บนโลกของเรา
เรามีขั้วโลกสองแห่ง
อาร์กติก เป็นชื่อที่มาจาก
ภาษากรีก อาร์กติคอส แปลว่าทางเหนือ
และแอนตาร์กติก
มาจากคำว่า แอนตาร์กติคอส
แปลว่า ตรงข้ามกับทางเหนือ
แต่มีวิธีที่ง่ายกว่าในการจำมัน
คุณแค่จำสิ่งที่อยู่รอบๆมัน
อาร์กติก อยู่บนซีกโลกทางเหนือของโลกเรา
เป็นมหาสมุทร ล้อมรอบด้วยพื้นดิน
ส่วนอีกด้านหนึ่งของโลก
แอนตาร์กติก เป็นทวีป
ล้อมรอบด้วยมหาสมุทร
อาร์กติกจึงมีหมีขั้วโลก แต่ไม่มีเพนกวิน
และแอนตาร์กติกมีเพนกวิน แต่ไม่มีหมีขั้วโลก
มาพูดถึงอาร์กติกกันก่อน
อาร์กติกประกอบด้วยมหาสมุทรอันกว้างใหญ่ ปกคลุมด้วยน้ำแข็ง
ล้อมรอบด้วยดินเยือกแข็งไร้ต้นไม้
บริเวณนี้เรียกได้ว่าเป็น
เขตระหว่างเส้นอาร์กติก
และขั้วโลกเหนือ
ถ้าคุณยืนอยู่ที่ขั้วโลกเหนือ
ทุกที่ที่คุณมอง ทุกทิศทาง
จะเป็นทิศใต้
แต่การยืนอยู่ที่ขั้วโลกเหนือ
ยากที่จะยืนนานๆ
เพราะมันอยู่กลางมหาสมุทร
ปกคลุมด้วยทะเลน้ำแข็ง ที่เคลื่อนไปมาตลอดเวลา
ถ้าคุณตกลงไปในน้ำที่ขั้วโลกเหนือละก็
คุณจะตกลงไปในน้ำลึก 13,980 ฟุต
อุณหภูมิเหนือน้ำในฤดูหนาวโดยเฉลี่ย
อาจต่ำถึง -40 องศาเซลเซียส
และอุณหภูมิต่ำสุดที่เคยบันทึกไว้
คือประมาณ -68 องศาเซลเซียส
แม้ว่ามันจะทารุณเหลือเชื่อ
มนุษย์ได้อาศัยในพื้นที่แถบอาร์กติก
มาหลายพันปี
ชีวิตที่อาร์กติกรวมถึงสิ่งมีชีวิตในน้ำแข็ง
แพลงตอนสัตว์ และแพลงตอนพืช
ปลา และสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมในทะเล
นก
สัตว์บก
พืช
สังคมมนุษย์
โอเค แล้วแอนตาร์กติกาล่ะเป็นไง
แอนตาร์กติกาเป็นทวีปที่อยู่ใต้สุดของโลก
ประกอบด้วยขั้วโลกใต้
มันเป็นทวีปใหญ่เป็นอันดับห้าของโลก
ขนาดเกือบสองเท่าของออสเตรเลีย
เกือบ 98% ของแอนตาร์กติกาปกคลุมด้วยน้ำแข็ง
หนาอย่างน้อยหนึ่งไมล์
สภาพของแอนตาร์กติกาเป็นหนึ่งในที่สุดโหด
ของโลก
โดยเฉลี่ยแล้ว มันเป็นทวีปที่หนาวที่สุด
ลมแรงที่สุด
แห้งที่สุด
และมีความสูงโดยเฉลี่ยสูงที่สุด
ของทุกทวีป
คุณอาจจะคิดว่ามีหิมะตกตลอดเวลาที่ขั้วโลก
แต่แอนตาร์กติกาแห้งมาก
เรียกได้ว่าเป็นทะเลทราย
ที่มีปริมาณน้ำฝนต่อปี
เพียง 200 มิลลิเมตรตามแนวชายฝั่ง
และน้อยกว่ามากที่ด้านใน
อุณหภูมิที่แอนตาร์กติกา
ลดถึง -89 องศาเซลเซียส
เพราะมันโหดมากและไปยาก
จึงไม่มีผู้อยู่อาศัยถาวรที่แอนตาร์กติกา
แต่มีคนประมาณ 1,000 -5,000 คน
พักอยู่ตลอดปี
ตามสถานีวิจัยที่กระจัดกระจายทั่วทวีป
แม้แต่สัตว์ที่อึดมากๆก็ต้องต่อสู้ เพื่อเอาชีวิตรอด
และมีเพียงสิ่งมีชีวิตที่ปรับตัว กับความหนาวได้รอดชีวิต
รวมถึง สาหร่ายหลายชนิด
สัตว์
แบคทีเรีย
รา
พืช
และโปรติสตา
แต่ทำไมแอนตาร์กติกาถึงหนาวกว่า ลูกพี่ลูกน้องทางภาคเหนือล่ะ
ข้อแรก ส่วนใหญ่ของทวีป
อยู่เหนือระดับน้ำทะเลกว่าสามกิโลเมตร
และอุณหภูมิจะลดลงเมื่อความสูงเพิ้มขึ้น
นี่เป็นเหตุผลว่าทำไมยอดเขา ถึงมีหิมะอยู่ข้างบน
ข้อสอง จำได้ไหมว่าอาร์กติก
คือมหาสมุทรที่เป็นน้ำแข็ง
น้ำในมหาสมุทรข้างใต้
อุ่นกว่าพื้นดินเยื่อกแข็งที่แอนตาร์กติก
และความอบอุ่นถูกส่งผ่านทางน้ำแข็ง
มันป้องกันอุณหภูมิแถบอาร์กติก
ไม่ให้หนาวมากๆ
แบบพื้นดินของแอนตาร์กติกา
ข้อสาม ฤดูก็ไม่เป็นใจกับแอนตาร์กติก
ช่วง "อฟีเลี่ยน" ในเดือนกรกฏาคม
เมื่อโลกอยู่ห่างดวงอาทิตย์มากที่สุด
มันก็เป็นฤดูหนาวที่แอนตาร์กติก
ซึ่งทำให้หนาวโหดเป็นสองเท่า
ที่ขั้วโลกใต้
แต่ถึงแม้ว่าจะไม่น่าอยู่อาศัย
ขั้วโลกเหนือและใต้เป็นเหตุผลสำคัญ
ที่ทำให้โลกของเราเป็นเช่นนี้
เขตขั้วโลกทั้งสอง
เป็นตัวควบคุมสภาพอากาศที่สำคัญยิ่ง
มันช่วยปรับอุณหภูมิ
ในเขตอบอุ่น
และทำให้สภาพอากาศคงที่
ถ้าน้ำแข็งในทะเลอาร์กติกลดลง
จากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและโลกร้อน
อากาศทั่วโลก
ก็จะยิ่งแปรปรวนมากขึ้น