Chào mọi người. Tôi là một nhà giải phẫu "nửa vời",
một nhà giải phẫu "nửa vời" nghiên cứu
cấu trúc cơ thể của nhiều động vật khác nhau.
Và loài ưa thích của tôi là cá voi,
tôi thích nghiên cứu cá voi bởi vì chúng thú vị.
Chúng thích nghi với môi trường
đó là sống trong nước.
Điều tôi sẽ nói với các bạn là
làm thế nào cá voi tạo ra âm thanh nhờ
việc "phun khí" ra từ mặt chúng.
Bây giờ, bạn biết rằng chúng phun khí ra
nhờ lỗ phun; chúng thổi khí ra như thế,
nhưng chúng cũng sử dụng không khí theo nhiều cách khác.
Chúng dùng khí để phát ra âm thanh,
cái điều mà chúng ta quan tâm,
nhưng tôi cũng nghiên cứu những chuyện khác chúng làm với khí nữa,
giống như làm sao chúng giữ ngoài dòng máu
để không tạo ra bong bóng,
điều xảy ra với những thợ lặn
khi họ lặn và bị buồn nôn.
Nhưng điều tôi muốn làm là bắt đầu với câu chuyện
làm thế nào động vật này tạo ra được âm thanh như thế,
và câu chuyện đó bắt đầu bằng việc hiểu
khó khăn thế nào để quan sát được cá voi
vì chúng sống dưới nước và chúng rất to,
vì thế đó là động vật khó nghiên cứu.
Và chỉ trong bức ảnh này, bạn có thấy nó ở giữa không?
Đó là một con cá voi con nhưng nó đã lớn bằng kích cỡ một chiếc xe buýt.
Khi quan sát cá voi, bạn phải bắt đầu
với phần trên đầu chúng, vì chiếc mũi
nằm trên đầu chúng.
Nó giống như kiểu ống thông hơi.
Và chúng hít thở thông qua đó vì động vật có vú mà
chúng hít thở không khí.
Và chiếc mũi tất nhiên có thể mở hoặc đóng,
kiểu như bạn ấn rồi thả nó như thế này,
do đó bạn thấy, nó mở trong hình dưới
có 2 mũi tên màu đỏ.
Nhưng không phải tất cả cá voi đều có 2 lỗ mũi.
Cá voi gồm loài cá heo và cá heo mũi nhọn,
cá heo, cá heo mũi nhọn như cá voi nhỏ,
chỉ có 1 lỗ mũi ở trên đầu,
chúng mở và đóng lỗ mũi đó
bằng nâng cái gọi là môi trên, như thế này,
và hạ nó xuống lỗ mũi, như thế này.
Đó là cách chúng mở và đóng mũi.
Do đó khi chúng phát âm thanh,
cái chúng tạo ra là một tiếng phì,
như thế này, một dạng của xì hơi, phải không?
Hoặc ở New York, ta gọi nó là ăn mừng kiểu Bronx
Và cách chúng làm đó là nhờ
cái cấu trúc mỡ lớn của môi mỡ,
cái mà bạn nhìn thấy đây trong bức ảnh này,
là mặt cắt chính giữa đầu của 1 con cá heo,
môi mỡ chính là cái phần lớn màu vàng đó,
chúng cuộn nó lại, và giãn ra trên đỉnh của chiếc mũi
để làm rung nó,
kiểu như khi bạn để khí thoát ra khỏi quả bóng bay vậy
và làm cho rung động kì lạ đó tạo ra âm thanh.
Vâng đây là âm thanh do chúng tạo ra đây:
[âm thanh]
Bạn nghe rõ không? Nó sẽ làm lại
khi hướng về phía camera.
[âm thanh]
Âm thanh giống như xì hơi dưới nước vậy.
Cái mà cá heo tạo ra thực tế là
tiếng vọng, tạo ra những chuỗi xung,
và dùng nó như 1 con dơi sử dụng sóng định vị vậy.
Dơi dùng sóng rada, ở dưới nước
là sóng định vị, loài này dùng sóng định vị
để quan sát thế giới của nó nhờ âm thanh.
Cố gắng để hiểu điều này,
bạn phải coi nó giống như
1 chiếc loa khuếch đại trong hệ thống âm thanh.
Chú cá heo có hàm răng nhỏ giống như "loa cao tần",
và âm thanh từ chiếc mũi nhỏ
di chuyển tới lui
và phát ra ở trên đầu của chúng.
Nhưng khi quan sát cá voi lớn,
chúng là 1 loại "loa thấp tần",
chiếc loa lớn mà bạn có trong hệ thống khuếch đại.
Và điều xảy ra là âm thanh thoát ra khỏi cổ họng.
Vì vậy nếu cố gắng tạo âm thanh giống cá voi,
bạn cũng tạo ra được ngay,
như nói "ah".
Okay, bây giờ bạn đặt tay lên cổ họng,
trên quả táo của Adam, bạn có thấy rung động ngay tại đó không?
Đó là bạn đang lãng phí năng lượng
vì đó không là cách ta giao tiếp với mọi người.
Bạn nói khi mở miệng.
Nếu bạn mở miệng dưới nước,
không ai nghe được bạn cả.
Bạn phải có khả năng mang năng lượng này và khuếch đại nó dưới nước,
và đó là điều loài cá voi làm.
Khi bạn nghe tiếng của chúng,
[tiếng cá voi]
Nghe chứ? Nó như tiếng rít khi khí thoát khỏi bóng bay.
Vậy chúng nhận được nhiều tiếng rít,
nhưng chúng cũng có âm thanh như thế này:
[tiếng cá voi]
Nghe như tiếng phì vậy, phải không?
Như thể có một tấm đệm khổng lồ trong cổ họng của nó vậy.
Vậy, làm sao ta biết cá voi đang làm?
Chúng tôi nghiên cứu cá voi khi chúng mắc cạn.
Đó là những con chết trên bờ biển.
Còn loài cá voi nhỏ thì dễ dàng
Ta có thể đem chúng về phòng thí nghiệm.
Nhưng với cá voi lớn, ta phải mang phòng thí nghiệm ra với nó.
Và nó trông như thế này đây.
Tôi chính là người ở giữa với chiếc mũ đỏ.
Tôi không cao lắm,
nên bạn thấy cá voi lớn cỡ nào so với tôi.
Nó dài 65 feet (19m), và cái dao mổ của tôi
là chiếc dụng cụ nhỏ nằm bên cạnh đây.
Về cơ bản nó như gậy khúc côn cầu
với cái lưỡi ở cuối.
Việc phẫu thuật cá voi là một quá trình khó khăn.
Bạn thực sự phải lao vào công việc.
Nó là một cấu trúc không gian khổng lồ
Bạn đội 1 chiếc mũ cứng,
làm việc với những cái máy móc nặng nề.
Ở đây, à mà,
đó là cái thanh quản của cá voi xanh; chỉ cái thanh quản thôi đấy.
Và tôi cao chỉ 5 feet, vâng bạn thấy đó,
nó gần như dài đến 12feet vậy.
Làm sao ta biết điều gì đang diễn ra?
Vâng, hãy quan sát cái thanh quản,
và ta thấy bên trong.
Đây là từ 1 con cá voi nhỏ vì thế nó nhỏ hơn nhiều.
Bạn thấy cái hình chữ "U" chứ
tôi đã tô viền màu xanh ấy;
đó là bộ phận rung.
Đó là một dạng giống như thanh quản của con người.
Và khi tôi đặt tay lên đó,
nơi có viền màu xanh,
bạn có thể thẩy 1 cái túi bên dưới nó.
Đó là tấm đệm.
Đó là bong bóng khí hoặc quả bóng bay,
Vì vậy điều nó đag làm,
bạn thấy trên bức hình,
cái bóng màu đen lớn trong cổ họng,
nơi ống tiêu hóa, màu xanh,
giao với ống thở, màu xanh nhạt,
nên bạn có xanh nhạt và đậm,
và ngay chính giữa là túi màu đen.
Loài này dùng cái túi đó để tạo ra âm thanh.
Và khi nó rung và phát ra ngoài.
Cá voi răng nhỏ cũng có những túi khí,
nằm ở trên đầu,
nó như một cái đầu khí.
Và chúng dùng nó để chứa nhiều khí nhất có thể,
mang khí đó xuống cùng với chúng khi lặn,
bởi vì khi bạn lặn, áp suất tăng lên,
và nó làm giảm thể tích khí bạn có.
Nhưng quan trọng hơn, có túi khí đó cho phép chúng
tuần hoàn dòng khí mà chúng sử dụng
vì khí là một thứ quý giá.
Bạn không muốn quay lên mặt nước
để lấy thêm khí chứ!
Vì vậy khi bạn phát âm dưới nước,
nếu bạn là cá voi,
hãy tạo ra tiếng.
Nói " Ah".
Khi cá voi đóng miệng, nên
[âm thanh]
Các bạn đang "ậm ừ" ?
Cá voi đóng kín mũi,
[âm thanh]
Điều gì đã xảy ra? Bạn không thể tạo ra tinng nữa.
một khi bạn bịt mũi bởi vì bạn đã gia áp hệ thống.
Vì vậy cá voi bằng túi khí
giữ chúng khỏi việc gia áp toàn hệ thống
nghĩa là dòng khí vẫn tiếp tục lưu thông,
và khi bạn có túi khí ở cuối mũi,
bạn sẽ có thể làm cho dòng khí tiếp tục tuần hoàn.
Vì thế hi vọng bạn thích thú.
Đó là điều mà nhà giải phẫu nửa vời như tôi làm được.
Chúng tôi nghiên cứu cấu trúc sinh vật
Bắt chước chúng.
Áp dụng nó với con người,
biết đâu tạo ra công nghệ mới cho các thiết bị bảo vệ,
hoặc thậm chí có thể tạo ra phương thuốc mới
cho những người mắc bệnh bắt chước âm thanh kì lạ này.
Vì vậy hi vọng các bạn thích thú. Cảm ơn.