Có một nhà máy bên trong cơ thể bạn, nặng khoảng 1.4 kg
và hoạt động suốt 24h/ ngày.
Đó là gan, cơ quan nặng nhất trong cơ thể,
và là một trong những cơ quan quan trọng nhất.
Cấu trúc cần mẫn này vừa hoạt động như một nhà kho,
vừa như một trung tâm sản xuất,
và nhà máy chế biến.
Mỗi chức năng đều bao gồm những nhiệm vụ quan trọng
mà thiếu nó, cơ thể chúng ta sẽ ngừng hoạt động.
Một trong những chức năng chính của gan là lọc máu,
được tiếp nhận đều đặn từ 2 nguồn:
động mạch gan vận chuyển máu từ tim,
và tĩnh mạch gan vận chuyển máu từ ruột.
Sự vận chuyển kép này mang chất dinh dưỡng đến gan,
sau đó phân loại, xử lí và dự trữ
với sự trợ giúp của hàng nghìn nhà máy chế biến tí hon,
được gọi là lobule.
Cả 2 dòng máu cung cấp oxy để gan hoạt động.
Máu nhận từ ruột
chứa đường bột, chất béo,
vitamin và những chất dinh dưỡng hòa tan khác
được lấy từ thực phẩm tiêu thụ.
Những thứ này được xử lí theo nhiều cách khác nhau.
Đối với chất đường bột,
gan phá vỡ và chuyển hóa thành đường,
cung cấp năng lượng cho cơ thể khi máu được lọc quay trở lại.
Thỉnh thoảng, cơ thể dư chất dinh dưỡng
mà nó không cần sử dụng ngay.
Trong trường hợp đó, gan giữ lại một ít
và chất lại trong bộ phận dự trữ.
Bộ phận này hoạt động như một nhà bếp
phòng khi cơ thể cần đến.
Nhưng dòng máu chảy vào gan không phải lúc nào cũng toàn thứ tốt.
Nó cũng chứa độc tố và sản phẩm phụ mà cơ thể không thể sử dụng.
Gan kiểm soát chúng rất chặt chẽ.
Khi tìm ra một chất vô dụng hay độc hại,
gan sẽ chuyển hóa chúng thành sản phẩm vô hại cho cơ thể
hoặc tách biệt và nhanh chóng loại bỏ,
đưa chúng qua thận và ruột để thải ra ngoài.
Tất nhiên, sẽ không thể coi gan là một nhà máy
nếu không có sản xuất.
Cơ quan này tạo ra mọi thứ, từ những protein huyết tương,
vận chuyển axit béo giúp hình thành máu đông,
cho tới cholesterol giúp cơ thể tạo ra hoóc-môn.
Nó cũng tạo ra vitamin D và những chất hỗ trợ tiêu hóa.
Một trong những sản phẩm quan trọng nhất của gan là mật.
Như một nhà máy thân thiện với môi trường,
gan dùng những tế bào hepatocyte
để chuyển hóa chất thải độc hại thành chất lỏng đắng, màu xanh lá
chảy vào một bể chứa nhỏ dưới gan,
được gọi là túi mật,
trước khi chảy nhỏ giọt vào ruột
giúp phá vỡ chất béo, diệt vi khuẩn, và trung hòa axit thừa trong dạ dày.
Mật cũng giúp mang những chất độc và sản phẩm phụ khác
từ gan ra khỏi cơ thể.
Như bạn có thể thấy,
gan là một khu công nghiệp cực kì hiệu quả
thực hiện hàng loạt công việc hỗ trợ lẫn nhau.
Nhưng một hệ thống phức tạp như thế cần được chạy trơn tru
bằng cách giữ gan khỏe mạnh và không bị quá tải độc tố.
Một nhà máy mà đơn giản là ta
không thể để nó ngừng hoạt động.