Sizlere alanımla ilgili yeni bir bakış açısı sunmak istiyorum,
yani yapay zekâ ile ilgili.
Bana göre yapay zekânın amacı
insanı, makine zekâsı ile güçlendirmektir.
Makine zekâsı geliştikçe
biz de gelişiyoruz.
Ben buna "hümanistik yapay zekâ"
-işbirliği yaparak ve insanı geliştirerek onun ihtiyaçlarını karşılamak üzere
tasarlanmış yapay zekâ- diyorum.
Bugün akıllı bir asistan fikrinin
yaygınlaştığını görmek
beni mutlu ediyor.
İnsanlar ve yapay zekâ arasındaki arayüz için kabul gören bir benzetme bu.
Siri, yapımına katkıda bulunduğum arayüz.
Siri'yi bilirsiniz.
Siri, niyetinizi bilen ve
bunu yapmanız için size yardımcı olan,
yaptırmanıza yardım eden şey.
Peki Siri'yi hümanistik yapay zekâ olarak,
konuşan bir arayüzle
insanları güçlendirme amacıyla,
kişiliğine ve yeteneğine bakmaksızın mobil bilgi işlem yapmalarını
sağlamak üzere tasarladığımızı bilmiyor olsaydınız?
Çoğumuz için
bu teknolojinin etkisi
işleri biraz daha kolaylaştırmaktır.
Fakat arkadaşım Daniel için,
yapay zekânın bu sistemlerde hayat değiştirici bir etkisi var.
Anlayacağınız üzere, Daniel oldukça sosyal,
görme engelli, el ve ayakları felçli biri,
yani bizim hafife aldığımız bu cihazları kullanmak onun için zor.
Onu son ziyaretimde kardeşi,
"Bir dakika, Daniel meşgul.
İnternette tanıştığı bir kızla konuşuyor." dedi.
"Vay canına! Bu nasıl olur?" der gibi oldum.
Daniel, bakıcılarına bağlı olmadan kendi sosyal yaşamını
- e-posta, mesaj ve telefonunu -
kontrol etmek için Siri kullanıyordu.
İlginç değil mi?
Süper bir ironi var burada.
Yapay zekâ ile olan ilişkisi,
onun gerçek insanlarla iletişim kurmasını sağlıyor.
İşte bu hümanistik yapay zekâdır.
Hayat değiştirici etkiye sahip başka bir örnek ise
kanseri teşhis etmesidir.
Doktorlar kanserden şüphelendiklerinde
bunu mikroskopla incelemesi için patoloğa göndermek üzere
numune alırlar.
Patologlar her gün yüzlerce parçayı,
milyonlarca hücreyi incelerler.
Bunu desteklemek amacıyla
bazı araştırmacılar, bir yapay zekâ sınıflandırıcı yaptılar.
Artık bu sınıflandırıcı resimlere bakarak "bunun kanser olup olmadığını"
söyler.
Sınıflandırıcı gayet iyiydi,
ancak bunu çoğu zaman doğru teşhis eden
insan kadar değildi.
Fakat makine ve insanın yeteneğini birleştirdiklerinde,
doğruluk oranı yüzde 99.5'e ulaştı.
Yapay zekâyı bir ortak çalışmaya katmak, insan patoloğun yalnız çalıştığında
yapacağı hataların %85'ini ortada kaldırmıştı.
Aksi halde bu tedavi edilmemiş birçok kanser vakası demekti.
İşin ilginç yanı şu:
Yalancı pozitifi reddetmekte insan,
fark edilmesi zor noktaları görmekte makine daha iyiydi.
Ancak burada önemli olan hangi aracın bu görsel-sınıflandırma işinde
daha iyi olduğu değil.
Bu tür şeyler her gün değişir.
Burada önemli olan,
insan ve makine yeteneklerini birleştirmenin
insanüstü bir performansı olan bir ortaklık ortaya çıkardığıdır.
İşte bu da hümanistik yapay zekâdır.
Şimdi turbo şarj ile ilgili
başka bir örneğe bakalım.
Tasarımla ilgili.
Diyelim ki mühendissiniz.
Bir drone için yeni bir şasi tasarlamak istiyorsunuz.
Sık kullandığınız yazılım araçlarınız ve CAD araçlarınızı aldınız,
formu ve malzemeleri girdiniz, sonra performans analizi yaptınız.
Bu size "bir" dizayn verir.
Aynı araçları bir yapay zekâya verirseniz
yapay zekâ binlerce dizayn üretebilir.
Autodesk'te yapılan bu video inanılmaz.
Ama gerçek.
Yani bu, tasarım yapışımızı değiştiriyor.
İnsan mühendis artık
tasarımın neyi yapması gerektiğini söylerken,
makine ise
"Tüm olasılıklar şunlar:" der.
Artık burada mühendisin işi
tasarımın amacına en güzel hizmet edeni seçmektir,
ki bir insan olarak insan muhakeme ve uzmanlığını kullanmasını
herkesten daha iyi bilir.
Bu durumda kazanan şekil
doğanın dizayn etmiş olabileceği türden bir şey gibi görünür,
tabii birkaç milyon yıllık evrim ve
tüm kullanılmayan kürkten hariç şekliyle.
Şimdi, hümanistik yapay zekâ fikrini kurgusal boyutta incelediğimizde
bizi nereye götüreceğine bakalım.
Hepimizin sahip olmak istediği gelişim nasıl bir şey?
Bilişsel gelişime ne dersiniz?
"Makinelerimizi ne kadar becerikli
yapabiliriz?" yerine
"Makinelerimiz bizi
ne kadar geliştirebilir?" sorusunu soralım.
Mesela, hafızayı örnek alın.
Hafıza, insan zekâsının temelidir.
Ancak insan hafızasının eksik yönleri de vardır.
Hikâye anlatmada iyiyizdir,
ancak detayları iyi hatırlamada değiliz.
Ayrıca hafızamız zamanla zayıflar.
Hani "Nerede o güzelim 60'lı yıllar, gidebilir miyim o yıllara?" deriz ya.
(Gülüşmeler)
Peki ya bilgisayar hafızası kadar iyi ve sizin hayatınızla ilgili
hafızanız olsaydı nasıl olurdu?
Tanıştığınız herkesi hatırlasaydınız,
isimlerini,
aile bilgilerini, en sevdikleri sporları,
onlarla yaptığınız son konuşmayı hatırlasaydınız?
Tüm hayatınızı hafızanıza alsaydınız,
yapay zekâ bu zaman içerisinde
insanlarla olan tüm etkileşiminize bakar
ve ilişkilerinizin grafiğine dair düşünmenizi sağlayabilirdi.
Peki yapay zekâ okuduğunuz her şeyi okumuş ve
dinlediğiniz her şarkıyı dinlemiş olsaydı?
En küçük bir ipucundan, daha önce görmüş ya da
duymuş olduğunuz şeylere erişiminizi sağlayabilirdi.
Bunun yeni bağlantılar kurmak ve yeni fikirler oluşturma yetisine
neler katabileceğini düşünün.
Peki ya bedenimize ne olurdu?
Yediğimiz her yemeğin etkilerini hatırlasak nasıl olurdu,
aldığımız her hapın,
çalıştığımız her gecenin?
Bizi iyi hissettiren ya da sağlıklı tutan şeylerle ilgili
kendi verilerimize göre kendi bilimimizi yapabilirdik.
Bunun alerji ve kronik hastalıkları
kontrol etme şeklimizi kökünden nasıl değiştireceğini düşünün.
Yapay zekânın kişisel hafıza gelişimini gerçeğe dönüştüreceğine inanıyorum.
Zamanını veya hangi form faktörlerin işin içinde olacağını söyleyemem,
ama bence bu kaçınılmaz bir şey,
çünkü bugün yapay zekâyı başarılı kılan şeyler
-kapsamlı veri kullanılabilirliği
ve makinelerin bu veriyi anlama yetisi-
bizim yaşamımıza uyarlanabilirler.
Tüm bilgiler burada, hepimizin erişimine açık,
çünkü dijital olarak tasarlanmış hayatlar sürüyoruz,
mobil yada çevrimiçi.
Bana göre kişisel hafıza özel bir hafızadır.
Hatırlanıp saklanacak şeyleri biz seçeriz.
Bunu güvende tutmak kesinlikle çok önemlidir.
Pek çoğumuz için
güçlendirilmiş kişisel hafıza
daha gelişmiş zihinsel kazanım olacaktır,
umarım biraz da sosyal beceri getirebilir.
Fakat alzheimer ve bunama rahatsızlığı olan milyonlarca insan için
güçlendirilmiş hafızanın farkı,
yalnız bir yaşam ile
saygın ve ilişki kuran bir yaşam arasındaki farktır.
Şu anda yapay zekâ konusunda bir rönesansın ortasındayız.
Yani birkaç yıl içerisinde
tam anlamıyla on yıllardır uğraşmakta olduğumuz
yapay zekâ sorunlarına çözümler getirildiğini göreceğiz:
Konuşmayı, metni,
görseli anlama yetisi gibi.
Bu güçlü teknolojiyi nasıl kullanmamız konusunda seçim yapabiliriz.
Yapay zekâyı bizi otomatikleştirmesi ve bizimle yarışması için,
ya da bizi güçlendirip bizimle işbirliği yapması,
bilişsel sınırlarımızı aşıp
istediğimiz şeyi daha iyi yapmaya yardım etmesi için
kullanmayı seçebiliriz.
Makinelere zekâ kazandırmanın yeni yollarını buldukça
bu bilgileri tüm dünyadaki
tüm yapay zekâ asistanlarına
ve sonuç olarak bunu, koşulsuz olarak herkese dağıtabiliriz.
Ve işte bu yüzden de,
makine zekâsı geliştikçe
bizim de gelişiriz.
Bu yaymaya değer bir yapay zekâdır.
Teşekkürler.
(Alkışlar)