Təzyiq və həcm barəsində bir az danışmaq
istəyirəm.
Səbəb olduğum bəzi səhv fikirləri
aydınlaşdırmalıyam.
Bunun üçün üzr istəyirəm.
Amma düşünürəm ki bu yolla həm
öyrəndiklərimizi nəzərdən keçirdəcəyik
həmdə yeni fikirlər əldə edəcəyik.
Həcm bu və təzyiq isə bu istiqamətdə olacaq.
Başlamaq istədiyim şeylərdən biri
sistola sonu təzyiq-həcm əlaqəsidir.
Bunu belə çəkirik.
Təzyiq və həcm arasında, ikisinin
arasındakı əlaqəni sistola
sonu adlandırdıq.
Həcmin artmasını dərhal
qeyd edək.
Sarı xətt ilə bərabər həcmdə artır.
Şəkil üçün özümə
bir az yer açım.
Həcmin belə artımını bir az
çaşqınlıq yarada bilər.
Məsələn, daha öncə sol mədəciyi
bu cür çəkmişdik.
Qan sol mədəciyə bu formada
dolmağa başlayırdı.
Ürəyin daha çox qan ilə dolu olur.
Belə bir şəkil çəkdim,və
bir neçə məqama toxunmaq istəyirəm.
Bu onun dolduğunu deyirdi.
Bu hissədə hər şey aydındır.
Ancaq bu hissədə aydın deyil,
bu fikrə əsasən həcm
sanki sabit olmalıdır.
Sabit ürək həcmi və ya sol
mədəcik kimi görünür.
Daha çox stəkanı su ilə doldurmağa
bənzəyir.
Əsasən stəkana bənzəyir.
Sol mədəciyin dolması barəsində düşünməyin
düzgün yolu bir az çox buna bənzəməsidir.
Sol mədəciyin qan ilə dolması
zamanı həcmində artmasını
daha çox bu xətdə əsasən
düşünməliyik.
Zaman keçdikcə dolduğunu hiss edəcəyik.
Beləliklə hər şey belə başlayır.
Sonra daha çox qan əlavə edirik və belə olur.
Nəhayət o belə dolmuş olur.
Bu yolla sol mədəcikdə nəyin baş verdiyini
daha dəqiq göstərə bilərik.
Bu 3-ü zamanla sol mədəciyin
müxtəlif məqamlarında olurlar.
Bu ikinci şəkil dolduğunu bildirir,
deməli ürəyin qanla dolduğu fikrini əldə edirik.
Amma həcmin dəyişməsini göstərməyin daha
yaxşı yolu var.
Sol mədəcikdəki həcm dəyişir,sabit deyil.
Bax bu doğrudur.
Buna baxmağın ən yaxşı yolu budur.
O şar ilə oxşar olduğu üçün,doldurma
prosesi üçün şarı düşünə bilərsən.
Sol mədəciyin stəkana bənzəmədiyi bizə aydın
oldu.
O şara bənzəyir.
O sabit həcmli deyil.
O həqiqətən dəyişir.
Bu yəqinki daha dəqiq düşüncə tərzidir.
Belə bir şəkil çəkdiyim üçün üzr istəyirəm.
Doğrusu,sizi çaşdırmaq niyyətində deyildim,
amma doldurmanı belə göstəmək istəyirdim.
Yəqinki bu sürətli və cəld yol idi.
Bu məqamı indi aydınlaşdırmaq istəyirəm.
Belə görünə bilər.
Bir addım irəli gedək və bunu etsəm
nə ola bilər?
Əgər bu 3 məqamın en kəsiyini götersəm və
onu bıçaqla kəssəm nə olar?
Bunu belə qəbul etsək əslində,
maraqlı bir en kəsiyi göründüyü
haqqında mənimlə razısan,
üst hissələrini siləlim.
İndi ürəyin aşağısına baxırıq,
və maraqlı görüntü ortaya çıxır.
Sənə görə o görüntünü çəkməyə çalışacam.
Bu yolla etmək daha məqsədə uyğundur.
Nəyə görə belə göründüyünü daha sonra
deyəcəm.
Bu bunun kimi görünür.
Bu digər ikisinə nisbətən daha
böyük görünə bilər.
Yenidən en kəsiyinə baxdığımızda heç
nəyin dəyişmədiyini görürük.
Onun kəsilmiş səthinə baxaq.
Hər Üçü gözlənilən kimi dolu olacaq.
Diaqramı necə istifadə edəcəyimizə baxaq.
İndi isə buna bənzər şəkillərdən istifadə
edərək əsl mənada sol mədəciyin dolmasın
dolmasın müşahidə edəcəyik.
Ortaya maraqlı bir problem çıxdığını görəcəyik.
Gəlin edək.
Bura bir neçə dairə çəkək.
Bu çəkdiyimi böyük dairə adlandıraq,
hansı ki həqiqətən böyükdür.
Bu anda həcmin az olduğunu deyəlim.
Bunuda belə çəkək.
Həcm həqiqətən çox kiçikdir.
Orada da belə çəkək.
İndi bizim 3 həcmimiz oldu və
onların içini rəngləyim.
Bir şeyi etiraf etmək istəyirəmki,
deməli bu əyrinin alt hissəsindəki
həcm balacadır,ancaq bu həcmi
doldurmaq üçün bir az qana ethiyac var.
Həcmin sıfır olduğu zaman
qanda sıfırdır,bu o deməkdir ki
sol mədəcik boşdur.
Biz daha sonra bir az qan əlavə edirik.
Deyəkki onu doldururq.
Aha yarısı doldu.
Hal-hazırda mədəciyin yarısı doludur.
Bunu etməyə davam edirik və sonra mədəcik tamam dolur.
Deməli bu yolla əyri boyunca gedəcək.
Amma ki sol mədəciyin
dolana qədər, hansı ki bu anda
təzyiqində heç bir artım olmayacaq.
Daha əvvəl sistola sonu təzyiq həcm əlaqəsini
çəkdiyim zaman sarı xətt ilə göstərmişdim,
indi isə belə çəkək.
Amma düzün desək o,
xüsusilədə əyrinin alt hissəsi
bir az fərqli görünür.
Buranı silək və düzgün çəkək.
Bu çəkmək üçün daha dəqiq yoldu.
Sənin demək olarki təzyiqində
artım yoxdur.
"Demək olar ki yox" deməməliydim.