W 1990 roku włoski rząd powołał najlepszych inżynierów
do zabezpieczenia słynnej Krzywej Wieży w Pizie.
W 800-letniej historii wieży odbyło się już wiele prób jej wyprostowania,
ale modele komputerowe tego zespołu ujawniły powagę sytuacji.
Według nich wieża przewróci się, jeśli nachylenie osiągnie 5,44 stopnie.
Wtedy kąt wynosił 5,5 stopnia.
Nikt nie wiedział, dlaczego wieża wciąż stała, ale ryzyko było oczywiste.
Inżynierowie musieli rozwiązać problem, nad którym głowili się inni przez wieki,
jednak musieli działać szybko.
Żeby zrozumieć tę sytuację,
trzeba wiedzieć, dlaczego wieża w ogóle się przechyliła.
W XII wieku bogata nadmorska Republika Pizy
postanowiła przemienić plac katedralny w niesamowity obiekt reprezentacyjny.
Budowniczy przyozdobili i powiększyli istniejący już kościół.
Na placu stanęło też baptysterium z kopułą.
W 1173 roku rozpoczęły się prace konstrukcyjne dzwonnicy.
Ówcześni inżynierowie i architekci byli mistrzami w swoim fachu,
ale pomimo wiedzy technicznej
niewiele wiedzieli o podłożu, na którym stali.
Nazwa „Piza” pochodzi z greckiego słowa oznaczającego „bagienna ziemia",
co idealnie opisuje glinę, błoto i mokre piaski, na których stało miasto.
Starożytni Rzymianie używali w takich warunkach dużych kamiennych filarów,
nazywanych palami, które opierały się na stabilnym podłożu skalnym.
Architekci wieży uznali jednak, że trzymetrowy fundament wystarczy
dla względnie niskiej budowli.
Na ich nieszczęście, niecałe pięć lat później
południowa strona wieży była już pod ziemią.
Taki zapadający się fundament zazwyczaj okazałby się ogromną wadą.
Gdyby budowali dalej,
nacisk wyższych pięter spowodowałby dalsze osunięcie się konstrukcji
i dalsze pochylanie się.
Jednak przy czwartej kondygnacji prace wstrzymano na prawie 100 lat,
ponieważ Piza prowadziła wojny.
Długa przerwa sprawiła, że gleba stała się bardziej stabilna
i gdy prace wznowiono w 1272 roku
fundament leżał już na nieco stabilniejszym podłożu.
Pod kierownictwem architekta, Giovanniego di Simone,
budowniczy zrównoważyli pochylenie wieży,
budując kilka następnych pięter wyższych po stronie południowej.
Ciężar dodatkowego budulca spowodował dalsze osunięcie się tej strony budowli.
Do momentu ukończenia siódmego piętra i zainstalowania dzwonów
kąt nachylenia wynosił już 1,6 stopnia.
Przez wieki inżynierowie próbowali wielu sposobów na zmniejszenie nachylenia.
W 1838 roku wykopano korytarz wokół wieży, żeby zbadać obniżony fundament,
ale usunięcie piasku tylko zwiększyło jej nachylenie.
W 1935 roku włoski komitet architektów wstrzyknął w grunt zaprawę murarską,
ale została nierówno rozprowadzona,
powodując kolejne nagłe nachylenie.
Wszystkie nieudane próby, wraz z ciągle osuwającym się podłożem,
popychały wieżę coraz mocniej w stronę upadku.
Bez szczegółowej wiedzy z zakresu kompozycji podłoża
inżynierowie nie mogliby określić wartości maksymalnego kąta nachylenia
czy zapobiec upadkowi wieży.
Po drugiej wojnie światowej
naukowcy sporządzili testy do zidentyfikowania brakujących zmiennych,
a w latach 70. XX wieku inżynierowie obliczyli środek ciężkości wieży.
Te dane i nowe technologie komputerowe
pozwoliły inżynierom ocenić stabilność podłoża, trajektorię wieży
i dokładną wielkość wykopów konieczną do podtrzymania wieży.
W 1992 roku zespół wydrążył poprzeczne tunele,
żeby usunąć 38 metrów sześciennych gleby spod północnego krańca wieży.
Tymczasowo przeciwważyli konstrukcję, używając 600 ton ołowianych sztabek,
zanim zakotwiczyli podstawę wieży stalowymi linami.
Po ponad sześciu wiekach od ukończenia budowy
wieżę udało się naprostować... do nachylenia 4 stopni.
Nikt nie chciał upadku wieży,
ale nikt nie chciał też stracić tak charakterystycznej cechy tego zabytku.
Dziś wieża mierzy 55 lub 56 metrów
i powinna być stabilna przez najbliższe 300 lat
jako pomnik nieidealnego piękna.