[Қалай транскрипциялаймын]
Транскрипциялау - сол тілде субтитр жазу.
Түсінікті. Бірақ оның қажеті не?
Субтитрлер үш түрлі мақсатта керек.
Құлағы нашар еститін, я естімейтіндерге
ойды түсінуге көмектеседі.
Идеяны интернетте таратады,
яғни видео транскрипцияланған соң
оны Google-дың іздеу жүйесінен табуға болады.
Сондай-ақ, видео транскрипцияланған соң
басқа тілдерге аударуға болады.
Сонымен қалай транскрипциялаймыз?
Транскрипциялағанда естіп отырған сөздерді жазасыз.
Субтитр шыққан уақытқа сөздерді сәйкестендіресіз,
аяқталған уақытқа лайықтайсыз.
Дегенмен бұған қатысты ережелер де бар.
Транскрипция жасағанда ережелерді есте ұстаған абзал.
Жаңылыс айтылған сөздерді, қате сөздерді,
мысалы, "ойлаймыз" дегеннің орнына "ойлаймын" десе
аударудың қажеті жоқ. Әрбір титрға мұқият болған жөн.
Тіпті сөйлеуші ойын өзгертіп жіберсе де
немесе грамматикалық қателері болса да түзету керек.
Әрбір сөйлемнің ұзақтығына мән беріңіз. Оқу жылдамдығына назар аударыңыз.
Аударғандағы тәрізді субтитрда да
жылдамдыққа үлгермей жатсаңыз, мәтінді
субтитрға лайықтап, сығымдаған дұрыс.
Оқу жылдамдығын сақтаңыз.
Айтылғанымен сәйкес келіп тұрғаны дұрыс.
Сәл-пәл озып кетіп отырса ештеңе етпейді.
Оқу жылдамдығын сақтау үшін бұл - кешірімді.
Бірақ субтитрді 1000 мл.секундтан бастамаңыз.
Келесі сөйлем айтылып үлгеруі керек.
Өйткені көрермен сөйлеушінің
сөзі мен қиымылы арасындағы байланысты түсінбей қалады.
Субтитрлер 1 секундтан ұзақ тұрып қалмасын.
Сөйлеуші сөзінен соң ұзақ кідіріс жасамаңыз.
Субтитрді келесі сөйлемдегі ойдың басымен аяқтамаңыз.
Мүмкіндігінше толық сөйлеммен, сөз тіркестерімен жазыңыз.
Ойды түсінуге жеңіл болады.
Әрі аударуға да қолайлы.
Кейбір тілдер құрмалас сөйлемдерді
бөліп аудара алмауы мүмкін.
Транскрипте бөлінбей тұрса қиын.
Нашар еститіндер үшін дыбыс туралы ақпаратты жазыңыз.
Жақшаның ішіне
күлкі, әуен немесе қол шапалақ,
яғни сөйлеушінің өзге де әрекеттерін
жазып, маңызды дыбыстарды түсіндіріңіз.
Субтитр 1 секундтан кем, 7 секундтан ұзақ болмасын.
Ұзақтау дыбыстар кездессе,
оны алғашқы 3 секундта көрсетіңіз.
Сосын дыбыс біткенде көрсетіңіз.
Экранда мәтін көрсетілсе,
сахнадағы мәтін тәрізді,
оны да жазыңыз, бірақ титрмен шатаспасын.
Слайдтағы мәтін басқа тілге де аударылады.
Ондай мәтінді
жақшаға алған жөн.
Кісі есімдерінің дұрыс жазылуын тексеріп алыңыз.
Түсініксіз болып, жаза алмасаңыз
"I transcribe TEDx" тобынан көмек сұраңыз,
Facebook-тағы тобыңызға да хабарласыңыз.
Ең бастысы, транскрипциялау арқылы
көпшілікке көмектесіп жатқаныңызды,
идеяны көпшілікке таратып жатқаныңызды ұмытпаңыз.
Транскрипциялау туралы тағы оқимын десеңіз
"Қалай транскрипциялаймын" нұсқаулығын қараңыз.
Аудармаңыз сәтті болсын!