(เสียงระฆัง)
ลึกลงไปฉันรู้สึกถึงแรงขับดันรุนแรง ที่ควบคุมไม่ได้
ทำอย่างไรถึงจะนำมัน มาใช้ประโยชน์เพื่อผู้อื่นได้
นมัสการท่านอาจารย์ สวัสดีญาติธรรมทุกท่าน
ดิฉันมีคำถามค่ะ
คือบางครั้งลึกลงไปภายใน
ดิฉันรู้สึกถึงพลังงานบางอย่างที่แรงกล้ามาก
ซึ่งบางครั้งดิฉันก็ควบคุมมันไม่ค่อยได้
รู้สึกเหมือนกับว่า ... ข้างในนี้มีอะไรบางอย่างที่มัน...
สว่างไสว หยั่งลึก และรุนแรง
และดิฉันก็ควบคุมมันไม่ได้เลย
มันพาฉันไปทำนู่นทำนี่ ในแบบที่ฉันจัดการอะไรไม่ได้เลย
สุดโต่งมาก
และมันมีอิทธิพลมากเสียจน บางครั้งดิฉันรู้สึกเหมือนเป็นทาสมัน
เช่น สมมติว่าถ้าดิฉันอยากรู้อะไรสักอย่าง ในบนดาวดวงนี้
ฉันก็จะออกเดินทาง พลังอันนี้นำพาฉันไป
สุดท้ายพบว่าตัวเองไปโผล่อยู่ในสถานที่ ที่เขารบกันอยู่ หรือที่ที่มันสุดๆ
คือฉันยังไม่พร้อมสำหรับอะไรแบบนั้น แต่ดิฉันก็พอมีคำตอบให้ตัวเองนะคะ
พลังนั้นเป็นคนบอกคำตอบมาเอง
คือมันซับซ้อนหน่อยนะคะ (เหอๆ)
ตอนนี้ฉันแค่อยากจะควบคุม พลังงานมหาศาลอันนี้ให้...
ฉันอยากให้จิตวิญญาณ... เป็นหนึ่ง...
ฉันอยากจะรวมพลังนี้ให้เป็นไปในจุดเดียว
แต่ฉันรู้สึกเหมือนตัวเล็กนิดเดียว เพราะพลังมันยิ่งใหญ่มาก
ฉันรู้สึกว่าแรงขับมันกลับตาลปัตร อยู่ภายใน
และฉันไม่รู้ว่าจะควบคุมมันให้ตรงจุด ได้อย่างไร เมื่อต้องอยู่ในสังคม
ควบคุมให้มันตรงเป้า และชัดเจน เพื่อที่จะทำ...
อะไรสักอย่างที่มันเป็นรูปธรรม
ฉันพยายามใช้สติในการฝึกฝน พยายามหายใจเข้าออกลึกๆ
และปล่อยให้แรงขับนี้พาไป
ทั้งนี้ดิฉันก็ยังอยากรู้เผื่อท่านอาจารย์ มีคำแนะนำอะไรดีๆ บ้างไหมคะ
หวังว่าจะไม่งงนะคะ (หัวเราะ) ขอบคุณค่ะ
ทวนหน่อยได้มั้ย?
สรุป
เพื่อนท่านนี้บอกว่า ลึกลงไปในตัวเธอมี
แรงขับดันภายในที่แรงกล้า
และบางทีเธอก็รู้สึก
เหมือนอยู่ภายใต้การควบคุมของแรงขับดันนี้
มันพาเธอไปทำสิ่งต่างๆ
ซึ่งบางทีก็ไม่ค่อยเข้าท่านักสำหรับเธอ
เธอจึงอยากจะเรียนรู้วิธีที่จะ ควบคุมแรงขับดันนี้
อยากจะมีทางเลือกในการใช้มันด้วยสติ
และพามันไปทำงานที่เป็นรูปธรรม และเป็นประโยชน์
และเธอก็พยายามฝึกด้วยสติ และลมหายใจ
แต่ก็ยังไม่สามารถควบคุมแรงขับดันนี้ ได้ดีเท่าที่ควร
แรงขับดันนี้อาจมีกำลังมาก
และกำลังสติของเราอาจจะ
ไม่แข็งแรงพอ
และเราก็ต้องการจะควบคุม...
อย่างไรก็ตาม การฝึกของหมูบ้านพลัม
ไม่ใช่เพื่อจะควบคุม
เพราะเมื่อเราอยากจะควบคุม
เรากำลังกดข่มบังคับ
ในสิ่งที่อยากจะไปควบคุม
การมีสตินี่ เพียงแต่มาระลึกรู้ในสิ่งที่มันเป็น
โดยไม่พยายามจะควบคุม
ก่อนอื่น เราใช้สติ
ในการหายใจ ในการเดิน
มาระลึกรู้มัน
มาทักทายมันเท่านั้น
ไม่ใช่มาจัดการมัน
หรือมากดข่ม
และสิ่งที่เราพึงรู้คือ พลังงานนั้น
อาจจะตกทอดมาจากพ่อเรา
แม่เรา หรือบรรพบุรุษเรา
นี่เป็นเหตุผลที่เราได้รับมันมา
ทั้งจากคนรุ่นก่อน และจากสังคมก็เช่นกัน
ดังนั้นเราจึงต้องการจะมาทำความรู้จัก
ต้นตอของมัน
มันมาจากไหน
เราจึงได้สนใจที่จะมาระลึกรู้ มาสังเกต
และทำความเข้าใจมัน มากกว่าที่จะไปควบคุมมัน
กำลังอย่างนั้นบางที อาจเป็นกำลังของความเคยชินก็เป็นได้
ความเคยชินที่ก่อร่างสร้างตัว
มาหลายรุ่น
ยาวนานตั้งแต่ก่อนเราจะเกิด
ความเคยชินอย่างนั้น แบบแผนของความคิด
แบบแผนคำพูด หรือการกระทำ บางที...
อาจจะมีอยู่อย่างนั้นมานานแล้ว
แล้วเราก็ได้มันมาจากพ่อแม่
ปู่ย่าตายาย
สิ่งที่เราพึงทำ คือ การมาระลึกรู้
และยอมรับมันอย่างที่มันเป็น
และเมื่อเรารู้วิธียอมรับมันอย่างที่มันเป็น
เราจะรู้สึกดีขึ้นทันทีเลย
ไม่มีความอยากจะควบคุม
การมาระลึกรู้ เรียกว่า "รู้ซื่อๆ"
หายใจเข้า ระลึกรู้
เมื่อเราระลึกรู้มันอย่างที่มันเป็นแล้ว
มันจะไม่มีอิทธิพลผลักดัน
ให้เราไปทำสิ่งที่เราไม่อยากทำอีกต่อไป
เราไม่จำเป็นต้องไปกำจัดมัน
เราไม่จำเป็นต้องไปควบคุมมัน
ไม่ได้อยากจะไปกดข่มบังคับอะไรมัน
จริงๆ แล้วเพียงแค่มารับรู้ ว่ามันเป็นแค่ความเคยชิน
เท่านี้ใจก็เป็นอิสระแล้ว
20 ปีก่อน มีหนุ่มอเมริกันคนนึง
มาภาวนาอยู่ที่วิหารบน (Upper Hamlet)
วันหนึ่งเขาก็ได้รับมอบหมายจากสหธรรมิก
ให้ไปช็อปปิ้งซื้อของให้หน่อย
พวกเรากำลังเตรียมงานวันขอบคุณพระเจ้า
ในงานนั้นกำหนดว่า กลุ่มไหนมาจากประเทศอะไร
ก็ให้เตรียมอาหารประจำชาตินั้นๆ
เพื่อรำลึกนึกถึงบรรพบุรุษ
เช่น กลุ่มอเมริกันตกลงกันว่าจะทำ
พายฟักทอง ซึ่งเป็นอะไรที่
ก็อเมริกันดี
หรือกลุ่มชาวอิตาเลียน ก็จะทำเมนูอิตาเลียน
แล้วก็นำไปวางบนแท่นสักการะบรรพบุรุษ
และใน...ระหว่างพิธี เราก็จะสื่อสารกับ
บรรพบุรุษที่อยู่ภายในเรา
ดังนั้นพ่อหนุ่มคนนั้นก็ได้รับมอบหมาย
ให้ไปซื้อของในเมืองใกล้ๆ
หลังจากนั้น เขากลับมาเล่าให้ฟังว่า
ตอนเขาไปซื้อของใน Sainte-Foy-la-Grande
อยู่ๆ เขาก็เห็นว่า
เขาพยายามจะซื้อๆๆ อย่างรวดเร็ว
เพื่อให้งานเสร็จ
กระตือรือร้นที่จะทำอย่างรีบเร่ง
ให้งานมันเสร็จๆ ไป
แต่ประมาณ 2-3 สัปดาห์ก่อนหน้านี้
เขาไม่ได้รู้สึกอย่างนี้
เพราะตอนเขาอยู่ที่วิหารบน
ก็อยู่ภายใต้แวดล้อมบรรยากาศของการภาวนา
ค่อยๆ ทำนั่นทำนีช้าๆ ด้วยความมีสติ
และเบิกบาน
ก็คือในระหว่าง 2 สัปดาห์ที่ผ่านมา เขาภาวนาได้ดีมาก
ไม่ว่าจะเดิน นั่ง ทำอาหาร
ไปพร้อมๆ กับทุกคนในวิหารบน
เขาทำกิจกรรมด้วยความใจเย็น อย่างมีสติ
ทุกอย่างราบรื่น
แต่พอถูกส่งไป Sainte Foy La Grande
ไปตัวคนเดียว
ปราศจากตัวช่วยจากส่วนรวม
ที่จะชี้นำและแวดล้อมให้เกิดสติ
เขาก็เลยลืมตัวไป
ความเคยชินเก่าๆ ก็กลับมามีอิทธิพล
ให้เขาทำซื้อของเร็วๆ
ให้มันเสร็จๆ ไป
ทันใดนั้น เขาก็รู้สึกขึ้นมา
ถึงแรงที่ผลักดันให้เขา ทำอะไรเร่งรีบอย่างนี้
แล้วก็ระลึกได้ว่า
นี่มันแม่เขาเลยนี่นา
นางเป็นอย่างนั้นเสมอๆ เลย
ขณะนั้นเขาจึงกลับมาที่ลมหายใจ
รับรู้ถึงแรงดันแห่งความเคยชิน แล้วพูดว่า
"สวัสดีครับ แม่"
"ผมรู้ว่าเป็นแม่นะ ทำอะไรรีบๆ อย่างนี้"
ทันใดนั้น เขาก็กลับสู่ความสงบอีกครั้ง
ซื้อของต่อไป
อย่างมีสติ และเบิกบาน
นี่ก็แปลว่า แรงดันจากความเคยชินนั้น
เมื่อเราระลึกรู้ถึงมัน มันจะไม่มีอิทธิพลต่อเราอีก
ไม่สามารถผลักดันให้เราทำอะไร ที่เราไม่อยากจะทำ
ให้พูดในสิ่งที่เราไม่อยากจะพูด
พวกเราหลายคนตกเป็นทาสของความเคยชิน
หลายอย่างเราไม่ได้อยากจะพูด
หลายอย่างเราไม่ได้อยากจะทำ
เรารู้ด้วยว่าพูดออกไปแล้ว ทำออกไปแล้ว
จะทำให้ไม่สบายใจ
ทั้งเราทั้งอีกฝ่าย
รู้ทั้งรู้
เราไม่ได้อยากจะพูดหรือทำอย่างนั้นเลย
แต่พอเกิดเรื่อง
ความเคยชินก็จะดันหลังเรา ให้พูดหรือทำออกไปอย่างนั้น
และพอทำไปแล้ว
พอพูดไปแล้ว
ก็มาเสียใจ
ตีอกชกตัว แถมบ่น
รู้ทั้งรู้ว่าไม่ควรทำ
รู้ทั้งรู้ว่าไม่น่าพูด แล้วทำไมเรายังทำอย่างนั้น ยังพูดอย่างนั้น
แล้วก็สัญญิงสัญญากับตัวเองเสร็จสรรพ คราวต่อไป...
ถ้ามีเรื่องอย่างนี้อีก
เราจะไม่ทำอย่างนั้นอีกแน่นอน!
เราจะไม่พูดอย่างนั้นอีกแน่นอน!
ตั้งใจสุดๆ
แต่ถึงอย่างงั้น พอเกิดเรื่องปั๊บ
ก็ทำเหมือนเดิมเป๊ะเลย
ซ้ำแล้วซ้ำอีก ซ้ำแล้วซ้ำอีก
นี่ล่ะ กำลังของความเคยชิน
การมาฝึกที่หมู่บ้านพลัมเนี่ย
คือ อาศัยการมามีสติในการหายใจ มามีสติในการเดิน
ให้ระลึกรู้ถึงแรงดันของความเคยชินอันนี้
ไม่ต้องพยายามไปควบคุมมัน ไม่ต้องพยายามไปกำจัดมัน
แค่ยิ้มรับและทักทาย
"ไงพวก!"
"ยังอยู่อีกเหรอ"
"แต่จะแกล้งให้ฉันทำอย่างงั้นอีก ไม่ได้แล้วนะ"
"จะแกล้งให้ฉันพูดอย่างงั้นอีก ไม่ได้แล้วนะ"
แค่รู้ธรรมดาๆ เท่านี้ล่ะ ก็ทำให้ใจเป็นอิสรภาพแล้ว
และถ้าเราฝึกอย่างนี้ต่อไปเรื่อยๆ
ความเคยชินนี้จะค่อยๆ เปลี่ยนไป
ทีละน้อยๆ
และถ้า...ข้างในนี้มันมี เมล็ดพันธุ์ความดีอยู่ พลังงานที่สร้างสรรค์
เราก็สามารถค่อยๆ พัฒนามันขึ้นมา
และถ้าเรามีเป้าหมายในชีวิต
ถ้าเรามีความตั้งใจที่ดี ความปรารถนา
ที่จะเปลี่ยนแปลงตัวเอง และช่วยเหลือผู้อื่น
ให้เป็นทุกข์น้อยลง
เมื่อเรารู้ชัดว่าเป้าหมายเราคืออะไร
เราจะบ่มเพาะความปรารถนาอันนั้น
ยังเจตนานั้นให้บริบูรณ์
เตือนตนเองถึงเป้าหมายในทุกๆ วัน
เช่นนี้แล้วมันจะมีพลังงานอีกแบบ
ที่สามารถใช้บ่มเพาะเจตนาอย่างนี้
เป็นการบำรุง หล่อเลี้ยง ที่เรียกว่าเจตจำนงค์
หรือเจตนาที่ดี
ฉะนั้น ใครที่มีเจตนาดีที่จะสร้างสรรค์
พลังชีวิตดีๆ ในตัวเอง และในโลก
เขาจะสามารถใช้ประโยชน์ จากพลังงานทุกรูปแบบที่มีอยู่ในตัวเอง
เพื่อไปสู่เป้าหมายอันนั้น
ดังนั้นคำตอบก็จะมีเป็น 2 ส่วน
อย่างแรก คือการระลึกรู้
อย่างที่สอง คือ วางทิศทางหรือแนวทาง
ให้มันเป็นไปในทางที่เป็นประโยชน์
หล่อเลี้ยง บันดาลใจ เติมเต็ม
(เสียงระฆัง)