Turkish subtitles

← 5 Harika Güneş Dışı Gezegen - The Countdown #33

Get Embed Code
15 Languages

Showing Revision 7 created 09/03/2020 by Özlem Önce Yön.

  1. Güneş sistemimizin dışında başka bir
    yeni gezegen mi var? Çok sıkıcı...
  2. 2010'dan beri yılda yaklaşık 100
    yeni güneş dışı gezegen bulduk
  3. ve liste uzadıkça bu keşifler
  4. gittikçe daha az ilginç görünüyor.
  5. Güneş dışı gezegenlerin kendi çizgilerini
  6. geri kazanmalarına yardımcı olmak için
    en havalı, tuhaf ve en uç noktayı aradık.
  7. Ben Sophie ve The Countdown'a hoşgeldiniz.
  8. Dünyamız, su yağan mavi bir gezegendir.
  9. HD 189773b, camları kontrol
    eden mavi bir gezegendir.
  10. Yan taraftan!
  11. Bu yılın başlarında Hubble uzay teleskobu,
  12. bizimkinden 63 ışık yıl uzakta mavi
    bir güneş dışı gezegen keşfetti.
  13. 189773b'nin rengi, Dünya'nınkinden
    daha koyu
  14. ve farklılık burada bitmiyor.
  15. Güneş dışı gezegen, Jüpiter gibi
    bir gaz devidir ve
  16. güneşine çok daha yakındır.
  17. Bu, ortalama sıcaklığı kavurucu
    1000 santigrat dereceye yükseltir
  18. ancak gezegenin karanlık tarafında,
  19. güneşli taraftan yüzlerce derece
    daha soğuk olabilir.
  20. Sıcaklıktaki bu değişim atmosferde
    muazzam türbülans yaratır,
  21. 7000 km/sa kadar rüzgar,
    kumu oluşturan malzeme olan
  22. silikat parçacıkları etrafında savrulur
  23. ve son derece çevrelerinde
  24. yana doğru yağmur yağarken
    cam taneleri oluşturabilir,
  25. yıldızların ışıklarını yansıtır
    ve gezegenlerinin koyu mavi rengi sağlar.
  26. Cam sizi etkilemiyorsa,
  27. belki de elmaslar gibi
    daha parlak maddeleri
  28. tercih edersiniz.
  29. 55 Cancri-e, kendi gezegenimizin
    iki katı büyüklüğünde,
  30. 8 katı kütleye sahip,
  31. Süper Dünya olarak adlandırılan
    kayalık bir dünyadır
  32. ve 2012 yılında yapılan
    bir araştırmaya göre
  33. gezegen, yüzeyinin hemen altında
  34. grafit ve elmas bir tabaka içerir.
  35. Bu karışımın altında,
    çoğunlukla saf elmas içeren
  36. daha kalın bir tabaka vardır.
  37. Tüm bu malzemeler güneş dışı gezegenin
    kütlesinin 1/3'ünü oluşturur.
  38. Ancak göz alıcı süper dünyaya 40 ışık yılı
    seyahat etmeye karar vermeden önce,
  39. daha yeni araştırmalara göz atın.
  40. Yeni bir makale, merkezi yıldızdaki
    karbonun oranının
  41. beklenenden daha düşük olduğunu buldu.
  42. Gezegenin yapısı ana yıldızına benziyorsa,
  43. elmas oluşturmak için gereken
    karbona sahip olmayacaktır.
  44. Göksel bir kuyumcu
    hayallerim için çok fazla.
  45. Dünya'dan daha uzağa
    seyahat edersek,
  46. işler daha da geriye gider.
    Tam olarak.
  47. 1000 ışık yılından daha uzaktaki
    HAT-P-7b gezegeni,
  48. yıldızının yörüngesinde
    yanlış yönde dönüyor.
  49. Çoğu gezegen, merkezi yıldızlarının
    döndüğü aynı yöndeki yörüngede dönerler
  50. ancak 2008'de astronomlar,
    zıt yönde seyahat eden
  51. Jüpiter büyüklüğünde
    bir güneş dışı gezegen keşfettiler.
  52. Geriye doğru hareket, araştırmacıların
    HAT-P-7b ile aynı sistemde
  53. ikici bir yıldız ve dış bir gezegen
    keşfetmeleri
  54. geçen yıla kadar bir gizem olarak kaldı.
  55. Bu komşuların yer çekimi,
    güneş dışı gezegenin
  56. sıra dışı yörüngesinden sorumlu olabilir.
  57. Araştırmaya göre eşlik eden yıldız,
  58. yeni keşfedilen dış gezegeni
  59. yörüngesini eğerek çekiyor.
  60. Bu eğilme, daha sonra
    GAT-P-7b'nin yörüngesini etkiler.
  61. Araştırmacılar doğruysa,
  62. teorileri diğer sistemlerdeki
    sıra dışı yörüngeleri de açıklayabilir.
  63. Dünya, kendi kuşağının altında
    kocam bir 4.5 milyar yıla sahip
  64. ancak bilinen en eski güneş dışı gezegen
    PSRB1620-26b ile karşılaştırıldığında
  65. hiçbir şey değil, daha rahatça Methuselah
    olarak bilinen gezegen 13 milyar yaşında
  66. bu da, Big Bang'den bir milyar yıldan
  67. daha kısa süre içinde
    oluştuğu anlamına geliyor,
  68. Methuselah, atarca ve beyaz cüceden oluşan
    ikili bir sistemin yörüngesinde dolaşıyor.
  69. 2003 yılında yapılan bir araştırmaya göre,
    muhtemelen Jüpiter'den
  70. iki buçuk kat daha büyük bir gaz devi
  71. ancak 1994'te ilk kez keşfedildiğinde,
  72. bilim insanları onun küçük
    bir yıldız olduğunu düşündü.
  73. Methuselah'ın yer aldığı antik yıldız
    koleksiyonu türünde gezegenlerin
  74. oluşması imkansız olarak değerlendirildi.
  75. Bu güneş dışı gezegen, Dünya'dan
    binlerce ışık yılı uzaklıkta,
  76. küresel yıldız kümesi denilen
    bir kümede yer almaktadır.
  77. Gökbilimciler, küresel yıldız kümelerinin
    gezegen oluşturmak için
  78. yeterli ağır elementleri olmadığını
    düşünürlerdi
  79. ancak Methuselah, gezegenlerin beklenenden
    daha kuvvetli olduğunu ve
  80. Evren tarihinin erken dönemlerinde sınırlı
    materyallerden oluşabildiğini kanıtlar.
  81. Yansıyan ışık, güneş dışı gezegenleri
    görünür kılar
  82. ve Dünya'ya mavi rengi verir
  83. ancak soluk mavi noktamızdan
    750 ışık yılı uzaklıkta,
  84. çarpan ışığın yalnızca %1'ini yansıtan
  85. zifiri karanlık bir dünya vardır.
  86. [Star Wars - Imperial March]
  87. Hayır, Ölüm Yıldızı değil.
    Gerçek bir gezegen.
  88. 2012'den itibaren şimdiye kadar
    keşfettiğimiz en karanlık gezegen.
  89. Neden öyle olduğundan emin değiliz.
  90. TrES-2b'yi yakından gördüyseniz,
    kömürden daha karadır
  91. ancak hafif kırmızı bir parıltısı vardır.
  92. Yıldızına yeterince yakın yörüngede
    dönerek 980ºC'ye kadar ısınır
  93. ancak o yıldızın önünden geçtiğinde,
  94. ışığı önemli ölçüde azaltmaz.
  95. Bilgisayar modelleri, TrES-2b gibi
    Sıcak Jüpiter'in 10 daha parlak olan
  96. Merkür'den daha koyu olmaması
    gerektiğini ileri sürmektedir.
  97. Bu güneş dışı gezegen nasıl
    mürekkep gibi kalmayı başarıyor?
  98. Atmosferdeki sodyum ve
    titanyum oksit gibi
  99. yüksek konsantrasyondaki kimyasallar
    ışığı emiyor olabilir
  100. ancak araştırmacılar daha gizemli başka
    bir fenomenin oluştuğundan şüphe ediyor.
  101. Kim bilir?
  102. Bu karanlık dünyalar, yeni bir
    gezegen kategorisini temsil edebilir.
  103. (Müzik)
  104. Tüm bu hikayelerin Countdown Bağlantıları
    aşağıdaki açıklamada.
  105. Ayrıca, Youtube'daki Spacelab kanalını
    ziyaret etmeyi ve abone olmayı unutmayın.
  106. Scientific America'dan
    ben Sophie Bushwick
  107. ve uzaylılarla, tercihen yavru köpek gibi
    görünün uzaylılarla
  108. bir güneş dışı gezegeni gösteriyorum.
  109. (Gülüşmeler)
  110. (Müzik)