သာမန် စနေနေ့ တစ်နေ့ပါပဲ။
အဖေက အပြင်မှာ မြက်ခင်းရိတ်နေတယ်၊
အမေက အပေါ်ထပ်မှာ လျှော်ပြီးတဲ့အထည်တွေ ခေါက်နေတယ်
ညီမလေးက သူ့အခန်းထဲမှာ အိမ်စာလုပ်နေပြီး
ကျွန်တော်က မြေအောက်ခန်းမှာ ဗီဒီယိုဂီမ်း ကစားနေတယ်။
သောက်စရာ တစ်ခုခုယူဖို့ အပေါ်ထပ်ကို လာခိုက်မှာ
ပြတင်းပေါက်က ကြည့်မိတော့
ကျွန်တော်လုပ်သင့်တာ တစ်ခုခုရှိနေတာ သဘောပေါက်လိုက်တယ်။
ဒါကမြင်လိုက်ရတာက ဒါပါ။
နိုး၊ ဒါက ကျွန်တော့မိသားစု ညစာ မီးလောင်နေတာမဟုတ်ဘူး။
ဒါ ကျွန်တော့ရဲ့ သိပ္ပံပရောဂျက်ပါ။
မီးလျှံတွေ ပွင့်အံနေပြီး
လေထဲမှာ မီးခိုးတွေဆိုတော့
သစ်သားခုံက မီးစွဲတော့မယ်ပုံ ပေါက်နေတယ်။
ကျွန်တော် ချက်ချင်း ကောက်အော်လိုက်တယ်။
အမေက မျက်ကလူးဆန်ပြာနဲ့
အဖေကတော့ မီးသတ်ဖို့ ပတ်ပြေးလိုက်တယ်
တကယ်တော့ ညီမလေးက Snapchat ဗီဒီယို ရိုက်ကူးနေတာလေ။
(ရယ်သံများ)
ဒါက ကျွန်တော့အဖွဲ့ရဲ့ သိပ္ပံပရောဂျက် အစပဲရှိသေးတယ်။
ကျွန်တော့အဖွဲ့က ကျွန်တော့နဲ့ ဒီခန်းမထဲက
အခြားကျောင်းသား သုံးယောက်ပါ။
FIRST LEGO League မှာ ဝင်ပြိုင်ခဲ့တယ်။
ဒါက ကလေးတွေအတွက် နိုင်ငံတကာ LEGO စက်ရုပ်ပြိုင်ပွဲဖြစ်ပြီး
စက်ရုပ်ဂီမ်းတစ်ခုအပြင်
သီးခြား သိပ္ပံပရောဂျက် တစ်ခုကိုပါ လုပ်ခဲ့တယ်။
ဒါက ကျွန်တော်တို့ လုပ်နေခဲ့တဲ့ ပရောဂျက်ပါ။
ဒီတော့ ဒီပရောဂျက်အတွက် စိတ်ကူးစခဲ့တာက
လအနည်းတုန်းက ဖြစ်ခဲ့ပြီး
အသင်းဖော်တစ်ချို့ အမေရိက အလယ်ပိုင်းကို ခရီးထွက်တုန်းက
ဖော့ဖြူတွေ (သို့) ချဲထားတဲ့ အပူထိန်းဖော့တွေနဲ့
ပြန့်ကျဲနေတဲ့ ကမ်းခြေတွေကို တွေ့တော့ပါ။
ပြန်လာကြတော့ ဒီအကြောင်း ကျွန်တော့ကို ပြောတယ်၊
ဖော့ဖြူတွေ နေ့တိုင်းတွေ့ရတဲ့ နည်းလမ်းတွေ စတွေးခဲ့ကြတယ်။
တီဗီ အသစ်တစ်လုံးဝယ်တာလား။
တီဗီထက်ကိုကြီးတဲ့ ဖော့ဖြူတုံးကြီးနဲ့ အဆုံးသတ်သွားတယ်။
ကော်ဖီတစ်ခွက် သောက်တာရော၊
အင်း၊ ဒီဖော့ကော်ဖီခွက်တွေက တိုးလာစေတာ ကျိန်းသေပဲလေ။
တစ်ခါသုံးပြီးတဲ့အခါ ဒီပစ္စည်းအားလုံး ဘယ်ရောက်သွားလဲ။
သုံးပြီသား ဖော့ဖြူအတွက် ဖြေရှင်းချက်တွေ ကောင်းတွေ မရှိလို့
အာလုံးနီးပါးဟာ မြေဖို့ရာ၊ သမုဒ္ဒရာတွေနဲ့ ကမ်းခြေတွေမှာ
ပျက်စီးဖို့ နှစ် ၅၀၀ ကျော်
အချိန်ယူ အဆုံးသတ်သွားကြမှာပါ။
တကယ်တမ်းက အမေရိကတစ်ခုတည်းမှာတောင်
နှစ်စဉ် ဖော့ဖြူ ပေါင်ချိန် ၂ ဘီလီယံ ကျော် ထုတ်လုပ်တယ်၊
မယုံနိုင်စရာ ဖို့မြေရဲ့ ၂၅% အထိ ဖြည့်နေတယ်
ဒီတော့ ဘာလို့ ဒီမကောင်းဆိုးဝါးဖော့ဖြူ အမှိုက်ပုံတွေ ရှိနေတာလဲ။
အခြားပလပ်စတစ်တွေလို ဘာလို့ ပြန်မသုံးနိုင်ရတာလဲ။
ရှင်းရှင်းပြောရရင် ပြန်သုံးထားတဲ့ ဖော့တွေဟာ စျေးကြီးလွန်းပြီး
ညစ်ညမ်းဖို့ အလားအလာရှိတာကြောင့်
ဖော့ဖြူကို ပြန်သုံးဖို့အတွက် စျေးကွက်က အရမ်းကို နည်းပါးလွန်းပါတယ်။
ရလဒ်အနေနဲ့ ဖော့ဖြူကို အသစ်ပြန်လုပ် မရနိုင်တဲ့ ပစ္စည်းလို့ မှတ်ယူတာက
ဖော့ဖြူဟာ ပြန်သုံးဖို့ ဖြစ်နိုင်ခြေရော အလားအလာပါ မရှိတာကြောင့်ပါ။
တကယ်က US တစ်လွှားက မြို့ကြီး အတော်များများမှာ
တစ်ခါသုံး အသုံးအဆောင်တွေ
အပါအဝင် ဖော့ဖြူပါတဲ့ များစွာသော ထုတ်ကုန်တွေ ထုတ်လုပ်ခြင်းကို
တားမြစ်ထားတဲ့ ဥပဒေတွေ ပြဌာန်းပြီပြီ။
မြေပဲထုပ်ပိုးခြင်း၊ သယ်ယူတဲ့ ဘူးတွေနဲ့
ပလပ်စတစ် ကမ်းခြေ ကစားစရာတွေတောင်ပါ၊
ဒီနေ့ လူ့အဖွဲ့အစည်းမှာ အရမ်း အသုံးဝင်တဲ့ ထုတ်ကုန်အားလုံးပါ။
အခု ပြင်သစ်ဟာ ပလပ်စတစ် အသုံးအဆောင်တွေအားလုံး၊
ခွက်တွေ၊ ပန်းကန်တွေကို လုံးဝတားမြစ်တဲ့
ပထမဆုံးနိုင်ငံဖြစ်လာပါပြီ။
ဒါပေမဲ့ ဒါကို စွန့်ပစ်မှုရဲ့ ဂယက်ရိုက်မှုတွေကို
ခံစားစရာမလိုပဲ ဖော့ဖြူကို ဆက်သုံးပြီး ၎င်းရဲ့ စျေးသက်သာ၊ ပေါ့ပါး၊
အပူကာကွယ်ကာ
ကောင်းမွန်တဲ့ ထုပ်ပိုးမှု အရည်အသွေးကနေ
အကျိုး ရနိုင်မယ်ဆိုရင်ရော။
ဒါကို တကယ့် အသုံးဝင်တဲ့ အရာတစ်ခုခုအဖြစ် ပြောင်းနိုင်မယ်ဆိုရင်ရော။
မဖြစ်နိုင်တာကို ဖြစ်နိုင်အောင် လုပ်နိုင်မယ်ဆိုရင်ရော။
ကျွန်တော့အဖွဲ့ဟာ ဖော့ဖြူမှာ ပါပြီးသား ကာဗွန်ကို ဓာတ်သွင်းထားတဲ့ကာဗွန်ဖန်တီးဖို့
သုံးနိုင်တယ်လို့ အဆို ထုတ်ခဲ့တယ်၊
ယနေ့ နေစဉ်သုံး ရေစစ် စက်တိုင်း လိုလိုမှာ သုံးတယ်။
ဓာတ်သွင်းထားတဲ့ ကာဗွန်ဟာ ရေ (သို့) လေ ကိုတောင်မှ ညစ်ညမ်းစေတာတွေ စစ်ထုတ်ဖို့
အင်မတန်သေးငယ်တဲ့ အပေါက်လေးတွေ သုံးရင်း အလုပ်လုပ်ပါတယ်။
ဒီတော့ အပူပေး စမ်းသပ်ချက် မျိုးစုံလုပ်ရင်း စတင်ခဲ့ပါတယ်။
ကံဆိုးချင်တော့ မအောင်မြင်တာတွေ အများကြီးရှိခဲ့ပါတယ်။
ပြောရရင် ဘာမှ အလုပ်မဖြစ်ခဲ့ဘူး။
ဒါ့အပြင် အဖေ့ရဲ့ သံကင်ပျစ် မီးစွဲသွားတယ်၊
ကျွန်တော့တို့ရဲ့ နမူနာတွေအများစု အလကားဖြစ်သွားတယ်၊
(သို့) စျေးကြီးတဲ့ မီးဖိုအတွင်းမှာ ပေါက်ကွဲသွားကာ
ဆိုးရွား စေးကပ်တဲ့ အရှုပ်ကို ချန်ထားခဲ့တယ်။
တကယ်တမ်းက လက်လျှော့လုလုဖြစ်စေတဲ့ မအောင်မြင်မှုတွေက ဝမ်းနည်းစေခဲ့တာပါ
ဒါဆို လူကြီးတွေအားလုံးက
မဖြစ်ဘူးလို့ ပြောချိန်မှာ ဘာလို့ ဆက်ကြိုးစားလဲ။
ကလေးတွေမို့လို့ ဖြစ်လောက်တယ်။ ဒီထက်ကောင်းတာ မသိဘူး။
ဒါပေမဲ့ အမှန်က ဒါက ဖြစ်နိုင်သေးတယ် ထင်တာကြောင့် ဆက်ပြီးကြိုးစားခဲ့တာပါ။
ကျွန်တော်တို့ သိတာက အောင်မြင်ခဲ့ရင်
ပတ်ဝန်းကျင်ကို ကူညီကာ ကမ္ဘာကို ပိုကောင်းတဲ့နေရာအဖြစ် ဖန်တီးလိမ့်မယ်။
ဒါနဲ့ ဆက်ကြိုးစားလိုက်
မအောင်မြင်လိုက်
ကြိုစားလိုက်
မအောင်မြင်လိုက်နဲ့ပေါ့။
လက်လျှော့ဖို့ အတော် ပြင်နေခဲ့ပြီ။
ဒါပေမဲ့ နောက် ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့တယ်။
မှန်ကန်တဲ့ အပူချိန်တွေ၊ အချိန်နဲ့ ဓာတုပစ္စည်းတွေနဲ့
ဖော့ဖြူအမှိုက်ကနေ ဓာတ်သွင်းထားတဲ့ ကာဗွန်ကို
ဖန်တီးတယ်ဆိုတာ ကျွန်တော်တို့ကိုပြသတဲ့ ဒီအောင်မြင်တဲ့ ရလဒ် နောက်ဆုံး ရခဲ့တယ်။
အဲဒီအခိုက်က မဖြစ်နိုင်ခဲ့တဲ့ အရာဟာ
ချက်ချင်းကို မဟုတ်တော့ဘူး။
ဒါက ပြဆိုတာက အစမှာ ကျွန်တော်တို့ မအောင်မြင်မှုများစွာ ရှိသော်လည်း
လိုချင်တဲ့ စမ်းသပ်မှု ရလဒ်တွေရဖို့ ကြံ့ကြံ့ခံနိုင်တယ်ဆိုတာပါ။
ဒါ့အပြင် ရေသန့်စင်ဖို့ ဓာတ်သွင်းထားတဲ့
ကာဗွန်ကို ဖန်တီးနိုင်တာမက
ဖော့ဖြူအသုံးကိုပါ လျှော့ချနိုင်ခဲ့တယ်။
ကမ္ဘာ့ ပြဿနာ နှစ်ရပ်ကို အဖြေတစ်ခုတည်းနဲ့ ဖြေရှင်းရင်းပါ။
အဲဒီကစပြီး ပရောဂျက်ကို ပိုကျယ်ပြန့်ဖို့ စေ့ဆော်ခံရတယ်။
ဒါကို ပိုထိရောက်ဖို့ စမ်းသပ်ချက်တွေ ပိုလုပ်ရင်း
လက်တွေ့ ကမ္ဘာအခြေအနေတွေမှာ စမ်းသပ်ရင်းပါ။
XPRIZE ကထောက်ပံ့တဲ့
FIRST Global Innovation Awards ရတာအပြင်
US စစ်တပ်က ထောက်ပံ့တဲ့
NSTA's eCYBERMISSION 170. STEM-in-Action အစီအစဉ်က
ရပုံငွေရယူနိုင်ခဲ့တယ်။
Google Science Fair ကနေ
Scientific American Innovator Award နဲ့လည်း
ဂုဏ်ပြုခံရပါသေးတယ်။
ဒီရံပုံငွေတွေသုံးပြီး နည်းစနစ်ကို အပြည့်အဝ မူပိုင်ခွင့်လျှောက်ဖို့နဲ့
ပရောဂျက်ကို ဆက်လုပ်ဖို့ စီစဉ်ပါတယ်။
ဒီတော့၊ ဟုတ်ပါတယ်၊ အဖေ့ရဲ့ သံကင်ပျစ် မီးလောင်တာနဲ့ စခဲ့ပြီး
လက်လျှောလုလု အကြိမ်များစွာ မအောင်မမြင်ဖြစ်ခဲ့ပေမဲ့
အခု ပြန်ကြည့်လိုက်တော့ ဒါက အတော်ကို ထိုက်တန်ပါတယ်။
လူအတော်များများက မဖြစ်နိုင်ဘူးလို့ ပြောတဲ့ ပြဿနာကိုယူပြီး
ဒါကို ဖြစ်အောင်လုပ်ခဲ့ပြီး
လုပ်မယ့်ဟာ ဘာမှမရှိတဲ့ ပုံပေါက်တဲ့အခါ မဆုတ်မနစ်လုပ်ခဲ့တယ်။
ကျွန်တော်တို့ သိလိုက်တာက မအောင်မြင်မှု
အနည်းငယ် (သို့) အများကြီးမပါပဲ
သင်ဟာ မအောင်မြင်နိုင်ဘူးဆိုတာပါ။
ဒီတော့ အနာဂတ်မှာ သင့်ရဲ့ သံကင်ပျစ် မီးစွဲသွားရင် မကြောက်ကြပါနဲ့၊
အကြောင်းက သင့်စိတ်ကူး ဘယ်တော့ မီးစွဲနိုင်တာ သင်ဘယ်တော့မှ မသိနိုင်လို့ပါ။
ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။
(လက်ခုပ်သံများ)