Veteriner olmanın en güzel yanı,
hastayı eve gönderebildiğiniz andır.
Kısırlaştırma, hadım veya aşı için gelenleri kastetmiyorum.
İçeri zor bela taşınanları,
ailelerinin güvenli ve sevgi dolu kollarından
bir yabancı tarafından alındıklarında tepki vermeyenleri kastediyorum.
Hastayla karşılaştığınızda
onu iyileştirip eve gönderme hususunda
emin olamadıklarınızdan bahsediyorum.
Bu yüzden eve gitmeyi başardıklarında
büyülü bir şeye tanık olmuşsunuz gibi geliyor.
Köpekler ailelerini görebilmek için can atıyorlar
ve çok heyecanlanıyorlar.
Havlıyor, ağlıyorlar
ve yalnızca kuyruklarını değil,
bedenlerinin arka kısmını tamamen sallıyorlar.
Hayvanlar aleminin havalı çocukları kedilerse çıldırıyorlar.
Çok mutlu oldukları ve eve gitme vakti geldiği için
mırlıyorlar ve taşıma çantalarına sürtünüyorlar.
Gerçekten de büyüleyici bir an.
Buna her tanık oluşunuzda
ve bu an her aklınıza geldiğinde
mutlu oluveriyorsunuz.
Çünkü işler her zaman bu şekilde ilerlemiyor.
Ben kısırlaştırma, hadım ve aşı yapmıyorum.
Ben acil veterineriyim.
Klinikte değil, hastanede çalışıyorum.
Ki bu da iyi haberlerin bana uğramadığı anlamına geliyor.
Her gün ötanazi gerçekleştiriyorum
ve bazen de bir gün içinde birkaç kez oluyor.
Ötanazi, veterinerlikte bizlere bağışlanan bir lütuf.
İşimi seviyorum
çünkü bir hayat kurtarıyor olduğumda
veya ıstırabı dindirdiğimde
bir fark yaratıyorum.
"Ötanazi", kelime gerçek manada
"iyi ölüm" anlamına geliyor.
Ötanazi bir lütuftur.
"Ötanazi bir lütuftur,"
bu deyiş her yere yayılmakta.
Bu eğer bir lütufsa
neden her zaman bize öyle gelmiyor?
Bize öyle gelmiyor
çünkü duygusal bir bedel ile gelen bir lütuf.
Bu kararı alırken verilen duygusal bedeller var.
Gözlemlediğim en yaygın bedellerden biri,
önemini sonradan kavrama bedeli.
Bu noktada insanlar geriye dönüp baktıklarında
"Doğru şeyi yaptım mı?" diye düşünüyorlar.
Cevap şu ki "Evet, doğru olanı yaptın;
çünkü onun huzura olan ihtiyacı yerine
kendi tutunacağın şeylere öncelik vermedin."
Buna benzer başka bir bedel ise kristal küre bedeli;
insanlar umulan sonuca ulaşılmayan, karar mekanizmasında rol aldıkları
hastaneye yatış veya ameliyat sürecini irdeliyorlar.
Kendilerini harap ediyorlar
ve o kararı verdikleri için dövünüyolar
ve diyorlar ki
"Ona bunları yaşatmamalıydım."
Başarısız tedavi şu anlama geliyor -
gerçek anlamda -
kalbinin derinliklerinde,
içten içe biliyorsunuz ki
sevdiğiniz biri için yapabileceğiniz her şeyi yaptınız.
Bazen hasarlar üstesinden gelebilmek için fazla ağır kalabiliyor
ve minik bedenleri bitap düşüyor.
Eğer kristal küreniz olmuş olsaydı ve sonucu öngörebilseydiniz
farklı bir karar verir miydiniz?
Elbette, tabii ki verirdiniz.
Ama kimsenin kristal küresi yok.
O zamanda, sahip olduğunuz bilgilere dayanarak
verebileceğiniz en iyi kararı verdiniz
ve hiç kimse sevdiği biri için daha fazlasını yapamaz.
Karşılaştığım en zorlu bedel ise
ihanet bedeli.
Bu bedelle insanlar,
ötanazi kararını, hayvanların ömürleri boyunca kendilerine gösterdikleri
sevgi ve şefkate karşı gösterilen bir ihanet olarak algılıyorlar.
Elveda dediklerini duyuyorum,
şöyle söylüyorlar:
"Çok üzgünüm bebeğim."
Hayvan acı çektiğinde,
hareket etmekte, nefes almakta güçlük çektiğinde,
daha fazla yapılacak hiçbir şey kalmadığında
onlara nazik bir veda etmek
ve onları huzurlu bir şekilde cennete uğurlamak
lütuftur, ihanet değildir.
Bu duygusal bedellerin ötanaziden bağımsız düşünülemeyeceğini,
geçen sene kendi köpeğimi cennete uğurladığım zaman
ilk elden öğrenmiş oldum.
Cooper, 15 yaşında beagle cins köpeğimdi.
Mutfaktaki pastırma sırasında e önde olmak için
chihuahua cinsi köpeği çiğneyerek geçtiğinde
ardında bir dizi yıkım bırakırdı.
Her zaman böyleydi,
ta ki bir gün farklı davranana dek
ve o zaman bir şeylerin yolunda gitmediğini anlamıştım.
Onu hastaneye götürdüm
ve ultrasona soktuk.
O an, ekranda siyah beyaz olarak
öğrenmek istemeyeceğim her şeyi görür oldum.
Kanser her yere yayılmıştı.
Ameliyat bir seçenek değildi
ve o kadar ileri evredeydi ki kemoterapi makul değildi.
Bu sebeple seçeneğim oldukça netti.
Ona elveda dedim.
Muhteşem teknisyenlerimiz ona meyveli dondurma hazırladı:
McDonald's cheeseburger,
vanilyalı dondurma,
çikolata sosu,
pastırma parçacıkları
ve Snickers.
(Kahkahalar)
Ona ikram etmek üzere getirdiler ve gözleri parıldadı.
O kadar hasta olmasına rağmen afiyetle sildi süpürdü.
Snickers'ı yerken
bana "Böyle bir şeyin var olduğunu biliyor muydun?" dercesine bakıyordu.
(Kahkahalar)
O anı, ona söylemem gereken her şeyi söylemek adına fırsat bildim.
"Cooper, balım, seni seviyorum.
Sana okuduğum Gökkuşağı Köprüsü şiirini hatırlıyor musun?
Hani şu köpek cenneti ve insan cennetini birleştiren köprü.
Gökkuşağı Köprüsünde seni bekliyor olacağım.
Orada buluşacağız.
Yeşil şeritte olacağım,
yeşil şeritte, anlaştık mı?
Evet, anladım.
Sen bir köpeksin, renk körüsün.
Çime benzeyen şeritte olacağım,
üzerinde yuvarlandığın serin şeyde,
işte orada olacağım."
Ona elveda dedim
ve onu çikolata ve pastırma kokan bir nefesle
usulca cennete uğurladım,
(Kahkahalar)
Bunun son olduğunu düşünmüştüm.
Fakat üç gün boyunca,
kafamdaki cılız ses şöyle deyip durdu:
"Doğru kararı verdiğine emin misin?
Doğru olanı yaptığına emin misin?"
Bu beni çileden çıkardı
çünkü bildiğim her şeye karşıydı bu fikir.
Kristal küreye ihtiyacım yoktu,
ultrason çekmiştim.
Siyah beyaz şekilde her şeyi görmüştüm
ve mantığım bunu kabullenmişti.
O anda bu soruyu soran şeyin mantığım olmadığını fark ettim,
soru kalbimden geliyordu.
Sebebi ise pes etmeye
ve vedalaşmaya hazır olmamasından kaynaklanıyordu.
Yapabileceği tek şeyi yaptı, sorusunu sordu.
İşte o anda bu sefer sadece doktor olmadığımı,
aynı zamanda aile rolünü de üstlendiğimi kabullenmek durumunda kaldım.
Oturup kendime şunları söyledim,
"Evet, en zor olan kararı verdim
fakat bu karar aynı zamanda en nazik olanıydı.
Ben de onu özleyeceğim."
Huzuru böyle bulabildim.
Keder, sevgi uğruna ödediğimiz doğal bir bedeldir.
Sevgi için her zaman değer.
Kedinizin banyo yapmaya çalışmasını izlerken
ve onlar banyo yogası ile meşgulken,
kürek kemiği arasındaki boşluğu yalamaya çalışırken
koltuktan düştüklerinde
ve hiç kimse görmemiş gibi hemencecik toparlandıklarındaki
gibi anlar çok keyifli.
(Kahkahalar)
Salata yerken yere bir parça düştüğünde
ve köpeğiniz hemen yakalayıp ağzına attığında
ve sonrasında geri çıkarıp
"Bu yemek değil!" dercesine size baktığı anlar.
(Kahkahalar)
Bu gibi anlar hayatınızı zenginleştirir.
Sevgi için her zaman değer
ama yas zordur.
Önemini sonradan kavrama bedeli,
kristal küre bedeli,
ihanet bedeli
ötanaziden bağımsız düşünülemez.
Sizin normal olduğunuz,
yas tuttuğunuz, hata yapmadığınız anlamına gelir.
Bu bedelleri aile öder.
Fakat söz konusu ötanazi olunca doktor ve ekibi de olumsuz etkilenir.
Maalesef ki veterinerlerin intihar oranı,
ulusal ortalamaya göre iki kat daha fazla.
Bu, ötanazi için doktorların ödediği bir bedel.
Bununla başa çıkabilmek için
kendimi bu istatistik dışında tutabilmek adına üç teknik geliştirdim.
Bunlardan ilki,
müsait olamama veya intikam ötanazisi gerçekleştirmeme kararım.
Eğer birinin hayat şartları değişmişse
eğer birisi artık köpek veya kedi sahibi olmayı uygun bulmuyorsa
ve o sağlıklı hayvanı bana getirip
uyutmamı talep ederlerse reddediyorum.
Eğer birisi bana Jimmy Choo topuklu ayakkabısı çiğnemiş bir köpek getirirse
ve köpek "Gerçekten lezzetli," dercesine
ağzından topuk sarkarken sahibine baktığında --
(Kahkahalar)
ve ötanazi gerçekleştirmemi istediklerinde reddediyorum.
Belki de çirkin bulduğu için bir doğu halısına kusan
bir kediyi getirdiklerinde --
(Kahkahalar)
Onu uyutmamı istediklerinde reddediyorum.
Ötanazi, insanların uygunluğu veya kızgınlığı adına
hafife alınamayacak kadar büyük bir sorumluluk istiyor.
Bu gibi ailelere, hayvanları barınaklara götürüp
onlara ikinci bir şans vermelerini öneriyorum.
Kullandığım bir diğer teknik ise
o anda nasıl hissetmem gerekiyorsa öyle hissedebilme iznini kendime veriyorum.
Profesyonel bir Noel Baba, neredeyse ölecek bir kedi yavrusunu getirdiğinde -
kırmızı takımı, beyaz sakalıyla meşhur Noel Baba -
(Kahkahalar)
ve ona yavruyu kurtaramayacağımı söylemek zorunda kaldığımda
bu üzücü bir durum.
Karma felsefenize meydan okumak istiyorsanız
ağlayan bir Noel Baba'ya kedi yavrusunu kurtaramayacağınızı söyleyin.
Mavi üniforması içindeki polisin,
yere uzanıp bir suçluyla değil de kanserle olan mücadelesini kaybettiği için
ötanazi uyguladığım sevgili dostu üzerine kapaklandığını izlemek
üzücüydü ve zordu.
Evet, ağlıyorum.
Bazen çok ağlıyorum
ama ağlamak daha iyi;
gözyaşları dökerek yas sürecini geçirmek,
acıya tutunup depozitoymuş gibi içime bastırmaktan
ve zorlu bir süreç olduğunu inkâr etmekten daha iyi.
Benim yas kotam kasıtlı olarak boş kalıyor.
Kullandığım son teknik ise
kariyerimin ilk yıllarında, aydınlanma yaşayarak keşfettiğim bir şey.
Bir gece, bir kadın ötanazi için kocaman bir köpek getirdi.
Kanserin son safhalarındaydı
ve daha fazla yapılacak bir şey yoktu,
acı çekiyordu.
Onu barınaktan aldığı gece, kendisinin hayatını kurtardığını anlattı.
O gün o barınağa gitmiş,
herhangi bir planı yokmuş,
sadece bakınıp aşık olduğuna bakıyormuş.
Sonra bu koca şapşal suratı görmüş
ve aradığını bulduğunu anlamış.
Sonra bu 50 kiloluk pofidik sevgi yumağını eve götürmüş
ve o gece, bir köpek hırlaması
ve bir adam çığlığı seslerine uyanıvermiş.
Hanımefendi, kolluk kuvvetlerindenmiş,
içeri attırdığı birisi adresini öğrenmiş
ve ağza alınamayacak şeyler yapmak üzere
o gece evine girmiş.
İşte o anda, yeni elemanla tanışmış.
(Kahkahalar)
Yataktan kalktığında
dehşete düşmüş bir adamı yere yapışık bir şekilde bulmuş.
Aşık olduğu o koca pofuduk surat,
"Hayır, olamaz, yeni anneme, yeni evime bu olamaz,"
diyen bir hırıltıya bürünmüş.
Böylece hayatını kurtarmış oldu
ve onu usulca uğurladık.
Ertesi gece, bir kadın
kronik kalp yetmezliği ciddi durumda olan ufak bir terrier cinsi köpek getirdi.
Köpek yaşlıydı, durumu ileri evredeydi,
her şeyi yapmışlardı.
Minik kalbi bitap düşmüştü.
Oksijene bağlıyken bile nefes almakta güçlük çekiyordu.
Daha fazla yapabileceğim bir şey yoktu.
Gözü yaşlar içinde,
kadın bana köpeğin kendisini ve ailesini yıllar önce kurtardığını anlattı.
Bir Noel arifesinde,
yanıp sönen ışıkları açık bırakmışlar
ve ağaç alev almış.
Köpek, herkesi uyandırana dek
ve herkes güvenli bir şekilde evi boşaltana dek havlayıp durmuş.
Ertesi gün gazetelere şöyle başlık atılmış:
"Pepper, Noel'de ailesini kurtardı!"
(Kahkahalar)
Ben de tekrardan,
hakiki bir kahramanı cennete uğurlamakla görevlendirimiştim.
İşte o an farkına vardım ki
böylesine saf, sevgi ve şefkat dolu bir yaşam sürmüş canları
uğurlamam gerekiyorsa
hayatımı onların standartlarına göre yaşamam gerekiyor.
İşte o anda, hayatımı bir köpek gibi yaşama kararı aldım.
(Kahkahalar)
İnsanlara onları sevdiğimi yalnızca sözlü olarak dile getirmiyorum,
onlara sevgimi gösteriyorum.
Deniz kenarına gittiğimde
dalgaları kovalıyorum.
(Kahkahalar)
Ve ne zaman bana samimi bir jest olarak
veya işimi iyi yapmamın ödülü olarak kurabiye uzatılırsa
asla ama asla geri çevirmiyorum.
(Kahkahalar)
(Alkış)