Kada bi vas neko pitao da navedete najbogatije ljude u istoriji,
koja imena biste naveli?
Možda bankara milijardera ili korporativnog mogula,
poput Bila Gejtsa ili Džona D. Rokfelera.
A recimo afrički kralj Musa Kita I?
Vladavši Kraljevinom Mali u 14. veku nove ere,
Mansa Musa, ili kralj nad kraljevima,
stekao je bogatstvo koje ga je verovatno načinilo
jednim od najbogatijih ljudi koji su ikada živeli.
Ali njegovo ogromno bogatstvo bilo je samo deo njegove bogate zaostavštine.
Kada je Mansa Musa došao na vlast 1312,
veći deo Evrope bio je razoren glađu i građanskim ratovima.
Ali mnoga afrička kraljevstva u islamskom svetu su cvetala
i Mansa Musa je igrao važnu ulogu u tome da plodove ovog procvata
dovede u svoje kraljevstvo.
Time što je strateški aneksirao grad Timbuktu
i ponovo uspostavio moć nad gradom Gaom,
dobio je kontrolu nad važnim trgovačkim putevima
između Mediterana i zapadne afričke obale,
nastavivši period proširenja koji je drastično uvećao površinu Malija.
Teritorija carstva Mali bila je bogata prirodnim resursima
poput zlata i soli.
Svet je prvo video količinu bogatstva Mansa Muse 1324,
kada je otišao na hodočašće do Meke.
Pošto nije bio neko ko putuje ekonomskom klasom,
poveo je karavan koji se protezao dokle god su oči sezale.
Zapisi o ovom putovanju uglavnom su zasnovani na usmenim
i različitim pisanim svedočenjima,
tako da je teško utvrditi tačne detalje.
Ali svi se slažu da je putovanje bilo na ekstravagantnom nivou.
Istoričari opisuju pratnju od desetine hiljada vojnika,
civila
i robova,
500 glasnika sa zlatnim štapovima, obučenih u finu svilu
i mnoge kamile i konji koji su nosili pregršt zlatnih poluga.
Zaustavljao se u gradovima poput Kaira
i Mansa Musa je navodno trošio ogromne količine zlata
deleći siromašnima, kupujući suvenire
i čak usput gradivši džamije.
Zapravo, njegovi troškovi možda su destabilizovali ekonomiju regiona
i prouzrokovali masovnu inflaciju.
Ovo putovanje navodno je trajalo godinu dana, i dok se Mansa Musa vratio,
priče o njegovom neverovatnom bogatstvu proširile su se do luka Mediterana.
Mali i njihov kralj uzdignuti su skoro do statusa legendi
koji je potvrđen uključivanjem u Katalonski atlas iz 1375.
To je bila jedna od najvažnijih mapa srednjovekovne Evrope
i prikazivala je kralja kako drži skiptar i svetlucavi grumen zlata.
Mansa Musa je bukvalno sebe i svoje kraljevstvo stavio na mapu.
Ali kralj nije brinuo samo za materijalno.
Kao posvećenog muslimana, naročito ga je interesovao Timbuktu,
koji je već bio centar religije i obrazovanja pre aneksiranja.
Nakon povratka s hodočašća,
tu je izgradio veliku džamiju Džingereber
uz pomoć arhitekte iz Andaluzije.
Takođe je osnovao veliki univerzitet i tako dalje uzdigao reputaciju grada
i privukao akademike i studente iz celog sveta Islama.
Pod vladavinom Manse Muse, carstvo se urbanizovalo
i škole i džamije dizane su u stotinama gusto naseljenih gradova.
Bogato nasledstvo kralja trajalo je generacijama
i do današnjeg dana postoje mauzoleji, biblioteke i džamije
i do današnjeg dana stoje kao potvrda ovog zlatnog doba u istoriji Malija.