[Како можеме да ја контролираме пандемијата на коронавирус?]
[Говорник: Адам Кучарски, инфектолог]
[1. Што значи да се спречи ширењето во епидемиолошки контекст?]
Тоа значи да се насочите кон контролирање
на самите случаи и нивните контакти.
Значи, не го вознемирувате поширокото население,
го примате новиот случај, го изолирате,
дознавате со кого биле во контакт,
кој бил потенцијално изложен,
и потоа може да ја следите нивната состојба,
да ги ставите во карантин, за да нема понатамошен пренос.
Тоа е фокусиран метод, со точна цел,
што функционираше одлично за САРС.
Но, за оваа инфекција,
бидејќи некои случаи се испуштаат или не се забележуваат,
мора да се задржат огромен број ризични луѓе.
Ако испуштите макар неколку,
потенцијално може да дојде до епидемија.
[2. Што следи кога спречување на ширењето не е доволно?]
Во таков случај,
потребни би биле огромни промени во нашите социјални интеракции.
Потребно би било,
што се однесува на начините на кои вирусот се шири,
значи блиските контакти со другите,
целото население мора, во просек,
да ги намали таквите интеракции
за околу 2/3 за да се стави под контрола.
Тоа би можело да се оствари преку работење од дома,
менување на начинот на живот
и избегнување гужви и ресторани.
Секако, мерките како затворање на училиштата,
и другите нешта што се обидуваат да го намалат
мешањето на населението.
[3. На кои ризици треба да се обрне внимание?]
Не станува збор само со кого ќе се ракувате,
туку со кого ќе се ракува таа личност подоцна.
Мора да мислиме и на второстепените контакти,
можеби сметате дека сте помалку подложни
и спаѓате во групата млади луѓе,
но ова може да влијае
и да биде смртносно за друга личност.
Сметам дека треба да бидеме општествено свесни,
и свесни дека ова би значело огромна промена во навиките,
но и дека мора е вака,
за да се ублажи можниот удар.
[4. Колку луѓето треба да бидат оддалечени едни од други?]
Тешко е да се одреди,
но имајте предвид дека не постојат конкретни докази
дека се пренесува преку воздух и дека има широк домет -
се мисли на кратки растојанија.
Мислам дека
ако се држите на неколку метри од некого
вирусот нема да може да дојде до вас.
Преносот е чест при поблиски интеракции,
затоа гледаме толку случаи на пренос
при јадење и блиски групи на луѓе.
Може да си претставите,
на овој начин вирусот може да го пренесете на некоја површина
па на нечии раце и лице
и токму на ваквите ситуации мора да мислиме повеќе.
[5. Какви безбедносни мерки
треба да воведат земјите?]
Она што луѓето се обидуваат да го дознаат е,
што точно делува.
Дури во последните неколку недели
добивме чувство дека можеме да го контролираме вирусот
со постоечките интервенции,
но секако, не може секој да го стори истото како Кина,
некои од овие мерки
со себе носат огромен социјален, економски и психолошки товар
за целата популација.
Секако, тука е и временското ограничување.
Во Кина, луѓето не излегуваа надвор 6 недели,
тоа е тешко да се одржи,
мора да мислиме на ваквите барања,
што ги упатуваме до луѓето,
што всушност ќе има најголемо влијание на намалување на тој товар.
[Повеќе информации на www.cdc.gov/coronavirus]
[Светска здравствена организација]