Return to Video

The Internet: Packets, Routing and Reliability

  • 0:00 - 0:08
    [nagbibilang ang kanta: 7, 6, 5, 4, 3, 2, 1] Ang
    Internet: Mga Packet, Pag-route at Pagiging Maaasahan
  • 0:08 - 0:14
    Kumusta, ako si Lynn. Ako ay software engineer
    dito sa Spotify at ako ang unang aamin
  • 0:14 - 0:19
    na madalas kong ipagwalang-bahala ang pagiging maaasahan ng internet. Ang sobrang dami ng impormasyon
  • 0:19 - 0:23
    na napakabilis na pagtingin sa internet ay kamangha-mangha.
    Pero paano maaari na ang bawat isa sa
  • 0:23 - 0:29
    mga datos ay maihahatid sa iyo nang maaasahan? Sabihing
    gusto mong magpatugtog ng isang kanta mula sa Spotify. Tila
  • 0:29 - 0:34
    ang computer mo ay direktang kumokonekta sa mga server
    ng Spotify at ipinapadala ng Spotify sa iyo ang kanta sa isang
  • 0:34 - 0:39
    direktang nakatuong linya. Pero sa totoo lang, hindi iyan
    kung paano gumagana ang internet. Kung ang internet
  • 0:39 - 0:44
    ay gawa sa mga direktang nakatuong koneksiyon
    imposible na panatilihin ang mga bagay na gumagana
  • 0:44 - 0:48
    habang sumasali ang milyon-milyong gumagamit. Lalo dahil
    walang garantiya na ang bawat kawad at
  • 0:48 - 0:53
    computer ay nagtatrabaho sa lahat ng panahon. Sa halip,
    naglalakbay ang mga datos sa internet sa hindi gaanong
  • 0:53 - 1:01
    direktang paraan. Maraming taon ang nakalipas, sa maagang 1970s ang partner ko na si Bob Kahn at ako ay nagsimulang
  • 1:01 - 1:07
    magtrabaho sa disenyo kung ano ang tinatawag ngayon na
    internet. Si Bob at ako ay may responsibilidad
  • 1:07 - 1:15
    at oportunidad na idisenyo ang mga protocol ng internet
    at ang arkitektura nito. Kaya nagtuloy-tuloy kami
  • 1:15 - 1:20
    sa pakikilahok sa paglago ng internet
    at ebolusyon sa lahat ng panahong ito hanggang sa at
  • 1:20 - 1:26
    kasama ang kasalukuyan. Ang paraan kung paano
    naililipat ang impormasyon mula sa isang computer papunta sa isa pa
  • 1:26 - 1:31
    ay medyo interesante. Kailangan nito na hindi sumunod
    sa isang nakapirmeng landas, sa katunayan, maaaring mabago ang landas
  • 1:31 - 1:36
    sa gitna ng pakikipag-usap ng isang computer sa isa pa.
    Ang impormasyon sa internet ay pumupunta mula sa isang
  • 1:36 - 1:42
    computer papunta sa isa pa sa kung ano ang tinatawag nating
    isang packet ng impormasyon at naglalakbay ang isang packet mula sa isang
  • 1:42 - 1:46
    lugar papunta sa isa pa sa internet katulad na katulad kung
    paano ka maaaring makarating mula sa isang lugar papunta sa isa pa
  • 1:46 - 1:51
    sa isang kotse. Depende sa pagsikip ng trapiko
    o mga kondisyon ng kalsada, maaari mong piliin o mapuwersa
  • 1:51 - 1:59
    ka na dumaan sa naiibang ruta upang marating
    ang parehong lugar sa bawat pagkakataong naglalakbay ka. At
  • 1:59 - 2:04
    yamang makakapagbiyahe ka ng lahat ng uri ng bagay sa loob
    ng kotse, maraming uri ng digital na impormasyon ay maaaring
  • 2:04 - 2:10
    ipadala na may mga IP packet pero may ilang limitasyon.
    Paano kung halimbawa kailangan mong lumipat
  • 2:10 - 2:14
    sa isang space shuttle kung saan ginawa ito
    sa lugar na paglulunsaran nito. Hindi kakasya
  • 2:14 - 2:19
    ang shuttle sa isang trak kaya kailangan nito na
    maibiyahe sa maraming bahagi, na ibabiyahe gamit ang plota
  • 2:19 - 2:23
    ng mga trak. Maaari silang dumaan sa lahat ng iba't ibang ruta
    at makakarating sa patutunguhan sa iba't ibang oras.
  • 2:23 - 2:28
    Pero sa sandaling ang lahat ng mga bahagi ay naroon,
    maaari mong buuing muli ang mga bahagi para maging ganap
  • 2:28 - 2:34
    na shuttle at magiging handa ito sa paglulunsad. Sa
    internet ang mga detalye ay nagtatrabaho sa katulad na paraan. Kung
  • 2:34 - 2:40
    may napakalaking imahen ka na gusto mong
    ipadala sa isang kaibigan o i-upload sa isang website,
  • 2:40 - 2:45
    ang imaheng iyan ay maaaring buuin ng mga 10 ng milyon-milyong bit na mga 1 at 0, napakarami na ipapadala
  • 2:45 - 2:50
    sa isang packet. Yamang mga datos ito sa isang computer,
    ang computer na nagpapadala ng imahen ay maaaring mabilis
  • 2:50 - 2:56
    na hatiin ito sa daan-daan o kahit na libo-libong
    mas maliliit na bahagi na tinatawag na mga packet. Di tulad ng mga kotse
  • 2:56 - 3:00
    o trak ang mga packet na ito ay walang mga driver
    at hindi nila pinipili ang kanilang ruta. Bawat packet
  • 3:00 - 3:05
    ay may internet address kung saan ito nanggaling
    at saan ito pupunta. Ang mga espesyal na computer
  • 3:05 - 3:09
    sa internet na tinatawag na mga router ay kumikilos na tulad ng
    mga tagapangasiwa ng trapiko upang panatilihin ang mga packet na gumagalaw
  • 3:09 - 3:15
    sa mga network nang walang gusot. Kung masikip ang isang ruta, ang mga indibidwal na packet ay maaaring bumiyahe sa iba't ibang ruta
  • 3:15 - 3:20
    sa pamamagitan ng internet at maaaring makarating sa
    patutunguhan sa mga medyo naiibang oras
  • 3:20 - 3:27
    o kahit na wala sa ayos. Pag-usapan natin kung paano
    gumagana ito. Bilang bahagi ng internet protocol,
  • 3:27 - 3:31
    sinusubaybayan ng bawat router ang maraming landas
    sa pagpapadala ng mga packet, at pinipili nito ang pinakamura
  • 3:31 - 3:37
    na landas na mayroon para sa bawat piraso ng mga datos base
    sa patutunguhang IP address ng packet.
  • 3:37 - 3:42
    Pinakamura hindi ibig sabihin ang gastos, pero
    oras at mga salik na hindi teknikal tulad ng politika
  • 3:42 - 3:47
    at relasyon sa pagitan ng mga kompanya. Madalas
    ang pinakamagaling na ruta na paglalakbayan ng mga datos ay hindi kinakailangang
  • 3:47 - 3:53
    ang pinakadirekta. Ang pagkakaroon ng mga opsiyon sa mga landas ang gumagawa sa network fault na mapagparaya. Na ibig sabihin nito
  • 3:53 - 3:58
    ang network ay maaaring magpadala ng mga packet kahit
    na kung may isang bagay na magiging maling-mali.
  • 3:58 - 4:05
    Ito ang batayan ng susing saligan ng
    internet: pagiging maaasahan. Ngayon ano kung gusto mong
  • 4:05 - 4:09
    humiling ng ilang datos at hindi lahat ay
    naihatid? Sabihin nating gusto mong makinig sa isang kanta.
  • 4:09 - 4:15
    Paano ka magiging 100% sigurado na ang lahat ng mga datos ay
    maihahatid para perpektong tutugtugin ang kanta?
  • 4:15 - 4:21
    Ipinapakilala ang bagong best friend mo, TCP (transmission
    control protocol). Pinangangasiwaan ng TCP ang pagpapadala
  • 4:21 - 4:27
    at pagtanggap ng lahat ng mga datos mo bilang mga packet.
    Isipin ito na tulad ng serbisyo sa koreo na garantisado.
  • 4:27 - 4:32
    Kapag humihiling ka ng isang kanta sa device mo, nagpapadala
    ang Spotify ng kanta na hinahati-hati sa maraming packet.
  • 4:32 - 4:37
    Kapag dumarating ang mga packet mo, ginagawa ng TCP
    ang ganap na imbentaryo at ipinapadala pabalik ang mga pagkilala
  • 4:37 - 4:43
    na tinanggap ang bawat packet. Kung ang lahat ng packet ay
    naroon. pinipirmahan ng TCP ang paghahatid sa iyo at tapos na.
  • 4:43 - 4:55
    (pinapatugtog ang kanta) Kung nakita ng TCP ang ilang packet
    na nawawala, hindi nito pipirmahan, kung hindi ang kanta
  • 4:55 - 5:00
    mo ay hindi mabuting pakinggan o ang mga bahagi ng
    kanta ay nawawala. Para sa bawat nawawala o
  • 5:00 - 5:06
    hindi kumpletong packet, ipapadala silang muli ng Spotify.
    Sa sandaling naberipika ng TCP ang paghahatid ng maraming packet
  • 5:06 - 5:13
    para sa hiling na isang kanta, magsisimulang tutugtog
    ang kanta. Ang magaling sa TCP
  • 5:13 - 5:19
    at mga router system ay masusukat sila. Maaari silang
    gumana sa 8 o 8 bilyong aparato. Sa katunayan,
  • 5:19 - 5:23
    dahil sa mga saligang ito ng pagpaparaya at pag-uulit sa pagkakasala, kapag nagdagdag tayo ng mas maraming router
  • 5:23 - 5:28
    mas maaasahan ang internet. Isa pang magaling
    ang maaari nating palakihin at sukatin ang internet
  • 5:28 - 5:34
    nang hindi ginagambala ang serbisyo sa sinumang gumagamit
    nito. Ang internet ay gawa sa daan-daang libo-libong
  • 5:34 - 5:39
    network at bilyon-bilyong computer at aparato
    na konektado nang pisikal. Ang iba't ibang
  • 5:39 - 5:44
    sistemang ito na bumubuo sa internet ay kumokonekta
    sa bawat isa, nag-uusap sa isa't isa,
  • 5:44 - 5:51
    at nagtatrabaho na magkasama dahil sa mga pamantayan na sinang-ayunan kung paano ipapadala ang mga datos sa internet.
  • 5:51 - 5:56
    Ang mga computing device, o router sa internet, ay tumutulong
    sa lahat ng packet na makarating sa
  • 5:56 - 6:03
    patutunguhan kung saan bubuuin muli sila, kung
    kinakailangan, nang nasa ayos. Nangyayari ito bilyon-bilyong
  • 6:03 - 6:09
    beses sa isang araw, maging ikaw at iba ay nagpapadala
    ng isang email, bumibisita sa isang web page, nagbi-video
  • 6:09 - 6:14
    chat, gumagamit ng mobile app o kapag ang mga sensor
    o aparato sa internet ay nag-uusap sa
  • 6:14 - 6:15
    isa't isa.
Title:
The Internet: Packets, Routing and Reliability
Description:

more » « less
Video Language:
English
Duration:
06:26

Tagalog subtitles

Revisions Compare revisions