Ở phía dưới xương sườn, bạn sẽ tìm thấy tuyến tụy nằm giữa các cơ quan khác,
đóng vai trò như một chuyên gia sức khỏe cá nhân.
Tuyến tụy giúp điều chỉnh hàm lượng đường trong máu và tiết ra
chất dịch đặc biệt có tác dụng giải phóng các chất dinh dưỡng từ thức ăn,
giúp cơ thể duy trì thể trạng tốt nhất có thể.
Tuyến tụy nằm ở phía sau dạ dày, cơ quan tương thích,
với một trong những nhiệm vụ là phân nhỏ thức ăn được tiêu thụ.
Tuyến tụy hỗ trợ tiêu hóa bằng cách tiết ra chất dịch đặc biệt:
muối sodium bicarbonate, hỗn hợp của nước,
và các loại men tiêu hóa.
Sodium bicarbonate trung hòa môi trường acid tự nhiên trong dạ dày,
tạo điều kiện thích hợp cho các men tiêu hóa thực hiện công việc.
Enzyme lipase có khả năng cắt nhỏ các phân tử chất béo,
protease cắt nhỏ các phân tử protein, còn amylase phân cắt các phân tử
carbohydrate thành các phân tử đường giàu năng lượng.
Sau đó, hầu hết các chất dinh dưỡng được chuyển hóa sẽ được hấp thụ vào máu,
và tiếp tục đến các cơ quan khác để nuôi cơ thể.
Trong khi quá trình này diễn ra, tuyến tụy còn thực hiện chức năng quan trọng khác,
đó là điều hòa mức đường huyết của cơ thể.
Nó thực hiện chức năng này nhờ sự hỗ trợ của nội tiết tố insulin và glucagon,
được sản sinh từ các tế bào đặc biệt được gọi là “các đảo tụy Langerhans”.
Lượng đường trong máu quá cao hay quá thấp đều rất nguy hiểm,
vì vậy, tuyến tụy luôn phải trong trạng thái sẵn sàng ứng phó.
Sau khi ăn no, mức đường huyết thường tăng cao,
để điều chỉnh lượng đường về mức bình thường,
tuyến tụy phải giải phóng insulin
đưa đường dư đến các tế bào, được dùng như nguồn năng lượng
hoặc được lưu trữ cho lần sử dụng sau.
Insulin còn báo hiệu cho gan ngừng sản xuất các phân tử đường.
Ngược lại, khi đường huyết trong máu thấp,
tuyến tụy tiết ra nội tiết tố glucagon
báo hiệu cho các tế bào và gan đưa lượng đường đã được dự trữ trở lại máu.
Sự tương tác giữa insulin và glucagon
chính là yếu tố giúp cân bằng lượng đường trong máu.
Nhưng nếu bị ''hỏng'', tuyến tụy sẽ không thực hiện chức năng trên được nữa,
nghĩa là sự cân bằng đường huyết bị phá vỡ.
Nếu tuyến tụy bị suy yếu do bệnh tật,
khả năng sản xuất insulin sẽ giảm, thậm chí ngưng trệ,
gây ra bệnh tiểu đường.
Nếu insulin không được tiết ra đều đặn, mức đường huyết sẽ không ngừng tăng cao,
cuối cùng, dẫn đến xơ cứng các mạch máu, và gây ra những cơn đau tim,
suy thận,
và đột quỵ
Tương tự, sự thiếu hụt insulin khiến các tế bào không sử dụng được
các phân tử đường giàu năng lượng cần cho sự phát triển và thực hiện chức năng.
Ở bệnh nhân tiểu đường, mức glucagon cũng có khuynh hướng tăng cao,
làm cho lượng đường tuần hoàn vào máu thậm chí còn nhiều hơn.
Nếu không có sự điều khiển của ''vị chuyên gia" này, lượng đường huyết sẽ
tăng giảm thất thường và chúng ta không thể tiêu hóa các dưỡng chất quan trọng.
Nhưng, giống như bất kỳ chuyên gia nào khác,
để duy trì một cơ thể khỏe mạnh, tuyến tụy không hoạt động đơn độc
mà còn cần ý thức của mỗi chúng ta.