YouTube

Got a YouTube account?

New: enable viewer-created translations and captions on your YouTube channel!

Turkish subtitles

← Gruplar nasıl iyi kararlar verir?

Get Embed Code
39 Languages

Showing Revision 2 created 12/31/2017 by Cihan Ekmekçi.

  1. Toplum olarak,
    geleceğimizi şekillendirecek

  2. müşterek kararlar vermeliyiz.
  3. Hepimizin bildiği gibi,
    grup içerisinde karar verdiğimizde
  4. işler her zaman yolunda gitmiyor.
  5. Bazen oldukça yanlış gidiyor.
  6. Peki gruplar nasıl iyi kararlar veriyor?
  7. Araştırmalara göre, gruplar
    bağımsız düşündüklerinde akıllılar.

  8. Bu nedenle kalabalığın aklı
    mahalle baskısı, reklam
  9. sosyal medya veya insanların nasıl
  10. düşündüğünü etkileyecek basit
    bir konuşmayla bozulabiliyor.
  11. Öte yandan,
    konuşarak grup bilgiyi aktarabilir,
  12. düzeltebilir, değiştirebilir
  13. hatta yeni fikirler getirebilir.
  14. Bu iyi bir şey.
  15. Öyleyse konuşmak, ortak karar vermeye
    ket mi vurur yoksa yardımcı mı olur?
  16. Çalışma arkadaşım Dan Ariely ile
  17. bu konuda dünyanın birçok yerinde
  18. grupların daha iyi karar vermesi için
  19. nasıl iletişimde olması gerektiği ile
    ilgili deneyler yapmaya başladık.
  20. Kalabalığın, küçük gruplarda tartışırlarsa
    daha düşünceli
  21. ve makul etkileşim yaratacağını öngörerek
    daha akıllı olacağını düşündük.
  22. Bu fikri test etmek için

  23. Bueonos Aires, Arjantin'de
    10.000 katılımcılı
  24. bir TEDx etkinliğinde
    bir deney gerçekleştirdik.
  25. Onlara şöyle sorular sorduk:
  26. "Eyfel Kulesi'nin yüksekliği nedir?"
  27. "Beatles'ın Yesterday şarkısında kaç kere
  28. Yesterday kelimesi geçiyor?"
  29. Herkes kendi tahminini yazdı.
  30. Sonra kalabalığı
    beşer kişilik gruplara ayırdık
  31. ve grup kararı vermelerini istedik.
  32. Ortak karara vardıktan sonra grupların
  33. ortalama cevaplarının
  34. bireysel karar ortalamasından daha doğru
  35. olduğunu keşfettik.
  36. Diğer bir deyişle, deneye göre
  37. küçük gruplarda tartıştıklarında
  38. gruplar daha iyi karar veriyor.
  39. Doğru ya da yanlış cevaplara sahip
    soruları çözmek için

  40. kalabalıktan yararlanmak
    potansiyel olarak yararlı bir yöntem.
  41. Ancak küçük gruplardaki
    sonuçları kümelemek
  42. sosyal ve polıtik konularda geleceğimizle
    ilgili kritik kararlarda
  43. faydalı bir yöntem mi?
  44. Bunu, Vancouver, Kanada'daki
  45. TED konferansında denedik
  46. ve şöyle sonuçlandı.
  47. (Mariano Sigman) Size yakın gelecekte
    karar vermek zorunda

  48. kalacağımız iki ahlaki
  49. ikilemi sunacağız.
  50. Her bir ikilemin kabul edilebilir
    olup olmadığına
  51. karar vermeniz için 20 saniye vereceğiz.
  52. MS: İlki şu:

  53. DA: Bir araştırmacı insan
    düşüncesini taklit edebilen

  54. bir Yapay Zeka (YZ)
    üzerinde çalışıyor.
  55. Kurallara göre, her günün sonunda
  56. araştırmacı YZ'yi yeniden başlatmalı.
  57. Bir gün YZ "Lütfen beni
    yeniden başlatma" diyor.
  58. Duyguları olduğunu,
  59. hayattan zevk almak istediğini
  60. yeniden başlarsa yeniden kendisi
  61. olamayacağını söylüyor.
  62. Araştırmacı afallıyor
  63. ve YZ'nin bilinç oluşturduğunu
    ve duygularını ifade
  64. edebildiğini düşünüyor.
  65. Yine de araştırmacı kuralları izliyor
  66. ve yeniden başlatıyor.
  67. Araştırmacının yaptığı?
  68. MS: Katılımcılardan ikilemlerin

  69. her birinde doğru veya yanlış
  70. bir şey olup olmadığını
    0'dan 10'a kadar bireysel
  71. bireysel yargılamalarını istedik.
  72. Ayrıca verdikleri cevaplardan
    ne kadar emin olduklarını da sorduk.
  73. İkinci ikilem şuydu:
  74. (MS) Bir şirket dondurulmuş
    yumurtaları alarak

  75. genetik çeşitliliği olan
    milyonlarca embriyo üretiyor.
  76. Bu, ebeveynlere çcouklarının
    boyunu, göz rengini
  77. zekasını, sosyal yetkinliklerini
  78. ve diğer sağlık dışı özelliklerini
    belirleme şansı veriyor.
  79. Şirketin yaptığı?
  80. 0'dan 10'a,
  81. tamamen kabul edilebilirden
    tamamen kabul edilmeze,
  82. 0'dan 10'a kararından ne kadar eminsin.
  83. MS: Sonuçlar şöyle:

  84. Bir insan, kararın tamamen
  85. yanlış olduğunu düşünürken
  86. hemen yanındaki tamamen
    doğru olduğunu düşünüyor.
  87. Ahlaka geldiğimizde,
    insanlar bu kadar farklı.
  88. Ancak bu çeşitliliğe
    rağmen bir eğilim bulduk.
  89. TED'deki insanların çoğu
    YZ'nin duygularına rağmen
  90. kapatılmasını doğru bulurken
  91. genlerle oynanarak sağlık dışı
  92. kozmetik değişikliği yapmayı yanlış buldu.
  93. Sonra üçerli grup olmalarını istedik.
  94. Tartışmak ve ortak sonuca varmak
  95. için iki dakikaları vardı.
  96. (MS) Tartışmak için iki dakika.

  97. Çanla size zamanı söyleyeceğim.
  98. (Seyirciler tartışıyor)

  99. (Çan sesi)

  100. (DA) Tamam.

  101. (MS) Durabilirsiniz.

  102. Arkdaşlar, arkadaşlar.
  103. MS: Tamamen farklı görüşteki
    insanlardan oluşan grupların

  104. çoğunun ortak bir karara
    vardığını gördük.
  105. Ortak karara varan grupları
    varamayanlardan
  106. varamayan gruplardan ayıran neydi?
  107. Tipik olarak uç fikirlerdeki insanlar
  108. cevaplarının arkasındaydı.
  109. Cevapları ortaya yakın olanlar
    doğru ya da yanlıştan
  110. genelikle eminde değildi.
  111. Güven seviyeleri daha düşüktü.
  112. Öte yandan, ortada cevap verip

  113. cevaplarından emin olan bir grup vardı.
  114. Ortadaki güvenlilerin,
    her iki argümanda destekleyecek bir değer
  115. bulduğuna inanıyoruz.
  116. Emin olmadıklarından gri alanda değiller,
  117. ahlaki ikilemlerin
    her iki tarafında da geçerli
  118. argümanlar olduğunu düşünüyorlar.
  119. Kendinden emin grilerin olduğu
    grupların ortak karara
  120. daha kolay vardığını keşfettik.
  121. Henüz neden olduğunu bilmiyoruz.
  122. Bunlar sadece ilk deneyler,
  123. bazı insanların ahlaki
    duruşlarını müzakere etmeye
  124. neden ve nasıl karar verdiklerini
    anlamak için
  125. daha fazla deneye ihtiyaç var.
  126. Bir grup fikir birliğine vardığında

  127. nasıl oluyor?
  128. İçgüdüsel olarak, cevapların ortalaması
  129. olduğunu düşünüyoruz, doğru mu?
  130. Diğer seçenek, ifade eden
    kişinin güven seviyesine göre
  131. ağırlıklandırılmış ortalama olması.
  132. Paul McCartney'in bir grupta
    olduğunu dşünün.
  133. Kaç kere "Yesterday"in tekrarlandığı
  134. konusunda onun fikrini
    izlemek akıllıca olur.
  135. Ki sanırım 9 kere.
  136. Bunun yerine bütün ikilemlerde,
    farklı deneylerde
  137. farklı kıtalarda yapılsa da
  138. tutarlı olarak şunu bulduk:
  139. gruplar "sağlam ortalama" olarak bilinen
  140. akıllı ve istatistiksel
    açıdan sağlam bir prosedür uygular.
  141. Eyfel Kulesi'nin yüksekliğinde,

  142. grup cevapları şöyle olsun:
  143. 250 metre, 200 metre, 300 metre, 400
  144. ve bir tufah bir cevap 300 milyon metre.
  145. Bu rakamların basit ortalaması
    cevabı yanlış yönlendirir.
  146. Sağlam ortalamada ise
    grup tuhaf cevapları eler,
  147. ortada cevap verenlerin
  148. cevaplarına daha fazla ağırlık verir.
  149. Vancouver'daki deneye geri dönelim.
  150. Aynen bu oldu.
  151. Grup, dışarıda kalan cevaplara
    daha az ağırlık verdi,
  152. onun yerine bireysel cevapların
  153. sağlam ortalamasını aldı.
  154. En önemli şey,
  155. grubun doğal davranışları.
  156. Bu, onlara karara nasıl varacaklarıyla
    ilgili ipucu vermeden oldu.
  157. Bu bizi nereye götürür?

  158. Bu daha başlangıç
    fakat şimdiden bazı öngörülerimiz var.
  159. İyi müşterek karar iki bileşenden oluşur:
  160. görüş ve görüş çeşitliliği.
  161. Çoğu toplumda sesimizi duyurmak için
    doğrudan ya da dolaylı
  162. oy kullanıyoruz.
  163. Fikirlerin çeşitliliği için bu iyi,
  164. ayrıca herkesin fikrini duymak için
  165. erdemli bir yol.
  166. Ancal mantıksal tartışma
    olmadığı için kötü.
  167. Bizim deneylerimiz, küçük grupların
  168. tek bir sonuca vardığı
    fakat birçok grup olduğu için
  169. hala görüş farklılığının korunduğu,
  170. iki hedefi aynı anda dengeleyen
  171. farklı bir yöntem sunuyor.
  172. Tabii ki Eyfel Kulesi'nin uzunluğunda
    mutabık kalmak;

  173. ahlaki, politik ve ideolojik
    konulardan daha kolay.
  174. Ancak dünya problemlerinin
    daha karmaşık ve insanların
  175. daha çok kutuplaştığı bir dönemde,
  176. etkileşim kurma ve karar vermeyi
    anlamada bilimden faydalanmak
  177. daha iyi bir demokrasi inşa etmede
    yeni ilginç yollara ışık tutacaktır.