YouTube

Got a YouTube account?

New: enable viewer-created translations and captions on your YouTube channel!

Dutch subtitles

← Hoe ik bevriend raakte met de werkelijkheid

Get Embed Code
29 Languages

Showing Revision 8 created 09/04/2018 by Peter van de Ven.

  1. Ik ga jullie eerst iets vertellen
  2. dat bij mijn grootmoeder
    een vijf-oj-alarm had af doen gaan:
  3. oj-oj-oj-oj-oj.
  4. (Gelach)
  5. En dat is ... Ben je er klaar voor?
  6. Oké.
  7. Ik heb longkanker in stadium 4.
  8. Ik weet het: "Arme ik."
  9. Zo voel ik het niet.
  10. Ik kan het zo goed accepteren.
  11. Toegegeven, ik ben bevoordeeld --
  12. niet iedereen kan daar
    zo luchtig over doen.
  13. Ik heb geen jonge kinderen;
  14. ik heb een volwassen, briljante,
    gelukkige, prachtige dochter.
  15. Ik heb geen grote financiële problemen.
  16. Mijn kanker is niet zo agressief.
  17. Beetje als de leiding van de Democraten --
  18. (Gelach)

  19. niet overtuigd dat ze kunnen winnen.

  20. Het zit daar maar een beetje te wachten
    tot Goldman Sachs weer wat geld geeft.
  21. (Gelach)
  22. (Applaus)

  23. O! En het beste nog:

  24. ik heb iets bijzonders bewerkstelligd.
  25. Ja.
  26. Ik wist het niet eens
    tot iemand me vorig jaar tweette.
  27. En ze zeiden dit:
  28. "Je bent verantwoordelijk
  29. voor de watjes-cultuur
    onder de Amerikaanse mannen."
  30. (Gelach)

  31. (Applaus)

  32. Niet dat ik dat
    alleen heb gedaan, maar ...

  33. (Gelach)

  34. Maar wat als je niet
    zo bevoorrecht bent als ik?

  35. Het enige wat ik je kan aanbevelen
    is hetzelfde te doen als ik:
  36. vrienden worden met de realiteit.
  37. Je kunt geen slechtere relatie hebben
    met de realiteit dan ik had.
  38. Vanaf het prille begin
  39. had ik al niks met de realiteit.
  40. Als er Tinder was geweest
    toen ik de realiteit ontmoette,
  41. had ik naar links geveegd
    en ik was van het hele gedoe af geweest.
  42. (Gelach)

  43. En de realiteit en ik,

  44. we hebben niet dezelfde
    normen, waarden of doelen --
  45. (Gelach)

  46. Ik zal je eerlijk zeggen:
    ik heb geen doelen,

  47. ik heb fantasieën.
  48. Het zijn net doelen maar dan zonder
    dat je er iets voor hoeft te doen.
  49. (Gelach)

  50. (Applaus)

  51. Ik ben geen fan van hard werken,

  52. maar je kent de realiteit --
  53. gaan, gaan, gaan, gaan! --
  54. dat doet zijn agent,
    de executieve functies --
  55. een van de voordelen van doodgaan:
  56. dan hebben mijn executieve functies
    niemand meer om op te jutten.
  57. (Gelach)

  58. Maar er gebeurde iets

  59. waardoor ik erachter kwam
  60. dat de realiteit
    misschien de realiteit niet is.
  61. Wat er gebeurde was --
  62. kijk, ik wilde eigenlijk gewoon
    dat de realiteit me met rust liet,
  63. maar dan wel in een leuk huis
  64. met de best denkbare
    inbouw-keukenapparatuur,
  65. privé yogalessen --
  66. dat ik terechtkwam in een baan bij Disney.
  67. En ik zat op een dag
    in mijn nieuwe kantoor
  68. op Dopeystraat nummer 2 --
  69. (Gelach)

  70. waarvan de realiteit vond
    dat ik daar trots op mocht zijn ...

  71. (Gelach)

  72. En ik zit te kijken naar het geschenk
    waarmee ze me verwelkomden --

  73. geen Lalique vaas of de vleugel
    waar anderen me over hadden verteld,
  74. maar een één meter hoge Mickey Mouse
  75. (Gelach)

  76. met een catalogus --

  77. voor het geval dat ik nog meer
    lelijke dingen wou bestellen.
  78. (Gelach)

  79. En toen ik in de catalogus opzocht

  80. wat deze meterhoge muis moest kosten,
  81. zag ik dat hij zo werd omschreven:
  82. "Levensgroot."
  83. (Gelach)

  84. Toen wist ik het.

  85. De realiteit was geen 'realiteit'.
  86. De realiteit was een bedrieger.
  87. Dus dook ik in kwantumfysica
    en chaos-theorie

  88. om de echte realiteit te vinden
  89. en ik heb net een film afgemaakt --
  90. ja, eindelijk af! --
  91. daarover,
  92. dus daar ga ik nu niet op in,
  93. maar het was pas
    nadat we die film hadden gemaakt
  94. en ik mijn been brak
    en het maar niet wou helen,
  95. zodat ze het een jaar later
    opnieuw moesten opereren,
  96. en ook dat duurde weer een jaar --
  97. twee jaar in een rolstoel,
  98. en toen maakte ik echt kennis
    met de realiteit:
  99. grenzen.
  100. De grenzen die ik
    mijn hele leven had ontkend

  101. en overtreden en genegeerd
  102. waren echt,
  103. en daar moest ik het mee doen
  104. en dat vergde verbeelding,
    creativiteit en al mijn vaardigheden.
  105. Het bleek dat ik heel goed was
    in echte realiteit.
  106. Ik accepteerde haar niet alleen,
  107. ik werd er verliefd op.
  108. Ik had het kunnen weten,
  109. gezien mijn dito twijfelachtige
    relatie met de tijdgeest ...
  110. Laat ik het zo zeggen:
    als je nog een Betamax zoekt ...
  111. (Gelach)

  112. Ik had kunnen weten dat
    zodra ik verliefd werd op de realiteit,

  113. de rest van het land
    juist de andere kant op zou gaan.
  114. (Gelach)

  115. Maar ik ga het niet hebben

  116. over Trump of de 'alt-right'
    of klimaatverandering-ontkenners
  117. of zelfs over de makers hiervan,
  118. wat ik een doos zou noemen,
  119. maar nou hebben ze hier geschreven:
  120. "Dit is geen doos."
  121. (Gelach)

  122. Ze proberen me gek te maken.

  123. (Gelach)

  124. (Applaus)

  125. Waar ik het wel over wil hebben

  126. is een persoonlijke
    strijd met de realiteit
  127. die ik persoonlijk opvat,
  128. en laat ik vooraf zeggen
    dat ik gek ben op wetenschap.
  129. Ik heb dit --
  130. al ben ik zelf geen wetenschapper --
  131. dit opmerkelijke vermogen
    om alles over wetenschap te begrijpen,
  132. behalve de wetenschap zelf --
  133. (Gelach)

  134. wiskunde dus.

  135. Maar de wildste concepten snap ik gewoon.
  136. Snaartheorie:
  137. het idee dat de hele realiteit voortkomt
    uit de vibraties van die minuscule --
  138. Ik noem het 'De Grote Boing'.
  139. (Gelach)

  140. Dualiteit van golven en deeltjes:

  141. het idee dat een ding zich
    als twee dingen kan manifesteren ...
  142. Snap je?
  143. Dat een foton zich kan manifesteren
    als een golf en als een deeltje
  144. viel samen met mijn diepste intuïtie
  145. dat mensen goed zijn én slecht,
  146. dat ideeën goed zijn maar ook fout.
  147. Freud had het goed dat penisnijd bestond,
  148. maar had het mis over wie dat heeft.
  149. (Gelach)

  150. (Applaus)

  151. Dank je wel.

  152. (Applaus)

  153. En dan heb je die variatie erop

  154. die zegt dat de realiteit
    lijkt op twee dingen
  155. die feitelijk de interactie
    tussen die twee blijkt te zijn,
  156. zoals tijd-ruimte,
  157. materie-energie,
  158. en leven en dood.
  159. Dus ik begrijp niet,
  160. ik begrijp gewoon niet
  161. wat de mensen bezielt
    die de dood willen 'overwinnen'.
  162. Hoe wil je dat doen dan?
  163. Hoe ga je de dood overwinnen
    zonder het leven te verliezen?
  164. Ik snap het niet.
  165. En, moet ik zeggen,

  166. ik vind het niet bepaald dankbaar.
  167. Ik bedoel, je krijgt
    dit buitengewone geschenk --
  168. het leven --
  169. maar het is net of je Sinterklaas
    had gevraagd om een Rolls-Royce
  170. en je kreeg uiteindelijk een kaasschaaf.
  171. Het punt is --
  172. Het punt is de beperkte houdbaarheid.
  173. De dood verpest het feestje.
  174. Ik snap dat niet.
  175. Ik snap niet --
  176. voor mij is dat respectloos.
  177. Je toont geen respect voor de natuur.
  178. Het idee dat wij
    de natuur er wel onder krijgen,
  179. dat wij dat wel even zullen regelen,
  180. dat de natuur geen partij is
    voor ons intellect --
  181. nee, daar geloof ik niet in.
  182. Als je je net als ik
    in kwantumfysica had verdiept --
  183. nou ja, iemand stuurde me
    er ooit een e-mail over --
  184. (Gelach)

  185. Je moet begrijpen

  186. dat dit niet meer Newton's
    voorspelbare universum is.
  187. We leven in een bananenschil-universum
  188. en we zullen nooit alles weten
  189. of in de hand krijgen
  190. of kunnen voorspellen.
  191. De natuur is als een zelfsturende auto.
  192. We kunnen nog het beste doen
    als die oude vrouw in die grap --
  193. Ik weet niet of je hem kent.
  194. Een oude vrouw rijdt in haar auto
  195. met haar dochter
    van middelbare leeftijd naast haar
  196. en die moeder rijdt
    pardoes door een rood licht.
  197. De dochter wil niks zeggen,
  198. want dat klinkt al snel als
    "Je bent te oud om te rijden."
  199. Dus zegt ze maar niks.
  200. Vervolgens rijdt die moeder
    door nog een rood licht
  201. en de dochter zegt zo tactvol mogelijk:
  202. "Moeder, weet je wel
  203. dat je door twee
    rode lichten bent gereden?"
  204. Waarop die moeder zegt: "O, rijdt ik?!"
  205. (Gelach)

  206. (Applaus)

  207. Dus ...

  208. En nu maak ik een gedachtesprong,
  209. wat voor mij geen kunst is, want ik ben
    de Evel Knievel van de gedachtesprongen;
  210. op mijn kenteken staat:
  211. "Ik denk, dus ik ga snel."
  212. Ik hoop dat je me wilt volgen,
  213. maar mijn echte probleem met dat idee
    van het overwinnen van de dood
  214. is dat als je anti-dood bent --
  215. wat voor mij ook anti-leven betekent,
  216. wat dan ook anti-natuur betekent --
  217. je volgens mij ook anti-vrouw bent,
  218. want vrouwen worden al lang
    geïdentificeerd met de natuur.
  219. Mijn bron hiervoor is Hannah Arendt,
  220. de Duitse filosofe die het boek
    'De menselijke conditie' schreef.
  221. Daarin zegt ze dat van oudsher
  222. werk wordt geassocieerd met mannen.
  223. Werk komt uit het hoofd;
  224. het is wat we uitvinden,
  225. wat we verzinnen,
  226. hoe we onze stempel op de wereld drukken.
  227. Zwoegen, echter, wordt
    geassocieerd met het lichaam.
  228. Het wordt geassocieerd
    met mensen die zwoegen
  229. of die bevallen.
  230. Dus voor mij
  231. is een idee dat dat ontkent,
  232. dat ontkent dat we tikken
    volgens de klok van de bioritmen,
  233. de cyclische ritmen van het universum,
  234. een idee dat een onherbergzame
    omgeving schept voor vrouwen
  235. of voor mensen die worden
    geassocieerd met zwoegen,
  236. en daarmee bedoel ik
  237. mensen die we zien
    als nakomelingen van slaven
  238. of mensen die zware
    lichamelijke arbeid verrichten.
  239. En zo ziet dat eruit

  240. vanuit het perspectief
    van een bananenschil-universum,
  241. vanuit de wereld die ik
    'Emily's universum' noem.
  242. Ten eerste
  243. ben ik ongelooflijk
    dankbaar voor het leven,
  244. maar zou ik niet onsterfelijk willen zijn.
  245. Mijn naam hoeft mij
    niet zo nodig te overleven.
  246. Sterker nog: liever niet.
  247. Want ik heb namelijk gezien
  248. dat ongeacht hoe aardig en briljant
  249. en getalenteerd je ook bent,
  250. 50 jaar na je dood
    keren mensen zich tegen je.
  251. (Gelach)

  252. En dat kan ik bewijzen.

  253. Een kop uit de Los Angeles Times:
  254. "Anne Frank:
    achteraf toch niet zo aardig."
  255. (Gelach)

  256. En ik dein ook juist zo graag mee
    op de cyclische ritmes van het universum.

  257. En dat is zo bijzonder aan het leven:
  258. die cyclus van ontwikkeling,
  259. afbraak,
  260. vernieuwing.
  261. 'Ik' ben slechts een verzameling deeltjes
  262. georganiseerd in dit patroon,
  263. dat vervolgens uit elkaar valt
    en weer beschikbaar komt
  264. zodat de natuur al die deeltjes
  265. weer in een nieuw patroon te gieten.
  266. Ik vind dat zo opwindend
  267. en ik wordt er alleen maar dankbaarder van
    dat ik daarvan deel mag uitmaken.
  268. Weet je,

  269. ik zie de dood tegenwoordig
  270. zoals de Duitse bioloog
    Andreas Weber hem ziet.
  271. Hij ziet het als onderdeel
    van de gift-economie.
  272. Je krijgt dit enorme geschenk, het leven,
  273. je verrijkt het zo goed als je kunt
  274. en dan geef je het weer terug.
  275. Auntie Mame zei:
    "Het leven is een feestmaal" --
  276. nou, ik heb mijn best gedaan.
  277. Ik heb mogen genieten
    van een gezonde eetlust,
  278. heb het leven geconsumeerd,
  279. maar de dood zal mij consumeren.
  280. Ik ga de grond in zoals ik ben
  281. en daar nodig ieder iedere microbe
  282. en 'detritus-er'
  283. en reducent uit
  284. om zich uit te leven --
  285. ik denk dat ze me
    zeer smakelijk zullen vinden.
  286. (Gelach)

  287. Echt waar.

  288. Het beste aan mijn houding,
    denk ik, is dat hij echt is.

  289. Dat kun je zien.
  290. Je kunt het bekijken.
  291. Het gebeurt echt.
  292. Nou, misschien niet
    dat ik de gift verrijk,
  293. dat kan ik moeilijk beoordelen --
  294. maar mijn leven is zeker verrijkt
    door andere mensen.
  295. Door TED,
  296. die me introduceerde
    bij een heel netwerk van mensen
  297. die mijn leven hebben verrijkt,
  298. zoals Tricia McGillis,
    de ontwerper van mijn website,
  299. die samenwerkt met mijn prachtige dochter
  300. om mijn website in iets om te toveren
  301. waar ik alleen nog
    een blog hoef te schrijven.
  302. Dan heb ik de executieve
    functies niet meer nodig ...
  303. Ha, ha, ha, ik win!
  304. (Gelach)

  305. En ik ben jullie zo dankbaar.

  306. Ik wil niet zeggen 'het publiek',
  307. want ik zie ons niet echt
    als twee afzonderlijke dingen.
  308. Dat zie ik dus weer in termen
    van kwantumfysica.
  309. En weet je, kwantumfysici
    weten niet precies wat er gebeurt
  310. wanneer een golf een deeltje wordt.
  311. Er zijn verschillende theorieën --
  312. ineenstorten van de golffunctie,
    decoherentie --
  313. maar over één ding zijn ze het eens:
  314. dat de realiteit tot stand komt
    door een interactie.
  315. (Met brekende stem) Dus jullie ook.
  316. En elk publiek dat ik ooit had,
  317. vroeger en nu.
  318. Heel erg bedankt dat jullie
    mijn leven tot realiteit brengen.
  319. (Applaus)

  320. Dank je.

  321. (Applaus)

  322. Dank je.

  323. (Applaus)

  324. Dank je.

  325. (Applaus)

  326. Dank je.