Genellikle uzamı
özel ve kamusal alanlara ayırırız
ve bu yasal ayrımları çok iyi biliriz,
çünkü kendi özel mülklerimizi
ve özel alanlarımızı korumada uzmanlar olduk.
Ama kamunun inceliklerine
daha az ayak uydurduk.
Genel kamusal alanı nitelikli uzamlara nasıl çevirebiliriz?
Aslında bu konu stüdyomuzun
son on yıldır üzerinde çalıştığı
bir şey.
Bunu durum çalışmaları vasıtasıyla yapıyoruz.
İşimizin büyük bir kısmı,
bu ihmal edilen
endüstriyel harabenin
aynı anda hem ileri, hem geri bakan
canlı bir sanayi sonrası alana
dönüştürülmesine adandı.
İşimizin bir başka büyük parçası da,
zamanın dışına çıkmış
bir alanı günümüze uyarlamakla geçti.
Genelde bir opera bileti için 300 dolar harcamayan
bir halk için Lincoln Merkezi'ni
demokratikleştirmek üzerine çalıştık.
Bu yüzden uzunca bir süredir
kamu alanlarını yiyor, içiyor,
düşünüyor, yaşıyoruz.
Bu bize gerçekten bir şeyi öğretti,
gerçekten iyi bir halk mekânı yapmak için
mimarlık, şehircilik,
yer şekilleri, ortam tasarımı ve benzeri şeyler
arasındaki ayrılıkları ortadan
kaldırmak gerekiyor.
Bu gerçekten ayrımların ötesine gidiyor.
Şimdi Vaşington, D.C.'ye doğru hareket ediyoruz
ve başka bir dönüşüm üzerinde çalışıyoruz,
yani mevcut Hirshhorn Müzesi'nde,
burası Amerika'nın
en çok saygı duyulan kamusal yerleşim alanı olan
National Mall (Millî Park)'da bulunuyor.
Mall, Amerikan demokrasisinin
bir sembolüdür.
Bu sembolün, bir nesne olmaması,
bir görüntü olmaması,
bir yapay olgu olmaması,
aslında bir alan olması harika
ve sadece her iki yanda sıralanan binalar
şeklinde tanımlanıyor.
Burası vatandaşların mutsuzluklarını dillendirebilecekleri ve güçlerini
gösterebilecekleri bir alan.
Burası Amerikan tarihinin önemli anlarının
geçtiği bir alandır.
Bunlar orada sonsuza dek kazınmıştır --
Vaşington'a iş ve özgürlük için yapılan yürüyüş
ve Martin Luther King'in orada verdiği muhteşem konuşma gibi.
Vietnam protestoları, AIDS salgınında
vefat edenler için anma töreni,
kadınların üreme hakları hakkında yürüyüş,
neredeyse şimdiye dek diğer olanlar.
Mall, bu ülkedeki muhalefet için
en büyük yurttaş sahnesidir.
Özgür konuşma ile eş anlamlıdır,
ne demek istediğinizi bilmeseniz bile.
Bu sadece yurttaşların dertlerini paylaştığı yer de olabilir.
İnanıyoruz ki, Mall'ın iletişimsel
ve söylemsel alanıyla, her iki yanda sıralanan müzeler
arasında büyük bir kopukluk var.
Yani bu müzeler genelde pasif,
genellikle sunucu olarak müze
ile bilginin alıcısı olarak seyirciler
arasında pasif bir ilişki bulunuyor.
Yani dinozorları, böcekleri,
lokomotif koleksiyonlarını
ve diğer her şeyi görebilirsiniz;
ama tam olarak işin içine girmezsiniz,
sadece size bilgi verilir.
Richard Koshalek 2009 yılında Hirshhorn'un
yöneticisi olduğunda,
müzenin bulunduğu eşsiz yerin
avantajını kullanmaya
karar vermişti:
ABD'deki gücün koltuğunda.
Sanat ve politika,
özünde ve dolaylı olarak her zaman birlikte olsalar da,
burada benzersiz biçimde oluşturulan
çok özel bir ilişki olabilirdi.
Soru şu ki, sanatın kendisini nihayetinde
ulusal ve dünya işlerini konu alan
bir diyalog içine koyması mümkün mü?
Müze, kültürel diplomasi için bir vasıta olabilir mi?
Vaşington D.C.'de 180'den fazla konsolosluk var.
500'den fazla düşünce kuruluşu var.
Bütün bu entelektüel
ve küresel enerjiyi müzeye aktarmak için
bir şekilde bir yol olmalı.
Bir çeşit akıl ortaklığı olmalı.
Yani Hirshhorn, bunu düşünmeye başlayınca
ve amacı geliştirince,
Richard ve onun ekibiyle --
bu gerçekten onun yaşam enerjisi.
Ama çağdaş sanatı sergilemenin ötesinde,
Hirshhorn bir kamusal alan olacak,
sanatın, kültürün, politikanın ve siyasetin
etrafındaki konular için
bir konuşma yeri hâline gelecek.
Dünya Ekonomik Forumu'nun küresel erişimi olacak.
TED Konferansı'nın birden çok disiplini kapsayıcılığı olacak.
Şehir meydanının rahatlığına sahip olacak.
Bu yeni girişim için,
Hirshhorn'un çağdaş, değiştirilebilir
bir yapısı olması adına genişlemesi
veya bir alanı bünyesine alması gerekti.
İşte bu. İşte bu Hirshhorn --
Gordon Bunshaft tarafından 70'lerin başlarında
70 metre çapında betondan
bir donut tatlısı şeklinde tasarlanmış.
Hantal, sessiz,
münzevi, mağrur,
bu bir tasarımda meydan okuma.
Mimarlar nefret etmeyi seviyorlar.
Bir telafi edici özelliği ise,
yerden yükseğe kaldırılmış olması,
bir hükümsüzlüğe sahip,
bir nevi ruhunda boş bir çekirdek var
ve ön yüzü ise daha çok
şirket ve devlet stiline sahip.
O alanın etrafındaki
halka da aslında galeriler.
Burada sergiler düzenlemek fazlasıyla zor.
Hirshhorn açıldığında,
New York Times eleştirmeni Ada Louise Huxstable'ın
bazı iğneli sözleri vardı:
"Neo-hapishane modern."
"Sakat bir koleksiyon için sakat bir anıt
ve sakat bir Mall."
Yaklaşık 40 yıl geçtikten sonra,
bu bina yeni ilerici bir program için
nasıl genişleyebilir?
Nereye doğru gidebilir?
Mall'a gidemez.
Orada yer yok.
Avluya da gidemez.
Zaten bahçe düzeni ve heykeller tarafından alınmış durumda.
Her zaman için delik var.
Ancak o deliğin alanını alarak
görünmeyecek şekilde nasıl içine saklanmaz?
Nasıl sembolik hâle gelebilir?
Ve hangi dili alabilir?
Hirshhorn, Mall'un anıtsal kurumları arasında duruyor.
Çoğu neoklasik, ağır ve donuk,
taş veya betondan yapılmış.
Soru ise,
o alanın içinde bulununca,
Mall'un dokusu ne olur?
Oradaki binalardan farklı olmalı.
Tamamen farklı bir şey olmalı.
Hava olmalı.
Hayal gücümüze göre ışık olmalı.
Geçici olmalı. Şekilsiz olmalı.
Özgür olmalı.
(Video)
İşte büyük fikir bu.
Kocaman bir hava yastığı.
Genişleme, bulunduğu kabın şeklini alacak
ve gidebildiği yerlere yayılacak --
tepeye ve yanlara.
Ama daha şiirsel olarak,
yapıyı Mall'un demokratik havasını
solumak, onu kendine getirmek olarak
düşünmeyi seviyoruz.
Öncesi ve sonrası.
Basın tarafından "balon" adı verildi.
Bu dinlenme salonu.
Yalnızca her yöne yayılan
büyük bir hava boşluğu.
Şeffaf bir zar.
Silikon kaplı cam elyafından yapılmıştır.
Yılda iki kere, her seferde bir ay şişirilir.
Bu içeriden görünümü.
Belki de federal hükümetin
nasıl olup da bunu
onayladığını merak ediyor olabilirsiniz.
Aslında iki kurum tarafından onaylanması gerekti.
Biri Mall'un saygınlığını ve
kutsallığını korumak için orada.
Ne zaman bunu göstersem kızarıyorum.
Yorumlaması size kalmış.
Ama söyleyebileceğim şeylerden biri,
ikon kırıcılığın ve
hayranlığın
bir karışımı.
Aynı zamanda biraz yaratıcı yorumlama da içeriyordu.
1910 Kongresel Binalar Yasası,
D.C.'deki binaların yüksekliğini
40 metre ile kısıtlıyor,
kuleler, hisarlar, kubbeler ve minareler dışında.
Kilise ve devletin anıtlarını hemen hemen hariç tutmuş oluyor.
Balon ise 46 metre.
Bu yanındaki Pantheon.
Yaklaşık 1,2 milyon fit küp sıkıştırılmış hava var.
Onun bir kubbe sayılması
gerektiğini iddia ettik.
İşte burada,
Mall'daki bütün
devlete ait binalar arasında çok görkemli.
Bu Hishhorn bir abide olmasa da,
tarihle ilgili olarak çok hassas.
Bu yüzden yüzeyine sahiden de dokunamadık.
Arkamızda hiçbir iz bırakamadık.
Bu sebeple kenarlarından gerip
kablolarla tutturduk.
Aslında çok önemli olan
bir bağlama tekniği çalışması,
çünkü sürekli rüzgâr çarpıyor.
Tepede kalıcı bir çelik halka var,
ama Mall'daki herhangi bir stratejik noktadan görünmüyor.
Ne kadar ışıklandırılabileceği
hakkında da bazı kısıtlamalar var.
İçeriden parlıyor, şeffaf.
Ama Kongre Binası veya bazı anıtlardan
daha fazla aydınlatılamaz.
Yani aydınlatma hiyerarşisinin altında.
Alana yılda iki kere geliyor.
Teslimat kamyonundan indiriliyor.
Çekiliyor.
Sonra düşük basınçlı
havayla şişiriliyor.
Sonra kablolarla tutturuluyor.
Sonra da en altta suyla dengesi sağlanıyor.
Bu, Mall'daki bürokrasi tarafından
kurulmasının ne kadar zaman alacağının
sorulduğu çok garip bir an.
İlk kaldırma bir hafta sürecek, dedik.
Bu fikirle gerçekten bağlantı kurdular.
Sonra bitene kadar gerçekten çok kolaydı.
Sahiden hükümetle ve diğer bütün yetkililerle ilgili çok fazla zorluk
olmadığını söylemem gerekir.
Ancak en zorlu engeller
teknik olanlardı.
İşte bu yapısı.
Bu da nokta bulut.
Aşırı basınçlar var.
Bu çok değişik bir bina,
yani yerçekimi kuvveti yok,
ama her yönde kuvvet var.
Bu yansıları çabucak göstereceğim.
Bu aksiyon hâlindeki alan.
Yani esnek iç alan tartışmalar için,
aynı bunun gibi, ama kürenin içinde --
aydınlık ve yeniden ayarlanabilir.
Herşey için kullanılabilir,
performanslar, filmler,
enstalasyonlar.
İlk program,
Dış İlişkiler Konseyi ile
ortaklaşa organize edilen
bir kültürel diyalog ve diplomasi olacak.
Biçim ve içerik burada birlikte.
Balon bir anıt karşıtı.
Katılımcı demokrasinin idealleri
katılık yerine esneklik ile
temsil ediliyor.
Sanat ve politika
müze duvarları dışında muğlak bir alanı işgal ediyor,
ama müzenin merkezinde
kendi havasını
Mall'un demokratik havasıyla karıştırıyor.
Ve umarım,
2013'ün sonunda
balon ilk kez şişecek.
Teşekkürler.
(Alkış)