Nasıl hissederdiniz hayal etmenizi istiyorum;
eğer iki dakika boyunca sol kolunuz durmadan atsaydı,
gözleriniz sürekli devrilseydi,
çeneniz adeta dişleriniz kırılacakmış gibi
sertçe kasılsaydı,
her on saniyede bir
çok tiz bir çığlık sesi çıkarsaydınız.
(Tik)
Altı gibi küçük bir yaşta hayatım bu durumdaydı,
her dakika, haftanın yedi günü.
(Tik)
Bunlar semptomlarımın sadece bazılarıydı.
Bu semptomlar ortaya çıktığında hayatım bir gecede değişti.
Artık okula veya yemeğe gidemiyordum, arkadaşlarımı göremiyordum
çünkü tiklerim odadaki herkesin dikkatini çekiyordu.
Bir tedavi arayışında, ailemin bulabildiği
en iyi çocuk nöropsikologlarını görmek için New York'a gittik.
(Tik)
Ama doktor beklediğimiz kolay reçeteyi bize yazmadı.
Aksine, tedavi edilemeyen bir nörolojik rahatsızlık tanısı koydu,
Tourette sendromu.
Genelde ilaçlar birçok tedavi sürecinin
önemli ve değerli bir parçası.
Ama benim durumumda ilaçlar her şeyi daha da kötüleştirdi.
Bir ilaç beni tekerlekli sandalyeye bağladı
çünkü bacaklarım o kadar hissizleşmişti ki onları hareket ettiremiyordum.
Bir diğeri halüsinasyonlar görmeme neden oldu.
Beni bir kazanda kaynatıp çorba yapıp içmekle tehdit eden
yeşil insanların kovaladığını görüyordum.
Oldukça korkutucuydu.
İlaç üstüne ilaç denedik,
bir parça rahatlık sağlayacak bir şey bulmak için.
Ama her girişim işleri daha da kötüleştirdi.
2013'te, yalnızca Birleşik Devletler'de nörolojik durumları
ve zihinsel rahatsızlıkları
tedavi eden reçeteli ilaçların giderlerinin
yıllık 89 milyar dolar olduğu öngörüldü.
Ama bu gibi durumları masrafsız veya yan etkisiz tedavi etmenin
bir yolu olduğunu hayal edin.
Doktorunuzun size günlük dozda müzik reçete ettiğini düşünün.
Bugün sizle kendi kişisel müzik deneyimimi ve nörolojik rahatsızlığım
üzerindeki etkisini paylaşmak için buradayım.
(Tik)
Tourette sendromu temelde, tik diye bilinen
istem dışı çıkarılan sesler
ve hareketler dizisi.
Tourette sendromuna sahip olmanın nasıl bir his olduğunu tarif etmemin
en iyi yolu hıçkırıklar -- eminim hepinizin
bildiği bir şey.
Hıçkırmayı durdurmaya çalışabilirsiniz.
Nefesinizi tutup 10'a kadar sayabilir veya su içebilirsiniz
ama o his geçene kadar
ve hıçkırığın işi bitene kadar yapabileceğiniz bir şey yoktur.
Herhangi bir tik atağından sonra sıklıkla
tükenmişlik ve çaresizlik hisleriyle yere uzanırdım.
(Tik)
Aynı derecede çaresiz annem müziği açarak beni ve kendini
rahatlatmaya çalışırdı.
Ağrıyan kalplerimizi yatıştırmak için huzurlu bir şeyler çalardı.
Ve yerde beraber uzanır
ve davulların ritmine kendimizi bırakırdık.
Ritimler ve melodiler açıldıkça
ruhumuz yükselir, modumuz hafifler
ve biz canlanırdık.
(Tik)
Akabinde ve fark etmeksizin ben bu yeni ilacın bağımlısı olmuştum.
Keder ve kendine acıma krizlerine düştüğüm zamanlarda,
her bir tuştaki ton ve ritimlerin
beni özgürleştireceğini kalpten bilerek
piyanomun 88 tuşuna koşar oldum.
O zamanlar ne kadar müziğin bana yardım ettiğini bilmiyordum.
Olağanlıkla yaptığım bir şeydi sadece.
Şarkılarımı yazarken kimseyi etkilemeye çalışmıyordum.
Sadece rahatlamaydı.
Ama daha çok çaldıkça semptomlarım daha az nüksetti
ve ataklarımın yoğunluğu azaldı.
Ben de bu şarkıların semptomlarımı nasıl hafiflettiğini merak ettim.
Ve müziğin iyileştiriciliğiyle ilgili başka vakalar var mıydı, merak ettim.
Araştırmaya başladım.
Oldukça başarılı bir kongre üyesi olan Gabby Giffords'ı buldum,
kafasından vurulmuştu.
Konuşma yetisini kaybetmişti.
Konuşma yetisi ve şarkı söyleme yetisi
beynin iki farklı kısmında yer aldığından
doktorları müzik terapistleriyle çalışmasını istemişlerdi.
Konuşamadığından, düşüncelerini şarkı olarak
söylemesi yönünde cesaretlendirdiler.
Ve bu teknik sayesinde
kongre üyesi sonunda konuşma yetisini tekrar kazandı.
Müzik Gabby Giffords'ı iyileştirdi.
Bilim insanları müziğin beyinde doğal ağrı kesici oksitoksini
ve iyi his kimyasalı dopamini
salgılattığını keşfettiler.
Dopamin sağlıklı bir sinir sistemi için şart
ve duygusal sağlık üzerinde çok etkili.
Müzik ayrıca kan akışını uyardığından kalp ritmimizi,
nefesimizi ve nabzımızı da etkiliyor.
Ek olarak, kortizol seviyelerimizi düşürüyor,
yani nörolojik semptomlarda
yaygın uyaran olan kaygıyı azaltıyor.
Nörolojik rahatsızlığa sahip birilerine elbet bu hayatta rastlayacağız.
Ailemizden biri olmasa da --
(Tik)
bir dostumuz veya iş arkadaşımız olabilir.
Lütfen bu mesajı yaymama destek olun:
Müziğin hayatlarımızı yükseltme ve bizi içeriden iyileştirme özelliği var.
Hâlâ Tourette sendromum var.
Her gün, her saat onunla uğraşıyorum.
Hayatımın sonuna kadar uğraşacağım.
Ve bu, sıklıkla kendimi sınıfa açıklamam demek
çünkü sözlü tiklerim oldukça dikkat dağıtıcı olabiliyor.
Mesela bazen gözlerimi istemsizce kırptığımda
karşımda oturan çocuk onunla flört ettiğimi düşünüyor,
ki gerçekten etmiyorum.
(Gülüşmeler)
Ve ona "Pardon -- Flört etmeye çalışmıyordum." demem gerekiyor.
Ama en şaşırtıcı olan şey
şarkı söylediğimde, çaldığımda hatta sadece dinlediğimde bile
tik yapmıyorum.
Birçok kere çok stresli durumlarda sahnede bulundum,
binlerce insan beni izlerken.
Ve performans öncesinde tiklerim aktif hâlde olsa da --
(Tic)
müzik başladıktan sonra tiklerim arka koltuğa geçiyor.
Yani kendi şarkı sözlerimi yazıyor kendi müziğimi besteliyor olabilirim
ama gerçeklikte müziğin beni bestelediğini fark ettim.
Teşekkür ederim.
(Alkışlar)
(Tik)
(Müzik)
Sanırım maskemi çok erken çıkardım
Çünkü oradaydın ve sonrasında değildin
Sanırım her şeyi senin üstüne yıktım
İçimden çıkarmalıydım çıkarmalıydım
Belki de kendimi her bir parça kaybettiğimde geri koyuyorum
Kendi kalbimi kıracağım ana kadar numara yapmak için
Ve ah, gerçek beni tanımanı istedim
Ve ciddiye almanı
Ama şimdi
Seni sevmiyorum Seni sevmiyorum
Sana güvenebileceğimi sandım
Ama sen benden ve maskemden kaçıyorsun
Seni sevmiyorum Seni sevmiyorum
Artık
Sanırım maskemi çok erken çıkardım
Çünkü çıkardığımda çığlık attın
Hazır olmadığını söyledin
Ve öyle işte Öyle işte
Belki de bu sefer önceden acıttığından daha çok acıttı
Belki de aldığım bu darbe biraz fazlaydı
Biraz fazlaydı
Ve ah, gerçek beni tanımanı istedim
Ve ciddiye almanı
Ama şimdi
Seni sevmiyorum Seni sevmiyorum
Sana güvenebileceğimi sanmıştım
Ama sen benden ve maskemden kaçıyorsun
Seni sevmiyorum Seni sevmiyorum
Artık
(Alkışlar)