Kijk eens naar het water in dit glas.
Verfrissend, hydraterend en van onschatbare waarde om te overleven.
Maar voordat je een slokje neemt:
hoe weet je dat het water erin vrij is van ziekteverwekkende organismen
en verontreinigende stoffen?
Eén op de tien mensen in de wereld kan eigenlijk niet zeker zijn
dat hun water schoon en veilig om te drinken is.
Waarom is dat?
Onvoldoende sanitaire voorzieningen,
slechte bescherming van drinkwaterbronnen
en foute hygiëne
leiden vaak tot met afval en uitwerpselen verontreinigd water.
Dat is de ideale voedingsbodem voor gevaarlijke bacteriën,
virussen,
en parasieten.
De effecten van deze ziekteverwekkers zijn onthutsend.
Diarree van onveilig water
is een van de belangrijkste doodsoorzaken ter wereld
voor kinderen jonger dan vijf jaar.
Volgens een VN-rapport van 2010
doodden ziekten overgebracht door met microben besmet water
meer mensen per jaar dan oorlog.
Een goede behandeling kan deze bedreigingen echter de baas.
Ze bestaan meestal uit drie delen:
bezinking,
filtratie
en desinfectie.
Zodra water in een verwerker is verzameld,
kan het worden gereinigd.
De eerste stap, bezinking, kost alleen maar tijd.
In het stilstaande water zullen de zwaardere deeltjes bezinken.
Maar vaak zijn deeltjes gewoon te klein
om alleen door bezinking te worden verwijderd
en moeten ze worden gefilterd.
Zwaartekracht trekt het water naar beneden door zandlagen
die de overgebleven deeltjes opvangen in hun poriën,
wat het water klaarmaakt voor de laatste behandeling:
een dosis desinfectiemiddel.
Chemicaliën, vooral vormen van chloor en ozon,
worden toegevoegd om ziekteverwekkers te doden
en leidingen en opslagsystemen te desinfecteren.
Chloor is zeer effectief in het vernietigen
van in water levende organismen,
maar het gebruik ervan blijft door de overheid gereguleerd
wegens de potentieel schadelijke chemische bijproducten.
Een teveel aan chloor tijdens het desinfectieproces
kan andere chemische reacties veroorzaken.
Zo kan de concentratie van chloorhoudende bijproducten,
zoals trihalomethanen, omhoogschieten, wat leidt tot corrosie van de leidingen
en het vrijkomen van ijzer, koper en lood in het drinkwater.
Waterverontreiniging uit deze en andere bronnen,
waaronder uitlogen,
chemische lekken
en wegvloeien
zijn gekoppeld aan gezondheidseffecten op lange termijn,
zoals kanker,
cardiovasculaire en neurologische aandoeningen,
en miskramen.
Helaas is het analyseren van de exacte risico's
van chemisch verontreinigd water moeilijk.
Ontsmettingsmiddelen maken ons dus veiliger
door het verwijderen van ziekteverwekkende pathogenen,
maar deskundigen kunnen nog niet helemaal bepalen
hoe de chemische cocktail in ons drinkwater
de menselijke gezondheid echt beïnvloedt.
Hoe weet je of het water dat je krijgt,
van een kraan of anderszins,
drinkbaar is?
In de eerste plaats kan te veel troebelheid,
sporen van organische verbindingen,
of zware metalen zoals arseen, chroom of lood,
betekenen dat het water niet geschikt is voor consumptie.
Veel verontreinigende stoffen, zoals lood en arseen,
kun je niet opmerken zonder te testen,
maar een aantal aanwijzingen, zoals troebelheid,
bruin- of geelkleuring,
een vieze geur,
of een overmatige chloorgeur
kunnen duiden op de noodzaak om verder te onderzoeken.
Watertestkits kunnen een stap verder gaan
en de aanwezigheid van allerlei verontreinigende stoffen
en chemicaliën bevestigen.
Voor vele soorten vervuiling
kan water behandeld worden waar het gebruikt wordt,
in plaats van dicht bij de bron.
Verbruikspunt-drinkwatersystemen bestaan eigenlijk al duizenden jaren.
Oude Egyptenaren verdampten vele organische verontreinigingen
met de warmte van de zon.
En in het oude Griekenland ontwierp Hippocrates een zak
om slecht smakend bezinksel uit water te verwijderen.
Vandaag gebruiken verbruikspunt-drinkwatersystemen
gewoonlijk ionisatie om het mineraalgehalte te verlagen.
Ze gebruiken ook adsorptiefiltratie,
waarbij een poreus materiaal, actieve kool genaamd,
het water filtert om verontreinigingen en chemische bijproducten te verwijderen.
Hoewel niet altijd een effectieve oplossing op lange termijn,
is verbruikspunt-drinkwaterbehandeling
eenvoudig te installeren, draagbaar en aanpasbaar.
In gebieden waar grootschalige systemen niet beschikbaar zijn,
of wanneer water onderweg verontreinigd is,
kunnen deze systemen het verschil tussen leven en dood betekenen.
Schoon water blijft een kostbaar en vaak schaars goed.
Bijna 800 miljoen van ons hebben er nog steeds geen regelmatige toegang toe.
Het goede nieuws is dat de aanhoudende ontwikkelingen in waterbehandeling,
zowel op grote en kleine schaal,
een heleboel onveilige omstandigheden kunnen verlichten.
Het implementeren van de juiste systemen waar ze nodig zijn
en daarbij letten op wat er al is,
zal voorzien in één van de meest fundamentele
van onze menselijke behoeften.