Video Stenford Tibb Fakültəsindən
həkim Mahadevan və Sal Xan
tərəfindən
hazırlanmışdır.
Bu videoda onurğanın boyun şöbəsinin və
boyun nahiyəsinin zədələnmələrindən danışacağıq.
Boyun yaralanmaları olan xəstələrə
yanaşma prinsipindən və
hava yolu açmaq lazım gəldikdə
invaziv müdaxilələrin
necə aparıldığından
bəhs edəcəyik.
Tənəffüs
yollarında hansısa
maneə olduqda
müdaxilə edilməlidir.
Çox hallarda tənəffüs yollarını
bağlayan bu maneə
dil olur. Maneə yarandıqda
isə hava ağciyərlərə
daxil ola bilmir,
nəticədə, ölüm baş verir.
Huş itirildiyi zaman, dili hərəkət etdirən
əzələlər boşalır, dil udlağa
tərəf istiqamətlənir. Nəticədə,
tənəffüs yollarını
bağlayır. Bu halda burundan və ya ağızdan
tənəffüs zamanı hava
nəfəs borusuna, oradan da
ağciyərlərə keçə bilmir.
Yəni,
insan huşunu itirib
şəkildəki kimi
yıxıldıqda tənəffüsü
dayana, nəfəssiz
qala bilər.
Bu zaman o
nəfəs almağa çalışsa da,
ağciyərlərə kifayət qədər hava
dola bilməyəcək. Burada
ilk müdaxilə
dilin yaratdığı maneəni
aradan qaldırmaqdır.
İlk iki şəkildə
bunun təsvirini
görürük. Birincidə
başın geriyə, çənənin önə
gətirildiyi
vəziyyəti görürük. Xəstə arxasıüstə yatır,
müdaxilə edən şəxs isə bir əlini onun alnına,
digər əlini çənəsinə
yerləşdirir. Başı
arxaya, çənəni isə çənə sümüyündən tutaraq önə
çəkməklə dili tənəffüs yollarından kənarlaşdırır.
Nəticədə, hava ağciyərlərə
daxil ola bilir.
Qeyd edim ki,
gördüyünüz bu şəkillər
real xəstələrdən alınaraq
illustrasiyaya
çevrilmişdir.
Mövzumuza
geri
qayıdaq.
Əvvəldə
danışdıqlarımıza
əlavə
edək ki,
xəstədə
onurğa sütununun
yaralanması
baş verərsə,
boynu hərəkətə
gətirmək və ya
başı arxaya çəkmək
zədələnməyə
gətirib
çıxara bilər.