000,0:12:30.000 Ne postoji ništa kao 0:12:30.000,0:12:32.000 "zapadni svijet" i "svijet u razvoju". 0:12:32.000,0:12:34.000 Ovo je izvještaj UN-a, 0:12:34.000,0:12:36.000 koji je izašao u petak. 0:12:36.000,0:12:39.000 Jako je dobar -- "Razine i kretanja dječje smrtnosti" - 0:12:39.000,0:12:41.000 osim ove stranice. 0:12:41.000,0:12:43.000 Ova stranica je jako loša. 0:12:43.000,0:12:46.000 To je kategorizacija zemalja. 0:12:46.000,0:12:49.000 Navodi "zemlje u razvoju" -- mogu vam pročitati s popisa -- 0:12:49.000,0:12:52.000 zemlje u razvoju: Republika Koreja -- Južna Koreja. 0:12:52.000,0:12:54.000 Molim? 0:12:54.000,0:12:57.000 Imaju Samsung, kako mogu biti zemlja u razvoju? 0:12:57.000,0:12:59.000 Ovdje imaju i Singapur. 0:12:59.000,0:13:01.000 Oni imaju najnižu smrtnost djece na svijetu, Singapur. 0:13:01.000,0:13:03.000 Pretekli su Švedsku pred pet godina, 0:13:03.000,0:13:05.000 a označeni su kao zemlja u razvoju. 0:13:05.000,0:13:07.000 Ovdje imaju i Katar. 0:13:07.000,0:13:09.000 To je najbogatija zemlja u svijetu s Al Jazeerom. 0:13:09.000,0:13:11.000 Kako dovraga oni mogu biti zemlja u razvoju? 0:13:11.000,0:13:13.000 Ovo je smeće. 0:13:13.000,0:13:16.000 (Pljesak) 0:13:16.000,0:13:18.000 Ostatak ovoga je u redu. Ostatak je dobar. 0:13:18.000,0:13:20.000 Moramo imati moderni koncept, 0:13:20.000,0:13:22.000 koji odgovara podacima. 0:13:22.000,0:13:24.000 Moramo shvatiti 0:13:24.000,0:13:27.000 da svi idemo ovuda, do ovdje dolje. 0:13:27.000,0:13:30.000 To je važnost ovih ovdje odnosa. 0:13:30.000,0:13:32.000 Pogledajte. Čak i ako pogledamo Afriku. 0:13:32.000,0:13:34.000 Ovo su afričke zemlje. 0:13:34.000,0:13:37.000 Jasno možete vidjeti povezanost smanjenja dječje smrtnosti 0:13:37.000,0:13:39.000 i smanjenja veličine obitelji, 0:13:39.000,0:13:41.000 čak unutar Afrike. 0:13:41.000,0:13:43.000 Vrlo je jasno da je to ono što se događa. 0:13:43.000,0:13:46.000 I jako važno istraživanje izašlo je u petak 0:13:46.000,0:13:50.000 iz Instituta za mjerenje i procjenu zdravstva u Seattleu, 0:13:50.000,0:13:52.000 koji pokazuje da se skoro 50% 0:13:52.000,0:13:54.000 pada dječje smrtnosti 0:13:54.000,0:13:57.000 može se pripisati obrazovanju žena. 0:13:57.000,0:14:00.000 To znači, kada dobijemo djevojčice u škole, 0:14:00.000,0:14:02.000 učinak ćemo vidjeti 15 do 20 godina kasnije, 0:14:02.000,0:14:05.000 što je vremenski trend i vrlo je jak. 0:14:05.000,0:14:08.000 Zato moramo imati dugoročnu perspektivu, 0:14:08.000,0:14:10.000 ali moramo mjeriti utjecaj 0:14:10.000,0:14:12.000 u razdobljima od 10 godina. 0:14:12.000,0:14:14.000 To je sasvim moguće 0:14:14.000,0:14:16.000 smanjiti smrtnost djece u svim ovim zemljama 0:14:16.000,0:14:18.000 i spustiti ih u ovaj kutak 0:14:18.000,0:14:21.000 gdje bismo svi željeli zajedno živjeti. 0:14:22.000,0:14:25.000 Naravno, smanjenje dječje smrtnosti 0:14:25.000,0:14:28.000 stvar je najveće važnosti 0:14:28.000,0:14:30.000 iz humanitarnog gledišta. 0:14:30.000,0:14:32.000 Pristojan život djece, 0:14:32.000,0:14:34.000 o tome govorimo. 0:14:34.000,0:14:37.000 Ali to je također i strateško ulaganje 0:14:37.000,0:14:39.000 u budućnost cijelog čovječanstva, 0:14:39.000,0:14:42.000 jer se radi i o okolišu. 0:14:42.000,0:14:44.000 Nećemo moći riješiti okoliš 0:14:44.000,0:14:46.000 i izbjeći užasnu klimatsku krizu 0:14:46.000,0:14:48.000 ako ne stabiliziramo svjetsku napučenost. 0:14:48.000,0:14:50.000 Budimo u tome jasni. 0:14:50.000,0:14:52.000 A način kako da to učinimo je 0:14:52.000,0:14:55.000 da smanjimo dječju smrtnost, osiguramo pristup planiranju obitelji 0:14:55.000,0:14:58.000 i iza toga provodimo obrazovanje žena. 0:14:58.000,0:15:00.000 To je posve moguće. Učinimo to! 0:15:00.000,0:15:02.000 Hvala vam puno. 0:15:02.000,0:15:12.000 (Pljesak)