Polish subtitles

← Hakowanie pamięci przez sen

Powszechnie wiadomo, że przed sprawdzianem trzeba się dobrze wyspać - wreszcie wiemy dlaczego. Badacz snu Matt Walker wyjaśnia, jak odpowiednia ilość snu wpływa na przechowywanie i przetwarzanie wspomnień w mózgu.

Get Embed Code
25 Languages

Showing Revision 7 created 09/04/2020 by Rysia Wand.

  1. Kiedy wkuwamy do egzaminu,
  2. uczymy się grać na instrumencie
  3. albo trenujemy nowy sport,
  4. sen może być tajnym narzędziem
    wspomagania pamięci.
  5. [Nauka na dobranoc]

  6. Badania pokazują, że sen jest
    bardzo ważny dla pamięci

  7. z co najmniej trzech powodów.
  8. Po pierwsze, potrzebujemy snu przed nauką,
  9. żeby przygotować mózg,
  10. który niczym sucha gąbka
  11. będzie mógł chłonąć nowe informacje.
  12. Bez snu sieci mózgowe
    odpowiedzialne za pamięć
  13. niejako się przepełniają
  14. i nie ma miejsca na nowe informacje.
  15. Nie możemy budować
    nowych śladów pamięciowych.
  16. Ale sen jest ważny nie tylko przed nauką.

  17. Potrzebujemy go też po uczeniu się,
  18. żeby zapisać w pamięci nowy materiał
  19. i go nie zapomnieć.
  20. Sen właściwie zabezpiecza
    informacje w mózgu na przyszłość,
  21. wbudowując je w sieci mózgowe.
  22. Zaczynamy rozumieć
  23. wpływ snu na konsolidację wspomnień.
  24. Pierwszy mechanizm wiąże się
    z przenoszeniem plików.

  25. Znaczenie mają tu dwie struktury mózgowe.
  26. Pierwsza to hipokamp
  27. Znajduje się on w prawej
    i w lewej półkuli.
  28. Można powiedzieć, że hipokamp
    jest skrzynką odbiorczą mózgu.
  29. Świetnie sobie radzi z odbieraniem
    nowych plików pamięci
  30. i przechowywaniem ich.
  31. Druga struktura to kora,

  32. rozległa pofałdowana tkanka
    na powierzchni mózgu.
  33. W czasie snu głębokiego
    odbywa się przenoszenie plików.
  34. Hipokamp działa jak pendrive,
  35. a kora mózgowa jak twardy dysk.
  36. W ciągu dnia robimy wiele rzeczy
  37. i gromadzimy dużo plików.
  38. W nocy, podczas snu głębokiego,
  39. ze względu na ograniczoną
    pojemność hipokampa
  40. trzeba przenieść pliki z tej struktury
  41. na twardy dysk, czyli do kory mózgowej.
  42. To jeden z mechanizmów
    związanych ze snem głębokim.
  43. Ale odkryliśmy jeszcze inny mechanizm,

  44. który pomaga utrwalać wspomnienia w mózgu.
  45. To odtwarzanie.
  46. Kilka lat temu naukowcy badali,
  47. jak szczury się uczą
    podczas biegania po labiryncie.
  48. Zapisywano aktywność
    ich ośrodków pamięciowych.
  49. Kiedy szczur biegał po labiryncie,
  50. różne komórki mózgowe
    kodowały różne części labiryntu.
  51. Gdyby każdej z tych komórek
    przypisać dźwięk,
  52. to w miarę uczenia się labiryntu
  53. powstawałaby melodia danego wspomnienia.
  54. Brzmiałoby to mniej więcej tak...
  55. (Melodia)

  56. To melodia uczenia się,
    którą byśmy usłyszeli.

  57. Potem naukowcy zrobili
    coś bardzo sprytnego.
  58. Wsłuchiwali się w mózgi śpiących szczurów.
  59. Usłyszeli coś niezwykłego.
  60. W czasie snu szczur odtwarzał
    tę samą melodię wspomnienia,
  61. tyle że prawie 10 razy szybciej
  62. niż w stanie czuwania.
  63. Teraz usłyszelibyśmy...
  64. (Szybka melodia)

  65. To drugi sposób,

  66. w jaki sen wzmacnia wspomnienia.
  67. Odtwarza je i zapisuje
    w nowych sieciach mózgowych,
  68. wzmacniając ich reprezentacje.
  69. Jest jeszcze trzeci sposób,
    w jaki sen wpływa na pamięć.

  70. To integrowanie i łączenie.
  71. Okazuje się, że sen jest znacznie
    bardziej wyszukany, niż sądzono.
  72. Nie wzmacnia po prostu
    pojedynczych wspomnień,
  73. ale sprytnie łączy nowe wspomnienia.
  74. W efekcie budzimy się rano
  75. ze zmienioną siecią powiązań umysłowych.
  76. Możemy wpaść na rozwiązania problemów,
    które wydawały się nie do pokonania.
  77. Dlatego pewnie nikt nam nigdy nie radził,

  78. żeby głowić się nad problemem kosztem snu.
  79. Słyszymy za to, że trzeba
    przespać się z problemem.
  80. I dokładnie to samo podpowiada nauka.