Dilin Gizemleri
X-ışını:
Katıların içinden geçebilen
bir elektromanyetik ışınım türü.
X-ışını sözcüğü,
17. yüzyılda yaşamış olan
Fransız felsefeci,
matematikçi ve yazar
Rene Descartes’ın çalışmalarına dayanır.
Descartes’ın sayılar dünyasına yaptığı sayısız katkılardan biri,
günümüzde çoğu insan tarafından kanıksanmış olan
basit ama parlak bir uzlaşımın icadıydı:
Denklemlerde, bilinmeyenlerin
x, y ve z olarak gösterilmesi.
Alman bilimci Wilhelm Röntgen,
bugün X-Işınları dediğimiz şeyi
19.yüzyılın sonlarında keşfettiğinde,
onlara "X-Strahlen" adını vermişti.
"Strahlen", Almanca’da parıltı anlamındadır.
X ise elbette, Röntgen'in keşfettiği ışınımın
bilinmeyen yapısını temsil ediyordu;
yani X-etkeni denilebilir.
İngilizce'ye çevrilirken X korundu;
ancak Almanca parıltı yerine,
ışık demeti anlamındaki ışın geldi.
Ne tesadüf ki, matematikte ışın sözcüğü,
bir başlangıç noktasından sonsuza uzanan,
yani sonu olmayan bir çizgiyi ifade eder;
ki bu da bizi yine bilinmezliğe getiriverir.
Bugün X-Işınımının ne olduğunu biliyoruz
ve kâşifinin alçakgönüllü itirazlarına rağmen,
ona sık sık Röntgen Işınımı da diyerek,
yapısının temelindeki gizem olan X'i ortadan kaldırmış bulunuyoruz.