--Teşekkürler Roosevelt, hemen sana bir
şarkı geliyor. "Martha and the Vandellas"tan "Nowhere to Run"
EVET, demek istediğimi biliyorsun!
Selam, adım Tony ve bu Every Frame A Painting.
Bugün, kıyaslanamaz Robin Williams'ı onurlandıracağım.
Geçen aylarda birçok dokunaklı anmalar oldu
ama ben başkalarının dediğine yan adım atacağım
ve başka bir şeye odaklanacağım: Sahnede nasıl hareket ettiğine.
--Bir dansın eklektik kutlamasını yapıyorsun. Fosse, Fosse, Fosse yapıyorsun.
Martha Graham, Martha Graham, Martha Graham yapıyorsun!
"Bloklama" terimi oyuncu ve kameranın koreografisi anlamına gelir.
Lafı dolandırmadan söyleyecek olursak, oyuncunun hareket edişidir.
Nasıl hareket ettikleri bize karakter, sahne ve hikaye
hakkında bir şeyler anlatır.
--ama hepsini içinde tutuyorsun.
İyi bloklama demek iyi hikaye anlatmak demektir.
Bunu kendiniz görmek istiyorsanız bir sahne seçin ve
oyuncuların nasıl hareket ettiğini izleyin.
--Hepimiz oturacağız ve bunu bitireceğiz.
Üç dakika sonra, (adam), (kadını) bu şekilde oturtuyor.
--Buzlu çay isteyen var mı? Biraz çay yapacağım.
Bu filmi sessiz bile izleseniz hikayenin çoğunu anlarsınız.
Bu iyi bloklamadır. Karakterler, ilişkileri ve bunun değişimi hakkında
bilmeniz gereken her şey size fiziksel hareket
ile sunulur. Bloklama oyuncu ve yönetmen arasındaki
bir iş birliğidir. Yönetmen onaylasa bile sonuçta
performans işi oyuncuya düşer.
İşte bu yüzden Robin Williams'ın işleri çok dinamiktir.
--Onunla birlikte hareket et!
--Bir şeyle başla!
Yalnızca birkaç aktör kendilerini hareket ile bu kadar
iyi ifade edebilir. O hareket büyük...
...ya da küçük olsa da.
Aynı hareketi iki farklı sahnede yaparken bile
karakterin gelişimine getirdiği ince varyasyonları görebilirsiniz.
Bazen o hareket ederdi ve kamera sabit dururdu.
Diğer zamanlarda... --Sen yalnızca bir çocuksun.
o sabit dururdu ve kamera hareket ederdi. Bu sahne 2 dakika
45 saniye sürüyor ve karakterler ilk defa burada
birbirlerine bağlanıyorlar. Gus Van Sant de kamerayla ikisini
bir araya getirerek bunu gösteriyor. --Gerçek kaybı bilmiyorsun
çünkü bu ancak kendinden çok başka bir şeyi seversen olur.
Ve başka filmlerde, kamerayla birlikte hareket ederdi, bu da
uyumlu bir dans ortaya çıkarırdı...
--Harika, harika! --Ve her zaman mırıldanıyor.
--Neyi mırıldanıyor? --Gerçeği.
...ya da daha uyumsuz bir dansı.
Robin Williams'ın yaptığı işleri izlemek bir aktörün elleriyle...
...ağzıyla...
...sağ bacağıyla...
...ve "facepalm"uyla yapabileceği ince şeyleri görmektir.
Robin Williams'ın işleri bir aktörün kendini hareket ile
ifade edebilmesinin yollarını gösteren birer ansiklopedidir
ve yeteneklerini sonuna kadar kullanabileceği film
yapımcılarıyla çalıştığı için şanslıdır.
--Şimdi kendi yürüyüşünüzü bulmanızı istiyorum.
Kendi adım atışınız, voltanız... hangi yöne olursa olsun...
ne olursa olsun... gururlu ya da salakça bile olsa. Ne olursa...
--Birçok farklı karakteri canlandırmayı nasıl başardığını söyleyemem.
Çünkü hiçbir fikrim yok. Ama yönetmenlerin, performansına
yardımcı olmak için yaptığı birkaç şeyden bahsedebilirim.
İşte beş tanesi:
#1: Olduğu gibi oynamasına izin verdiler. Film oyunculuğu
gariptir çünkü tek bir açıyı çekmek için
saatlerce hazırlanılır. Ve bazen oyuncuların gerçekten de
oyunculuk yapabilmek için birkaç saniyeleri olur.
--Tanrım, çocuklar!
Birçok yönetmenin bir sahneyi 1 ya da 2 çekimde yapmaları
gibi geçmişleri vardır. Bu da aktörün ritmini korumasına yardımcı olur.
Bazı yönetmenler uyumlu kamera hareketlerini tercih ederler.
Diğerleri ise basit olanı sever. Ama ne olursa olsun
oyuncuların, performanslarını hiç bölmeden yapmaları
konusunda ortak bir arzuya sahiplerdi.
--Benim, Alan! Anne ve baba! Evdeyim! Geri geldim!
#2: Ona yapacak fiziksel bir şey verdiler.
Pencereyi açmak. Elmayı almak. Kavanozları doğru yerine koymak.
--Dedim ki, burada neyle uğraştığımı biliyor musun?
Bu jestler bazen filmin ilerisinde tekrar edilir,
bu da bize karakterin öncesi ve sonrasının güzel bir portresini verir.
--Eleanor! --Evet?
Diğer zamanlarda ise bu jestler yalnızca bir seferlik anlardır.
Bir editör olarak bir sahnenin 12 farklı çekimine
baktığım zaman bu küçük jestlerin tüm
farkı yarattığını doğrulayabilirim.
#3: Hikayeyi görsel olarak anlatmak için bloklamayı kullandılar.
İnsanlar beden dilindeki küçük değişimlere
yanıt verecek şekilde programlanmıştır.
Genellikle bir insanın hareketlerinden ve tonundan, gerçekte
söylediği şeylere göre daha fazla anlam çıkarırız.
--O kızı unut. İyi bloklamanın harika
yanlarından biri evrensel olması ve anlaşılmak için çeviri
veya açıklamaya gerek olmamasıdır.
--sen Dear Abby'i oynuyorsun. --Biliyorum çünkü o benim kız kardeşim!
İngilizce bilmeseniz bile burada neler olduğunu tam olarak anlayabilirsiniz.
--Hadi ama! --Sizden hoşlanmıyorum, efendim.
--Neden? Harika bir kişiliğim vardır. İstediğine sor.
#4: Dinlemesine izin verdiler. --Peter Weir'la başladı,
O şöyle demişti: Eğer yalnızca dinlersen, bunda büyük bir güç vardır.
Filmde oyunculuk olarak düşündüğünüz çoğu şey aslında dinlemektir.
Bazen o an içerisinde olan bir şeydir.
Diğer zamanlarda, biz editörler bu anları bulup
düzenleme sırasında bir yerlere taşırız.
Dedikleri gibi: Oyunculuk tepki vermektir.
Ve son olarak: Mükemmeliyetçiliğin ilhamın önüne geçmesine izin vermediler.
Bazen filmi tam kafanızdaki ya da sayfadaki gibi çekmek
gibi bir arzunuz olur. Ama Robin Williams'la çalışmak
kendinizi ani ilham patlamalarına açmaktır.
--Eskiden uykusunda osururdu. Bir gece o kadar yüksek sesliydi ki köpeği uyandırdı.
O yüzden açık olun. Bu adam birçok ikonik anını doğaçlama yaptı.
Belki de bir bildiği vardı.
--İnsanların sürekli prova yaptığı ve üzerinden geçtiği bazı harika anlar vardır.
ama gerçek anlamıyla bu şey size dank ettiğinde, bu genelde olan bir şeydir,
ve o an olan bir şeydir. Ve film de bundan ibarettir:
Bir anı yakalamak.
Elveda, Robin Williams. (1951 - 2014)
Baran Uğur tarafından çevrilmiştir. (Videonun devamı var)
--O editörlerin kabusudur ama. Editörler onu görür ve "AGH!" derler.
Çünkü biliyorsun, gelir ve onu her zaman kesersiniz, sözünün yarısında kesemezsiniz.
--Mesela şu an ikimizi aynı karede çekmek zor değil mi?
--Kahretsin içimde tutamıyorum! Kahretsin Jim, kamera çok geniş açılı!
Bones, genişe geç! Geri geleceğim.
--Seni seviyoruz!