Beelden spreken meer dan woorden,
dus begin ik
door te stoppen met spreken en een paar beelden te tonen
die ik onlangs vastlegde.
Intussen is mijn uiteenzetting al 6.000 woorden lang
en ik denk dat ik hier moet stoppen.
(Gelach)
Tegelijk ben ik jullie
wat uitleg
verschuldigd over de beelden die jullie daarnet zagen.
Wat ik als fotograaf probeer te doen,
als kunstenaar, is de wereld
van kunst en wetenschap samenbrengen.
Of het nu het beeld is van een zeepbel
genomen op het moment dat ze barst
zoals je kan zien op dit beeld
of het nu een heelal is gemaakt van heel kleine pareltjes
van olieverf,
vreemde vloeistoffen die zich vreemd gedragen,
of verf gevormd door middelpuntvliedende krachten,
Ik probeer altijd een verband te vinden tussen de twee.
Wat mij intrigeert in die twee
is dat ze alletwee naar hetzelfde kijken:
het zijn alletwee antwoorden op hun omgeving.
En toch doen ze het op een verschillende manier.
Van de ene kant is er de wetenschap,
een rationele benadering
van de omgeving.
Van de andere kant heeft kunst
meestal een emotionele benadering van de omgeving.
Ik probeer
die twee zienswijzen bij elkaar te brengen
zodat mijn beelden zowel tot het hart van de kijker
als tot zijn hersenen spreken.
Laat me dit demonstreren aan de hand van drie projecten.
Het eerste heeft te maken met het visualiseren van geluid.
Zoals je mogelijk weet,
reist geluid in golven.
Neem bijvoorbeeld een luidspreker:
eigenlijk doet een luidspreker niets anders
dan het audiosignaal opnemen,
het omzetten in een trilling
die dan vervoerd wordt door de lucht,
opgevangen word door ons oor,
en opnieuw omgezet wordt in een audiosignaal.
Nu was ik aan het denken:
hoe kan ik deze geluidsgolven zichtbaar maken?
Zo kwam ik op de volgende opstelling.
Ik nam een luidspreker, plaatste een dunne folie
van plastiek boven op de luidspreker
en dan voegde ik kleine kristallen toe
boven op de luidspreker.
Als ik nu geluid zou afspelen door die luidspreker,
dan zou dat de kristallen op en neer laten gaan.
Nu gebeurt dit heel vlug,
in een oogopslag,
dus, in samenwerking met LG legden we deze beweging vast
met een camera
die meer dan 3000 beelden per seconde kan vastleggen.
Ik toon even hoe het eruit ziet.
(Muziek: "Teardrop" van Massive Attack)
(Applaus)
Dank u.
Jazeker, het ziet er geweldig uit.
Maar ik zal je een grappig verhaaltje vertellen.
Ik liep binnenshuis zonnebrand op
tijdens de opnames in Los Angeles.
Nu kun je in Los Angeles wel gemakkelijk verbrand worden door de zon
gewoon op een van de stranden,
maar bij mij gebeurde het binnen.
Dat ging zo:
als je foto's maakt met 3.000 beelden per seconde,
dan heb je belachelijk veel licht nodig, enorm veel licht.
Dus we hadden onze luidspreker geïnstalleerd
met de camera er tegenover
en heel veel licht dat op de luidspreker scheen.
Ik installeerde de luidspreker
en zette de hele kleine kristalletjes erbovenop.
Dat deden we opnieuw en opnieuw.
Het duurde tot de middag tot ik doorhad,
dat mijn gezicht volledig rood was
vanwege het licht dat op de luidspreker gericht was.
Het grappige was
dat de luidspreker aan de rechterkant stond,
zodat de rechterkant van mij gezicht volledig rood was
en ik eruit zag zoals het Spook van de Opera
voor de rest van de week.
Nu over naar een ander project
dat met minder gevaarlijke stoffen te maken heeft.
Heeft er iemand gehoord van ferrofluidum (vloeibare magneet)?
Sommigen wel. Uitstekend.
Zal ik dat gedeelte overslaan?
(Gelach)
Ferrofluidum gedraagt zich vreemd.
Het is een volledig zwarte vloeistof.
Ze heeft een olie-achtige samenstelling.
En er zitten hele kleine deeltjes metaal in,
die haar magnetisch maken.
Dus als ik deze vloeistof in een magnetisch veld zet,
dan zou het uitzicht ervan veranderen.
Ik zal jullie dat hier live demonstreren.
Ik heb een camera naar beneden gericht op deze plaat.
Onder deze plaat zit een magneet.
Nu voeg ik wat ferrofluidum
bij de magneet.
We gaan het een beetje naar rechts verplaatsen
en misschien nog een beetje meer richten. Uitstekend.
Wat je nu kunt zien, is dat
het ferrofluidum pegels heeft gevormd.
Dat is door het aantrekken en afstoten
van de individuele deeltjes binnenin de vloeistof.
Nu ziet dit er al interessant uit,
maar we gaan er nog wat waterverf bij doen.
Het is gewone waterverf
om te schilderen.
Normaal schilder je niet met spuitjes,
maar het werkt wel hetzelfde.
Dit is wat er hier gebeurde:
toen de waterverf door de structuur vloeide,
mengde ze zich niet met het ferrofluidum.
Dat is omdat het ferrofluidum zelf
hydrofoob is.
Dat betekent dat het niet mengbaar is met water
Tezelfdertijd probeert het op zijn plaats te blijven
boven de magneet,
en daarom creëert het deze geweldig uitziende
structuren van kanalen en kleine vijvertjes
van kleurrijke waterverf.
Dit was het tweede project.
Laten we nu overgaan tot het laatste project,
dat te maken heeft met
de nationale drank van Schotland.
(Gelach)
Deze afbeelding, en deze ook,
zijn gemaakt met gebruik van whisky.
Nu kun je je afvragen:
hoe deed hij dat?
Dronk hij een halve fles whisky
en tekende hij dan op papier de hallucinatie die hij zag
toen hij dronken was?
Ik kan jullie verzekeren dat ik volledig bij bewustzijn was
toen ik deze foto's nam.
Whisky bevat 40 percent alcohol,
en alcohol heeft enkele heel interessante eigenschappen.
Misschien heb je sommige
van die eigenschappen voordien wel eens meegemaakt,
maar ik heb het over fysieke eigenschappen,
niet de andere.
Dus wanneer ik de fles openmaak, zullen de alcoholmolecules
zich in de lucht verspreiden.
Dat komt doordat alcohol een vluchtige substantie is.
Tegelijk is alcohol zeer ontvlambaar.
Met deze twee eigenschappen
was ik in staat om de beelden te creëren
die je nu kunt zien.
Laat me dit hier demonstreren.
Hier heb ik een lege glazen recipiënt.
Er zit niks in.
Die ga ik vullen met zuurstof
en whisky.
En nog een beetje meer.
Nu wachten we een paar seconden
zodat de molecules zich verspreiden in de fles.
En nu steken we dit in brand.
(Gelach)
Dus dat is al wat er gebeurt.
Het gaat heel vlug en dat is niet indrukwekkend.
Ik zou het nog eens kunnen doen om het nog een keer te laten zien,
maar sommigen zouden zeggen dat dit verspilling
van de whisky is en dat ik die beter zou drinken.
Hier is een vertraagd beeld
in een volledig verduisterde kamer
van wat ik net heb laten zien in de live demonstratie.
Wat er gebeurde, is dat de vlam
zich door de glazen recipiënt bewoog, van boven naar beneden,
en het mengsel van de luchtmolecules
en de alcohol verbrandde.
Dus de beelden die jullie zagen in het begin,
waren feitelijk een vlam gestopt in de tijd
terwijl ze door de fles beweegt.
Jullie moeten je voorstellen
dat ze 180 graden gedraaid was.
Dus dat is hoe deze beelden gemaakt werden.
(Applaus)
Bedankt.
Ik heb jullie drie projecten laten zien,
en jullie zullen jezelf afvragen: waar is dit goed voor?
Wat is het achterliggende idee?
Is het alleen maar verspilling van whisky?
Zijn het alleen maar vreemde materialen?
Deze drie projecten zijn gebaseerd op zeer eenvoudige
wetenschappelijke verschijnselen,
zoals magnetisme, de geluidsgolven,
of zoals hier, de fysieke eigenschappen van een substantie.
Ik probeer
deze verschijnselen te gebruiken
en ze te laten zien in een poëtische en ongeziene vorm
waarbij ik de kijker uitnodig
om een moment pauze te nemen
en te denken aan al de schoonheid
die ons constant omringt.
Heel erg bedankt.
(Applaus)