سەیرێکی ئاوی ناو پەرداخەکە بکە.
نوێکەرەوە، شێدارکەرەوە و بە نرخە بۆ مانەوەی خۆت.
پێش ئەوەی قومێکی لێبدەیت، ھەرچۆنێك،
چۆن دەزانیت ئەو ئاوەی ناوەوە بەتاڵە لەو زیندەوەرانەی کە دەبنە ھۆی نەخۆشیەکان
و پیسی؟
لە دە کەس یەکێك لە جیهاندا ناتوانێت بە ڕاستی دڵنیا بێت
ئاوەکەیان پاك و سەلامەتە بۆ خواردنەوە.
بۆچی؟
پاك و خاوێنی کەم،
پاراستنی خراپی سەرچاوەکانی ئاو خواردنەوە،
و پاك و خاوێنی نەگونجاو
زۆرجار دەبێتە هۆی پاشماوە و ئاوی پیسی.
ئەوە شوێنی زۆربوونی نموونەیی بەکتریا زیان بەخشەکانە،
ڤایرۆسەکان،
و مشەخۆرەکان.
و کاریگەریەکانی نەخۆشخەرەکان جێگەی سەرسوڕمانن.
نەخۆشی سکچوون لە ئاوی ناتەندروست یەکێکە لە هۆکارەکانی مردن
لە سەرتاسەری جیهاندا بۆ منداڵانی خوار پێنج ساڵ.
هەروەها بەپێی ڕاپۆرتێکی یو ئێن لە ساڵی ٢٠١٠ەوە،
نەخۆشیە ئاوییە میکرۆبییەکان لە ساڵێکدا زیاتر خەڵکی کوشت وەك لە شەڕ.
ھەرچەندە، چارەسەری گونجاو، دەتوانێت ئەم مەترسیانە جیابکاتەوە.
بە زۆری سێ بەشی ھەیە:
نیشاندن،
پاڵاوتن،
و پاكژكردن.
کاتێك ئاو کۆکرابێتەوە لە بنکەیەکی چارەسەریدا،
ئامادەیە بۆ پاککردنەوە.
یەکەم هەنگاو، نیشاندن، تەنها کاتی دەوێت.
ئاوەکە بە بێ دەستکاری کردن دادەنرێت، ڕێ بە تەنە قوڕسەکان دەدات نقوم بن بۆ خوارەوە.
ھەرچەندە، زۆر جار، تەنەکان زۆر بچووکن
بۆ ئەوەی بە تەنها لەلایەن نیشاندن لاببردرێن
و پێویستە بپاڵێورێن.
کێشکردن ئاوەکە بەرەو خوارەوە ڕادەکێشێت بۆ چینی لمی
تەنە پاشماوەکان ئەگرن لە کونیلەکان،
ئامادەکردنی ئاوەکە بۆ چارەسەری کۆتایی،
بەشێك لە پاکژکەرەوە.
ماددە کیمیاییەکان، بە شێوەیەکی سەرەکی لە کلۆر و ئۆزۆن،
تێکەڵ دەکرێن بۆ لەناوبردنی هەر نەخۆشییەك
و بۆ پاکژکردنی بۆڕیەکان و سیستەمەکانی کۆگا.
کلۆر زۆر کاریگەرە بۆ لەناوبردنی زیندەوەرەکانی ئاو،
بەڵام لە ژێر دەستی حکومەت بەڕێوە دەبرێت
لەبەر ئەوەی شیاوانە بەرھەمی لاوەکی کیمیایی ھەیە.
و ئەگەر ناهاوسەنگی کلۆر ڕووبدات لە کاتی پرۆسەی پاکژکردندا،
دەتوانێت کاردانەوەی کیمیایی تر دروست بکات.
بۆ نموونە، ئاستی بەرھەمە لاوەکییەکانی کلۆر،
وەك ترایهالۆمێتان، دەتوانێت ھەڵبچێت، ببێتە ھۆی داخوڕانی بۆڕی
و بەڕەڵاکردنی ئاسن، مس و قوڕقوشم بۆ ناو ئاوی خواردنەوە.
پیسبوونی ئاو لەمە و سەرچاوەکانی تر
بە ئاو تێزانەوە،
ڕژانی ماددە کیمیاییەکان،
و لێڕژان،
بەستراوە بە کاریگەریە تەندروستیە درێژخایەنەکان،
وەك شێرپەنجە،
نەخۆشیەکانی دڵ و دەمارەکان،
و لە بارچوون.
بەداخەوە، شیکردنەوەی ئەو مەترسیانە بە تەواوی
لە پیسبوونی کیمیایی ئاو قورسە.
بۆیە لەکاتێکدا ڕوونە پاککەرەوەکان ئێمە سەلامەتتر دەکەن
بە لابردنی نەخۆشیەکانی نەخۆشخەر،
پسپۆڕان دەبێت ھێشتا تەواوی مەوداکە دیاری بکەن
چۆن کۆکتێلی کیمیایی لە ئاوی خواردنەوەکەماندا
بەڕاستی کاریگەری لەسەر تەندروستی مرۆڤ هەیە.
کەواتە چۆن دەتوانیت بزانیت ئایا ئاوەکەی تۆ دەستگەیشتنت هەیە بۆی،
چی لە ئاوی بەلوعە یان بە پێچەوانەوە،
دەخورێتەوە؟
یەکەم، ڵێڵی زۆر،
شوێن پێکهاتە ئەندامییەکان،
یان کانزا خەستیە بەرزەکان وەك زەڕنيخ، کرۆم یان قوڕقوشم،
مانای ئەوەیە کە ئاوەکە بۆ بەکارھێنان گونجاو نییە.
پیسییەکی زۆر، وەك قوڕقوشم یان زەرنیخ،
بە بێ تاقیکردنەوە ئاشکرا نینە،
بەڵام هەندێك نیشانە، وەك ڵێڵی،
ڕەنگی قاوەیی یان زەرد،
بۆنێکی پیس،
یان بۆنی کلۆرێکی لەڕادەبەدەر
دەتوانێت ئەو پێویستییه دیاری بکات بۆ لێکۆڵینەوەی زیاتر.
ئامێرانی پشکنینی ئاو هەنگاوێك زیاتر دەڕۆن
و بوونی چەندین پیسی و کیمیایی جیاوازی دووپات کردەوە.
لەگەڵ چەندین جۆری پیسبوون،
ڕێگە هەیە بۆ چارەسەرکردنی ئاو لە بری ئەوەی لە سەرچاوەکەی نزیك بەکار هاتووە
ئەم جۆرە پاککەرەوە لە ڕاستیدا نزیکەی ھەزار ساڵە ھەبووە.
میسرییە کۆنەکان پیسییە زیندووەکانیان دەکوڵاند بە گەرمی تیشکی خۆر.
و لە میسری دێریندا، هيپۆكرات جانتایەکی دیزاین کرد
تڵپەی تام ناخۆشی لە ئاوەوە دەگرت.
ئەمرۆ، ئەم جۆرە پڕۆسەیە بە زۆری ئایۆناندن دەگرێتەوە
بۆ نزمکردنەوەی ناوەڕۆکی کانزاکان.
ئەوان ھەروەھا پاڵاوتنی ڕوومژین بەکاردێنن،
تیادا ماددەیەکی کونیلەدار پێیدەگوترێت کاربۆنی چالاککراو
فشار لە ئاو دەکات بە لابردنی پیسی و بەرھەمی لاوەکی کیمیایی.
لە کاتێکدا هەمیشە چارەسەرێکی کاریگەری درێژخایەن نییە،
ئەم چارەسەرە ھەڵدەگیرێت، ئاسانە بۆ دانان و دەگونجێندڕێت.
و لەو هەرێمانەی کە قەبارە گەورەن سیستەمەکان بەردەست نین،
یان ئەو شوێنەی کە ئاو پیس بووە لە گەشتەکەی،
ئەم سیستەمانە دەتوانن مانای جیاوازی لە نێوان ژیان و مردندا بدەن.
ئاوی پاك بە نرخ دەمێنێتەوە و زۆرجار کاڵایەکی دەگمەنە.
نزیکەی ٨٠٠ ملیۆن کەس لە ئێمە هێشتا دەستگەیشتنی ئاسایی نییە بۆی.
مژدەکە ئەوەیە کە بەردەوام پێشکەوتنەکان لە چارەسەری ئاودا،
هەردووکی بە پێوەری گەورە و بچووك،
دەتوانێت زۆر باری ناسەلامەت چارەسەر بکات.
جێبەجێکردنی سیستەمی گونجاو لە کوێ پێویستیانە
و گرنگی پێدانی ھۆشیارانە بۆ ئەوانەی پێشتر لە شوێنی خۆیانن
یەکێك لە سەرەکیترین پێویستییە مرۆییەکانمان دەھێنێتە دی.