Existe un erro común:
se che gusta organizar meticulosamente as túas cousas,
manter limpas as mans
ou planear a túa fin de semana ata o último detalle,
é probable que teñas un TOC.
O TOC, que significa trastorno obsesivo-compulsivo,
é unha doenza psiquiátrica grave
frecuentemente mal comprendida pola sociedade
e mesmo polos profesionais da saúde mental.
Imos comezar a desmitificalo.
Mito un: comportamentos repetitivos ou rituais son sinónimo de TOC.
Tal e como suxire o seu nome,
o trastorno obsesivo-compulsivo ten dúas facetas:
as obsesións: incómodas imaxes, pensamentos ou impulsos;
e o comportamento compulsivo, que estas persoas empregan
co fin de liberar a ansiedade que lle causan as obsesións.
O tipo de accións que a xente adoita asociar ao TOC,
como o lavado excesivo de mans ou comprobar as cousas unha e outra vez,
poden ser exemplos de tendencias compulsivas ou obsesivas
que moitos de nós podemos amosar de cando en cando.
Pero o verdadeiro trastorno é moito máis raro e pode ser incapacitante.
As persoas afectadas teñen pouco ou ningún control
sobre as súas ideas obsesivas e os comportamentos compulsivos,
que lles rouban moito tempo,
interferindo co seu traballo, ou coa súa vida escolar ou social,
ata o punto de causarlles unha angustia significativa.
Estes criterios diagnósticos son os que separan a quen sofre TOC
daqueles que só son un pouco máis metódicos
ou obsesionados coa hixiene do habitual.
Mito dous: o principal síntoma do TOC é o lavado de mans excesivo.
A pesar de ser esta a imaxe máis común que se ten do TOC na cultura popular,
as obsesións e as compulsións poden presentarse de moitas formas.
As obsesións poden manifestarse como medo a contaminarse ou enfermar.
preocupación por magoar aos demais
ou inquedanzas sobre números, patróns, moralidade ou identidade sexual.
As compulsións poden ir dende revisar ou limpalo todo vinte veces
ata colocar os obxectos con precisión
ou camiñar seguindo determinados patróns.
Mito tres:
as persoas cun TOC non comprenden que están a actuar irracionalmente.
Moitas persoas cun TOC si son conscientes da relación
entre as súas obsesións e as súas compulsións.
Ser incapaces de evitar eses pensamentos e accións
a pesar de entender o que lles acontece
é unha das razóns polas que o TOC é tan anguriante.
As persoas cun TOC din que tolean
pola ansiedade que lles causan as súas ideas irracionais
e pola dificultade para controlar a súa resposta.
Entón, cal é a causa do TOC?
A frustrante resposta é que non a coñecemos.
Porén, temos importantes pistas.
O TOC é considerado un trastorno neurobiolóxico.
Noutras palabras, a investigación suxire que o cerebro daqueles que sofren TOC
está programado para comportarse dun determinado xeito.
Crese que son tres rexións do cerebro
involucradas no comportamento social e na planificación cognitiva complexa,
nos movementos voluntarios,
e nas respostas emocionais e motivacionais.
A outra peza do quebracabezas
é que o TOC se asocia con baixos niveis de serotonina,
un neurotransmisor que comunica as estruturas cerebrais entre si
e axuda a regular procesos vitais
como o ánimo, a agresividade, o control de impulsos,
o sono, o apetito, a temperatura corporal e a dor.
Mais son a serotonina e a actividade destas rexións cerebrais a causa do TOC,
ou son síntomas dunha causa subxacente do trastorno?
É probable que non o saibamos
ata que teñamos un coñecemento moito máis preciso do cerebro.
A boa nova é que existen tratamentos efectivos para o TOC,
como medicamentos que aumentan a serotonina no cerebro
inhibindo a súa reabsorción polas células cerebrais;
a terapia condutual, que diminúe a propensión á ansiedade dos doentes
e nalgúns casos, a terapia electroconvulsiva,
ou a cirurxía, se o TOC non responde a outras formas de tratamento.
Saber que o cerebro te engana
mentres non es capaz de resistir as súas ordes, pode ser anguriante.
Pero co coñecemento e a comprensión vén o poder de buscar axuda,
e a investigación científica
achegaranos as respostas que estamos a buscar.