خیلی متشکرم. بازگشت به بروکسل عالی است.
چالش بحث در باره موضوع
۵۰ سال آینده فیزیک به من سپرده شده،
در اتاقی تاریک و بدون پنجره، یک ساعت بعد از ناهار.
از همین حالا میبینم که بعضیها
خودشان را از ترس معادلات و محاسبات برداری جمع کردهاند.
قصد انجام این کار را کنم.
من نام این برنامه را «نظریه همه چیزِ (دیگر)» گذاشتهام.
فیزیک حرفهای امروز
در حال توسعه نظریههای همه چیز متفاوتی است
تا بتواند خود را با دو نظریه موفق امروز تطبیق دهد:
نسبیت عام و مکانیک کوانتوم.
اینجا اسرار مرموز و تاریکی وجود دارد که معمولا از آنها صحبت نمیشود.
اولین آن اینکه این دو نظریه،
که هرکدامشان در محدوده خود بسیار عالی کار میکنند،
در تضاد بسیار شدید در جهان امروز ما هستند.
خصوصا با جاذبه.
بنابراین، بدنبال توسعه نظریههای همه چیزی هستیم
که بتواند خود را با همه وفق دهد - مثل نظریه ریسمان و غیره -
میتواند این دو دیدگاه فراگیر از فیزیک را با هم تطبیق دهد.
دیگر رمز تاریک اینکه در تمامی آنها،
ما فرزندی گمشده را جا گذاشتهایم.
این فرزند گم شده خواهر کوچک فیزیک است.
و آن فیزیک اطلاعات است،
و این چیزی است که دوست دارم این بعد از ظهر دربارهاش صحبت کنم،
فیزیکی که در دانشگاه به ما آموزش میدهند
فیزیک انرژی است.
مربوط به لیزر و رنگها و ذرات و ماده
و میدان - حالا میدان هر چیزی که هست -
و شتاب و اینرسی
و همه این چیزهایی که
که در دبیرستان یا کالج یا دانشگاه در موردشان شنیدهاید.
مشکل این است که همچنین به ما آموزش میدهند که
اطلاعات و انرژی دو روی یک سکه هستند،
اما هیچ وقت به ما آموزشی از فیزیک اطلاعات ندادهاند؛
و همچنان فیزیک انرژی را یادمان میدهند.
حالا اگر به قرن ۱۹ برگردیم،
جیمز ماکسول،
وقتی از ترمودینامیک صحبت میکرد،
ایده سادهای را مطرح کرد
که اگر یک مایع داغ را در مایع سردی بریزی،
دمای متوسط مایع
بین این دو جزء خواهد بود.
تنها راه جلوگیری از آن یک شیطان کوچولوست،
شیطان ماکسول،
تا آنجا باشد و این مولکولها را از هم جدا کند.
اما در نبودن این شیطان،
قوانین ترمودینامیک میگویند که این دو مایع با هم مخلوط میشوند
و به یک دمای متوسط ولرم میرسند.
لیو شِلارد، که در ۱۹۲۹ همکار انشتین بود،
یک قدم جلوتر رفت و گفت برای اینکه شیطان بتواند این کار را انجام دهد،
شیطان به اطلاعات نیاز دارد
که کدام مولکول داغ و کدام مولکول سرد است.
اگر شیطان این را بداند،
آنوقت شیطان میتواند، در حقیقت، دو مایع را از هم جدا نگه دارد،
و خوب، هیچوقت به دمای متوسط نمیرسند.
اما این به معنی آن است که اطلاعات
به همان میزان انرژی در سیستم وجود دارد،
و آن اطلاعات و انرژی، در واقع، دو سوی یک سکه هستند.
پس، خواهر گمشده فیزیک کجاست؟
فیزیک انرژی باید، دوباره اینها را بررسی کند،
با ذرات و اتمها و نیروهای بنیدی
و ماده و آنتروپی و میدانها
و ابعاد فضایی - X، Y و Z -
و T برای زمان -
و تکانه و اینرسی و سرعت و ...
اما ما هیچوقت در باره این موضوعات مشابه در فیزیک اطلاعات صحبت نمیکنیم،
و ادعای من این است که در ۵۰ سال آینده این کار را خواهیم کرد.
باید برایتان روشن کنم ...
من در رشتهای هستم که همه بر اساس شواهد کار میکنند،
پس من هم اعتراف میکنم که از درس فیزیک نمره نیاوردم.
رتبه بالایم در فیزیک تنها بدلیل این بود که ریاضی من خوب بود،
پس میتوانستم معادلات را حل کنم و جواب را بدست آورم.
اما بعد، بدلایلی نمره نیاوردم.
اول اینکه هیچوقت نفهمیدم منظور از
اینکه زمان بُعد است چیست.
میگویند، «خوب، X وY و Z داریم» من این را از تجربه معمول میفهمم.
و میگویند، «به زمان هم همینطور فکر کن؛ فقط در معادلات،
یک «i» کوچک جلوی «T» میگذاری به معنی ریشه عدد منهای یک -
اما به آن فکر نکن -
و به همان روش با آن کار میکنی، و همه چیز درست میشود.»
این مربوط به نسبیت عام، و دیگر شاخههای فیزیک است -
این کاری است که میکنی.
نمیتوانم هیچوقت این را بفهمم چون در X، میتوانم این طرف یا آن طرف بروم.
در زمان، نمیتوانم - اجازه ندارم.
ما در صحبت از اینکه چطور زمان میگذرد خیلی خوبیم؛
اما نمیدانیم چرا زمان میگذرد.
به همین صورت، خیلی خوب از افتادن چیزها صحبت میکنیم؛
اما نمیدانیم چرا میافتند.
و دوباره، این چیزی نیست که در فیزیک کالج یادتان داده باشند.
هیچوقت نگفتند که میتوانند این دو چیز را توضیح دهند.
سومین چیزی که حالم را بهم میزد ذرات بودند.
میدانید که داخل اتم ذراتی داریم،
و بعد ذرات دیگری داخل ذرات داریم؛
ما ذراتی داخل الکترون و فوتون و هر چیز دیگری داریم.
و بعد چون، هنوز پاسخ خیلی خوبی نمیدهد،
ما ذراتی از زیر ذرات داریم.
و این مرا یاد چیزی میاندازد
که در قرون وسطی برای ستاره شناسی اتفاق افتاد،
وقتی که دایره راهبر و دایره مسیر داشتند و دایره مسیر در دایره مسیرها.
اگر این کار را ادامه دهی، همه چیز بخوبی پیش میرود،
بجز آنکه واقعا کار اینگونه انجام نمیشود.
پس فکر کردم باید این کار را ادامه دهند؛
باید این کار را با فیزیک انرژی ادامه دهند.
ما به نتایجی عالی با این علم دست یافتهایم،
اما این واقعا کاری که میخواهم بکنم نیست.
پس برگشتم تا بدنبال خواهر کوچولوی گمشده فیزیک بگردم،
و مشخص شد که سوالهای ساختاری
در باره ماهیت زمان
و همینطور از بعضی چیزهایی که در زندگی ما اتفاق میافتد میپرسد،
مثل چیزهای تصادفی.
در ۲۰ جولای ۱۹۹۶،
ما خانهای در اطراف شهر داشتیم، شمال سان فرانسیسکو،
محلی زیبا پر از درختهای سکویا،
و غروب تعدادی از دوستان برای شام پیشمان آمده بودند.
یکی از دوستان ما خانمی بود
که میگفت قرار است در نمایشی در بخش مِندوسینو بازی کند،
و در این نمایش باید چیزی را به فرانسه بخواند.
مدتی بود که فرانسه تمرین نکرده بود،
از ما پرسید که آیا کتابی به فرانسه داریم،
و ما کنابخانهای از کتب انگلیسی و فرانسه داشتیم.
همسرم یک رمان را بیرون آورد،
رمانی بنام «پوست سزار» نوشته رِنه بارژاول،
که آن را به من داد، و من صفحهای را تصادفا باز کردم.
و قسمتی را همینطور خواندم، که بود
« من در هواپیمای بوئینگی بودم که پس از بلند شدن از فرودگاه کندی منفجر شد،
بمبی در قسمت بار، ۱۳۲ کشته، یادت میآید؟»
خوب، سه روز از اینکه بوئینگی از فرودگاه کندی برخاسته بود
و در بالای اقیانوس اطلس منفجر شده بود میگذشت،
و همه ما شوکه شدیم.
اگر از این نوع تصادفها با دوستانت صحبت میکنی،
میفهمی که خیلی از مردم، از این تجربیات داشتهاند.
این یک پیشگویی نبود،
سه روز از حادثه TWA800 گذشته بود.
ما را شوکه کرد و بعد فراموش کردیم.
این از آن چیزهایی است که از حافظهات پاک میکنی.
برخی از دانشمندان در باره آن عمیقا مطالعه کردهاند.
اگر به قرون وسطی برگردیم، فاسیوس کاردان، در قرن ۱۵،
در خاطراتش نوشته که مراسمی را
برای تشخیص اجزاء هوا در آزمایشگاهش اجرا کرده.
در قرن ۱۵ این کار خیلی مد بود،
و این موجودات در مقابلش ظاهر شدند.
هفت جن هوایی، موجوداتی که در هوا هستند.
دو تایشان رئیس بودند، و جلو آمدند،
و از آنها در باره ماهیت جهان پرسید.
مشخص شد که دو جن با هم همعقیده نیستند.
یکی گفت،
« خدا جهان را یک باره و برای همه آفرید، و ما اینجا هستیم.»
دیگری گفت، « خدا جهان را در هر لحظه دوباره میآفریند،
و اگر برای یک دقیقه متوقف شود، همه چیز ناپدید میشود.»
این دکمه همان دکمهای که قبلا به من دادند نیست.
وهله دیگری است، نمونه دیگری از همان دکمه،
اما این دکمهها توسط چیزی در سطحی بالاتر ساخته شده،
که به عنوان یک مهندس نرمافزار آنرا کاملا میفهمم؛ درست به نظر میآید.
از دیدگاه فیزیک انرژی درست است؛
از دید فیزیک اطلاعات کاملا درست است،
و اکر دو مدل از جهان داشته باشی.
مدل فیزیک کلاسیک را داری، و مکانیک کوانتوم را داری.
تعدادی از افراد اخیرا
بیشتر به دنبال خواهر کوچک فیزیک میگردند،
توسط ولفگانگ پاولی آغاز شد، یکی از بنیان گزاران مکانیک کوانتوم،
کارل یونگ - مکاتبات زیادی میان پاولی و یونگ وجود دارد -
پاول کامرِر، آرتور کستلِر، دیوید بوهم، ماکس ولمانز،
فیلیپ گیلمان در فرانسه، لندر و سِث لوید خیلیهای دیگر.
کارل یونگ با پاولی بحث میکرد،
و کارل یونگ فهرستی از تصادفهایی که برایش پیش آمده بود را تفسیر میکرد.
در یک مورد، در سمیناری در شهر دیگری بود،
و در نیمههای شب،
با این حس بیدار شد که کسی در اتاقش حضور دارد.
واقعا بلند شد و نگاه کرد و کسی آنجا نبود،
ولی حس میکرد که چیزی به پیشانیش میخورد
و چیزی به پشت سرش میخورد.
دوباره خوابید، و فردایش تلگرامی دریافت کرد
که یکی از بیمارانش خودکشی کرده
با شلیک به پیشانیش،
و گلوله خودش را از پس سرش خارج کرده.
کارل یونگ، در کتابهایش، به تعدادی از این تصادفهای قابل توجه اشاره کرده.
من مثال دیگری شبیه این دارم،
در دهه ۷۰، من نگران تعداد فرقههای مذهبی بودم که
در کالیفرنیا رشد میکرد همینطور در فرانسه و دیگر جاها
حول عقاید فرازمینی.
بعضی از این گروهها خوشان را فرقه مِلکی صدق مینامیدند
آنها از چهره انجیلی ملکی صدق الهام گرفته بودند.
این تصویری از ملکی صدق در کلیسای جامع شارت است،
که خیلی زیباست.
ملکی صدق بسیار جالب و عرفانی است،
شخصیتی خیلی مرموز در انجیل.
چهرهای بسیار قدرتمند چون آغازگر ابراهیم است
در واقع مبدا هر سه دین دارای کتاب:
دین اسلام، یهودیت و مسیحیت.
به مصاحبهای در لوسآنجلس میرفتم،
تصادفا در میان ماشینها سوار یک تاکسی شدم،
تا به مصاحبه بروم.
وقتی به خانه رسیدم، به رسید راننده نگاه کردم،
و دیدم رسید به نام ملکی صدق امضا شده.
حالا، این اتفاق مرا
در مسیر افکاری عجیب قرار داد.
در آن زمان،
تحقیقاتی در موسسه تحقیقاتی استنفورد انجام میشد،
در باره فراروانشناسی.
من جزو آن برنامه بودم، برنامه مشاهده از دور.
یوری گلر آنجا بود.
یوری گلر فکر میکرد میتواند با فرازمینیها ارتباط برقرار کند
از طریق ساختاری بنام «هووِر»،
و اینکه از آنها چیزهایی دریافت میکرد،
که باعث میشد تا کارهایی که در آزمایشگاه انجام میداد را اجرا کند.
فکر کردم. «خوب، به نظر از همان نوع ارتباطات است.
چیزی با من ارتباط برقرار کرده.»
در طول چند هفته بعد، آزمایشات متعددی انجام دادم،
و خودم را متقاعد کردم که این اتفاقات،
بعضیهایشان معنی قدرتمندی دارند، همانطور که یونگ میگفت.
و مابقی مطلقا معنی نداشت.
دنیا تنها اینطور سازماندهی شده.
بگذارید برگردیم و کمی مثل نرمافزار در موردش فکر کنیم.
اگر کتابخانه کوچکی داشته باشی ...
این کتابخانه کنگره است، ۳۳ میلیون کتاب.
سی و سه میلیون کتاب چیزی نیست.
منظورم، این کاری است که فیسبوک در یک بعد از ظهر انجام میدهد.
امروز، گوگل دقیقهای ۳۵ ساعت ویدئو دریافت میکند
که به سایت یوتیوب ارسال میشوند.
اگر، کتابخانه کوچکی داری، پس میتوانی با مختصات کار کنی.
طبقههایی داری، و دسته بندی عمودی،
پس X ، Y و Z، و بخوبی نتیجه میدهد.
اگر کسی برایت ۱۰،۰۰۰ کتاب بفرستد،
میتوانی کمی کتابهای موجود را فشردهتر کنی تا کتابهای جدید جا شوند.
اگر آدمهای کافی داشته باشی، بخوبی پاسخگو است.
اگر کتابخانه جدیدی داشته باشی که این شکلی است -
این گوگل، فیسبوک، توئیتر است -
دیگر نمیتوانی این کار را انجام دهی، ابعاد به دردت نمیخورند.
به شکل تصادفی، اطلاعاتی که وارد میشوند را پخش میکنی،
در حافظههای مجازی، در حافظهای مجازی بینهایت.
و بعد برنامهای برای تکه تکه کردن دارید
که این امکان را ایجاد میکند تا اگر کسی از گوگل سوالی پرسید آنها را برگرداند.
پاسخ آماری است.
بعضیهایش معنی میدهد؛ بعضیها بی معنی است.
این چیزها حالا جریان اصلی فیزیک شده.
دکتر گیلمان در فرانسه فیزیکدان CNRS است،
و در آخرین کتابش "La route du temps" - « جاده زمان» -
عنوان میکند که همزمانیها بخاطر علیت دوگانه است:
قصد ما باعث ایجاد تاثیراتی در آینده میشود
که تبدیل به دلیلهای آتی برای علل موجود میشوند.
دوباره بگویم، حالا این به جریان اصلی فیزیک تبدیل میشود.
برای جمع بندی، چهار پیش نیاز برای فیزیک نوین تا ۲۰۶۱ وجود دارد.
اول، باید جهان را
به عنوان یک سیستم فرعی از واقعیت ذهنی ساختارهای اطلاعات بشناسیم.
اینها همه ساختارهای اطلاعاتی است، و همگی همزمان.
نه این که پایگاه داده است.
منظورم نیست تا به فناوریهای موجود تشبیهشان کنم.
مشخص است که چیز خیلی بزرگتری است، بسیار پیچیدهتر، اما نظرم را میفهمید.
باید ابعاد را به عنوان یک اثر باستانی فرهنگی بشناسیم.
ما ابعاد را میسازیم
چون کتابخانههای کوچکی داریم و به X ، Y و Z نیاز داریم.
اما در فیزیک به آنها نیازی نداریم،
پس باید با موضوع ابعاد
در فیزیک آینده کنار بیاییم.
زمان حال بیش از حد قطعی است.
همانطور که گیلمان میگوید،
از گذشته قطعیت یافته و از آینده قطعیت مییابد.
و نهایتا، آگاهی مولد احساس فضا و زمان است.
این فضا-زمان است.
این مشارکت آگاهی در پیمودن این جهان اطلاعات است
و ایجاد این توهم از فضا و زمان.
پس، پیشنهاد من به شما
این که میگذاریم تا فیزیکدانها به کارشان در فیزیک انرژی ادامه دهند.
این کار را بخوبی انجام میدهند و نهایتا راهی
برای تطبیق نسبیت با مکانیک کوانتوم پیدا میکنیم.
بگذارید ادامه دهیم و بندبال خواهر گمشده بگردیم.
خیلی از شما متشکرم.
(تشویق حضار)