Tarihteki en kötü tanınmış gangsterlerden birisi olan Al Capone,
büyük ve kazançlı bir organize suç imparatorluğunu yönetti.
Sonunda yargılandığında,
en çok vergi kaçakçılığından suçlu bulunabildi.
Al Capone, suçlarının kanıtları
olarak görülen yasa dışı kumardan,
içki kaçakçılığından,
genelevlerden
ve haraçlardan
yılda ortalama 100 milyon dolar,
yani günümüze göre, 1.4 milyar kazandı.
Fakat para, hiçbir yerde bulunamamıştı.
Capone ve dostları, o parayı hak sahipliğinin kanıtlanamayacağı
çeşitli işlere yatırım yaparak sakladılar,
tıpkı çamaşırhaneler gibi.
Aslında bu çamaşırhaneler, bu eylemin adının da bir nedeniydi,
kara para aklama.
Kara para aklama, yasa dışı olarak edinilen paranın,
kirli suç kökenlerini temizleyen ve yasal ekonomide kullanılmasını
sağlayan herhangi bir süreç için kullanılan terimdir.
Ancak ilk kez kara para aklayan kişi Capone değildi.
Aslında bu eylem, paranın kendisi kadar eski.
Tüccarlar sermayelerini vergi tahsildarlarından sakladılar
ve korsanlar da ikramiyelerini, onu nasıl aldıklarına dikkat çekmeden,
satmaya çalıştılar.
Sanal dövizler, sınır ötesi bankacılık,
gizli ağlar
ve küresel pazarların
gelişiyle birlikte,
planlar çok daha karmaşık bir hal aldı.
Modern kara para aklama yöntemleri çok çeşitli olsa da,
çoğunun üç temel adımı vardır:
yatırım,
katmanlama
ve birleştirme.
Yatırım, yasa dışı elde edilen paranın, meşru görünen
mevduatlara dönüştürülmesidir.
Bu genellikle paranın, isimsiz bir kurum veya profesyonel bir aracı
adına alınmış bir banka hesabına yatırılmasıyla gerçekleştirilir.
Bu adım, suçun fark edilme olasılığının en fazla olduğu adımdır,
çünkü finans sistemine, nereden geldiği belli olmayan
yüksek bir zenginlik sunarlar.
İkinci adım, katmanlama, parayı kökenlerinden daha fazla
uzaklaştırmak için, çoklu işlem kullanılmasını içermektedir.
Birçok hesap arasında transfer biçiminde olabilir
ya da pahalı arabalar,
sanat eserleri ve emlak gibi
satılabilir mülkün
alımıyla olabilir.
Yüksek miktarda paraların her saniye el değiştirdiği kumarhaneler de
katmanlama için popüler yerlerdir.
Bir kara para aklayıcı, kumarhane zincirinin diğer ülkelerdeki
yerlerinde mevcut hale getirilmiş kumar hesabı edinebilir
veya hile yapmak için, işçilerle çalışabilir.
Son adım, birleştirme, temiz paranın ana ekonomiye tekrar girmesini
ve asıl suçluya yararı dokunmasını sağlar.
Naylon faturalar üreterek, hasar ödemesi talep eden
yasal bir işe yatırım yapabilirler
veya kendilerini, fahiş bir maaşla yönetim kuruluna
yerleştirerek, sahte bir
hayır kurumu başlatabilirler.
Kara para aklama Amerika'da
1986'ya dek, resmi anlamda federal bir suç olarak görülmemişti.
Öncesinde, devletin bağlantılı bir suç öne sürmesi gerekiyordu,
vergi kaçaklığı gibi.
1986'dan bugüne dek, yalnızca gizlemenin gerçekleştiğini göstererek,
mal varlığına el koyabilirler
ve bunun da, uyuşturucu satıcılığı gibi büyük suç operasyonlarını
takip etmede pozitif etkisi vardır.
Ancak, gizlilik ve devlet gözetimini
kapsayan yasal bir değişim, dikkatleri üzerine topladı.
Bugün, Birleşmiş Milletler,
ulusal devletler ve çeşitli
kar amacı gütmeyen yerler
kara para aklamayla mücadele ediyorlar,
fakat bu eylem, küresel suçlarda büyük bir rol oynamaya devam ediyor.
Kara para aklamanın en yüksek profilli örnekleri
yalnızca özel bireyleri değil,
ayrıca büyük finans kuruluşlarını ve devlet görevlilerini de içeriyor.
Yıllık bir oranda aklanan kara para miktarının toplamını
hiç kimse bilmiyor,
fakat bazı kuruluşlar yüz milyarlarca dolar olduğunu tahmin ediyor.