Chak Ek' powstał z podziemi, wynurzył się z morza na wschodzie
i wzleciał w niebo,
a za nim jego brat K'in Ahaw.
Chociaż Chak Ek' był pierwszy, K'in Ahaw go przyćmił
i urażony Chak Ek' wrócił do podziemi,
żeby zemścić się na bracie.
W mitologii Majów Chak Ek' to Wenus, a K'in Ahaw to Słońce.
Zwana zarówno poranną, jak i wieczorną gwiazdą
Wenus przemierza niebo, czasem widoczna przed świtem,
czasem po zmierzchu albo wcale.
584-dniowy cykl zaobserwowany przez Majów
ponad tysiąc lat temu
wciąż trafnie przewiduje, gdzie i kiedy Wenus pojawi się na niebie
na całym świecie.
Pięć cykli trwa razem osiem lat.
Majowie też to zauważyli.
Przypisali Chak Ek'owi pięć różnych form,
jedną na każdy cykl, powtarzające się co osiem lat.
W jednym cyklu Wenus widać wieczorem przez 250 dni,
potem znika na osiem dni i wraca jako gwiazda poranna.
Dla Majów szczególnie ważny był dzień,
w którym po nieobecności pojawiała się przed świtem.
Tego dnia Chak Ek' opuścił zaświaty
uzbrojony w miotacz oszczepów i strzały.
Żeby sprowadzić na świat niezgodę,
postanowił zaatakować brata i jego sojuszników.
Jego pierwszym celem był K'awiil, bóg żywności i piorunów.
Kiedy wrócił późną porą deszczową, Chak Ek' przebił go oszczepem,
niszcząc pożywienie i sprowadzając na ludzi chaos
aż do odrodzenia K'awiila.
584 dni po ataku na K'awiila
Chak Ek' ponownie zwrócił się przeciwko bratu Słońcu.
Nocami K'in Ahaw przybierał formę jaguara
i wędrował przez zaświaty.
Chak Ek' ugodził go, kiedy wschodził na końcu pory suchej.
Słońce zostało ranne, a świat pogrążył się w chaosie i wojnie.
Trzecią ofiarą Chak Ek'a był bóg kukurydzy,
który zapewniał ludziom pożywienie.
Chak Ek' dźgnął go w czasie zbiorów.
Bóg trafił do zaświatów, a kukurydza, podstawa życia,
stała się niedostępna dla mieszkańców Ziemi.
Ale po trzech miesiącach bóg kukurydzy odrodził się w miejscu nowych początków,
jaskini na wschodzie zwanej Miejscem Siedmiu Wód,
i przywrócił jedzenie na Ziemię.
Kiedy żółw Ak Na'ak pojawił się w dzień letniego przesilenia,
stał się czwartą ofiarą Chak Ek'a.
Wraz ze śmiercią dobrego omenu Słońce, żywność i ludzie
zostali pogrzebani pod ziemią, a siły chaosu zatriumfowały.
Ale nowy porządek narodził się z chaosu za sprawą Hun Ajawa,
jednego ze słynnych bliźniąt, którzy pokonali władców podziemi.
Z kukurydzy stworzono nową rasę ludzi.
Ta równowaga nie trwała długo.
Piątą i ostatnią ofiarą Chak Ek'a był tajemniczy obcy z zachodu.
Jego śmierć w środku pory suchej
wstrząsnęła porządkiem Hun Ajawa.
Bogowie, władcy i kukurydza zostali pogrzebani w podziemiach.
Jednak zwycięstwo Chak Ek'a znów okazało się tymczasowe.
Bracia utknęli w niekończącym się sporze o dominację,
powtarzając te same pięć walk,
a władzę na zmianę przejmowały chaos i ład
wraz ze wzejściem gwiazdy porannej.