Süpermarkette sıra bekliyorsunuz
ve biri üzerinize hapşırıyor.
Nezle virüsü ciğerlerinize yol alır
ve de solunum yollarınızda bir hücrenin üzerine yerleşir.
Dünyadaki her canlı hücrelerden oluşur,
en küçük tek hücreli bakteriden
dev mavi balinaya ve insana kadar.
Vücudunuzdaki her hücre bir hücre zarı ile çevrelenmiştir,
bu yağ ve proteinlerden oluşan kalın ve esnek bir zardır,
hücrenin bileşenlerini çevreler ve korur.
Yarı geçirgendir,
bu bazı şeylerin içeri geçmesine izin verirken
bazılarını engeller.
Hücre zarı çok küçük çıkıntılarla kaplıdır.
Hepsinin bir işlevi vardır,
hücrelerin diğer hücrelere bağlanmasını
ya da ihtiyacı olan besinleri tutmasını sağlamak gibi.
Bitki ve hayvanların hücre zarı vardır.
Yalnızca bitkilerde hücre duvarı olur,
bu da bitkinin yapısını oluşturan selülozdan meydana gelir.
Hapşırıldığında ciğerinize yol alan bu virus hücresi çok sinsi.
Dost gibi davranarak
hücre zarındaki çıkıntılardan birine tutunur
ve hücre onun zardan geçerek içeriye girmesine izin verir.
Virüs içeri geçtiğinde
hücre hatasının farkına varır.
İçeride bir düşman var!
Burada özel enzimler devreye girer
ve virüsü parçalara ayırırlar.
Sonra bu parçalardan birini hücre zarından
geri gönderirler,
hücre, komşu hücreleri uyarmak için
bu istilacıyı ifşa eder.
Yakındaki hücre bu uyarıyı görür
ve anında eyleme geçer.
İstilacı virüse saldırarak
onu yok edecek proteinler olan
antikorları üretmesi gerekmektedir.
Bu süreç çekirdekte başlar.
Hücre çekirdeği DNA'mızı içerir,
yani vücudumuzun işlev göstermesi için
gerekli her şeyin talimatlarını içeren kodlar.
DNA'nın belirli bir kesiti ise
vücudumuzun nasıl antikor üreteceğine dair talimatları içerir.
Çekirdekteki enzimler DNA'nın doğru kesitini bularak
bu talimatları kopyalarlar
onlara mesajcı RNA denir.
Mesajcı RNA çekirdekten ayrılarak onun talimatlarını uygular.
Mesajcı RNA ribozama doğru yola çıkar.
İnsan hücresinde 10 milyon kadar
ribozom bulunabilir,
tüm ribozomlar endoplazmik retikulum adında
şerit benzeri yapılar boyunca dizilirler.
Ribozom çekirdeğin talimatlarını okur.
Amino asitleri teker teker birbirine bağlayarak
virüsle savaşacak olan antikor proteini oluşturur.
Ancak bundan önce
antikorun hücreden çıkması gerekmektedir.
Antikor golgi aparatına doğru yola çıkar.
Burada hücrenin dışına teslim edilmek üzere hazırlanır.
Hücre zarıyla aynı materyalden oluşan bir baloncuğun içine alınır,
ayrıca golgi aparatı antikora
hücrenin eşiğine nasıl ulaşacağı talimatlarını verir.
Oraya ulaştığında
antikoru çevreleyen baloncuk hücre zarıyla birleşir.
Hücre antikoru dışarıya çıkarır
ve antikor virüsün izini sürmek üzere yol alır.
Kalan baloncuk hücrenin lizozomları
tarafından parçalanır
ve parçalar yeniden işlenip ileride tekrar kullanılır.
Hücre bütün bunları yapacak enerjiyi nereden elde eder?
Bu mitokondrinin görevidir.
Enerji üretmek için mitokondri oksijeni alır,
ki nefes almamızın tek nedeni budur
ve yediğimiz yiyeceklerdeki elektronları
su molekülleri elde etmek için buna ekler.
Bu süreç ayrıca yüksek enerji molekülü oluşturur,
hücre ATP denilen bu molekükü güç kaynağı olarak kullanır.
Bitki hücreleri ise enerjiyi farklı bir yolla üretir.
Kloroplastları vardır,
kloroplast, karbondioksit ve suyu
güneş ışığı ile birleştirip
oksijen ve şeker üretir,
bu bir tür kimyasal enerjidir.
Vücudun kolaylıkla işleyebilmesi için
hücrenin tüm kısımları birlikte çalışmalıdır,
bizim kolaylıkla işlevimizi sürdürmemiz içinse
vücuttaki tüm hücreler birlikte çalışmalıdır.
Vücudumuzda çok sayıda hücre var.
Bilim insanları vücudumuzda yaklaşık 37 trilyon hücre olduğunu düşünüyor