Tyler Cowen: Ben ekonomiyi çok severim. Ekonomi çalışmaya 13 yaşında başladım
ve hala devam ediyorum. Ekonomi hayatımı ve dünyaya bakış açımı tamamen değiştirdi.
Bu disiplini bu kadar güçlü yapan şey etrafınızda olup bitenleri algılayışınızı
ne kadar değiştirdiği.
Alex Tabarrok: Ama belki de benim ekonomi öğrenmek için teşviğim ne
diye soruyorsunuzdur. Güzel soru.
Ekonomideki önemli konulardan birine değindiniz: teşvikler.
Mesela neden restoranlar, kabloculardan daha güzel hizmet sunuyorlar?
TC: Ya da neden nesli tükenmekte olan hayvanları koruması gereken yasalar
neden hayvaların ölümüyle sonuçlanıyor?
AT: Ya da neden büyük oyuncak şirketleri bazen kendi maliyetlerini arttıracak
kanunları savunuyorlar. Teşvik burada anahtar kelime.
TC: Başka bir örnek bunu anlatmamıza yardımcı olabilir.1787'de İngiliz hükümeti
hüküm giymiş suçluları Avustralya'ya götürmek için gemi kaptanları tuttular.
Gemideki koşullar çok kötüydü. Seyirlerden birinde adamların üçte biri
öldü ve geri kalanlar ise hastalandılar, dövüldüler ve aç bırakıldılar.
Toplum öfkelendi, gazeteler koşulların iyileşmesi gerketiğini yazdılar,
din adamları kaptanlara seslendi ve hükümet mahkumlara daha iyi davranılması
ile alakalı yasa çıkardı. Ne yazık ki bu çabaların hiçbiri işe yaramadı.
Ölüm oranları yine şaşırtıcı şekilde yüksekti.
AT: Peki Tyler, iyi bir ekonomist olarak bu problemi sen nasıl çözerdin?
TC: Aslında o olaylardan sonra yeni bir çözümle gelen bir ekonomist olmuş.
Uygulanmış ve sorun çözülmüş.
Kaptanlara gemiye binen mahkum başına ödeme yapmak yerine
sadece canlı bir şekilde ulaşan mahkumlar için ödeme yapılmış.
Bir gece kaptanların teşviği değiştirildi. Ve mahkumların yaşama oranı %99'a çıktı.
Gözlemcilerden birinin dediği gibi ekonomi duygulara ve iyiliğe üstün gelmiş.
AT: Peki sizin ekonomi öğrenmek için teşviğiniz ne?
İnsanlar ekonomist olduğumu öğrenince paralarını nasıl yöneteceklerini soruyorlar.
Ekonomi borsada yatırımla alakalı dersler içerir. Ancak bundan çok daha
kapsamlı bir konudur. İnsanların yetersizlik durumlarında nasıl
karar verdiklerini ve nasıl vermeleri gerektiğini çalışır. Ekonomi size karar
vermenizde, kariyer seçiminizde, çocuk sahibi olmanızda ya da ne kadar
eğitimin iyi bir yatırım olduğu konusunda yardımcı olabilir. Genel olarak,
ekonomi size günümüz meselelerine dair daha derin bir anlayış kazandıracak.
TC: Ekonomi zor olabilir. Beyninizi dünyaya farklı bir şekilde
bakmak için zorlamak kolay değildir.
AT: Ama ödülü ise dünyaya bakmak için yeni bir çift gözdür.
Peki başlamaya hazır mısınız?