Return to Video

Sam Richards: Empati üzerine radikal bir deneyim

  • 0:00 - 0:03
    Öğrencilerim bana sık sık sorarlar:
  • 0:03 - 0:05
    "Soyoloji nedir?"
  • 0:05 - 0:07
    Ben de onlara, "İnsanoğlunun
  • 0:07 - 0:09
    görmediği şeyler tarafından
  • 0:09 - 0:12
    etkilenme şekilleri üzerine yapılan çalışmadır." derim.
  • 0:12 - 0:16
    Onlar da, "E, ben nasıl sosyolog olabilirim?
  • 0:16 - 0:18
    Bu görünmez güçleri nasıl anlayabilirim?" diye sorarlar.
  • 0:18 - 0:20
    Ve ben de, "Empati.
  • 0:20 - 0:22
    Empatiyle başla.
  • 0:22 - 0:25
    Herşey empatiyle başlar.
  • 0:25 - 0:27
    Kendin olmaktan çıkıp,
  • 0:27 - 0:29
    başka bir insanın yerine geç." derim.
  • 0:29 - 0:32
    Buyrun size bir örnek vereyim.
  • 0:32 - 0:34
    Hayat şöyle olsaydı,
  • 0:34 - 0:36
    yüz yıl önce,
  • 0:36 - 0:38
    Çin dünyanın en güçlü ulusu olsaydı
  • 0:38 - 0:40
    ve Birleşik Devletlere gelip
  • 0:40 - 0:42
    kömür arasalardı,
  • 0:42 - 0:45
    ve bulsalardı, hatta, gerçekten çok fazla kömür bulsalardı.
  • 0:45 - 0:48
    Ve ardından, bu kömürü taşımaya başlasalardı,
  • 0:48 - 0:50
    tonlarca,
  • 0:50 - 0:53
    demiryolu araçlarına ve teknelere doldurarak,
  • 0:53 - 0:57
    Çin'e ya da dünyanın başka bir yerine götürselerdi.
  • 0:57 - 1:00
    Ve böyle yaparak inanılmaz bir zenginliğe ulaşsalardı.
  • 1:00 - 1:02
    Ve bu kömür desteğiyle
  • 1:02 - 1:06
    mükemmel şehirler kursalardı.
  • 1:07 - 1:10
    Ve burada, Birleşik Devlerlerde,
  • 1:10 - 1:12
    bize ekonomik çaresizlik ve yoksulluk kalsaydı.
  • 1:12 - 1:14
    Tüm gördüğüm bu olsaydı.
  • 1:14 - 1:17
    İnsanların hayatta kalmaya çalıştıklarını görseydim,
  • 1:17 - 1:20
    sırada ne olduğunu bilmeksizin uğraştıklarını.
  • 1:20 - 1:22
    Ve kendime bunu sorsaydım.
  • 1:22 - 1:25
    "Nasıl oluyor da biz burada Birleşik Devletlerde böyle yoksul olabiliriz,
  • 1:25 - 1:27
    kömür bu kadar değerli bir kaynakken,
  • 1:27 - 1:29
    bunca paraya değerken?
  • 1:29 - 1:31
    Sonra farketseydim ki,
  • 1:31 - 1:34
    Çinliler kendilerini Birleşik Devletlerdeki
  • 1:34 - 1:37
    küçük zengin egemen sınıfa kabul ettirmişler.
  • 1:37 - 1:41
    Bu sınıf da, tüm para ve zenginlikten kendileri faydalanıyorlar.
  • 1:41 - 1:43
    Geride kalan bizlerse, yani çoğunluk,
  • 1:43 - 1:45
    yaşamaya çalışıyor.
  • 1:45 - 1:48
    Ve Çinliler bu küçük egemen elite
  • 1:48 - 1:51
    bir sürü askeri silah ve gelişmiş teknoloji sağlayarak
  • 1:51 - 1:54
    benim gibi insanların
  • 1:54 - 1:57
    bu ortaklığa karşı ses çıkarmamızı engelliyor.
  • 1:58 - 2:01
    Bu size bi yerden tanıdık geldi mi?
  • 2:01 - 2:03
    Ve Amerikalılara kömürü korumaları için
  • 2:03 - 2:05
    eğitim falan veriyorlar.
  • 2:05 - 2:08
    Ve heryer Çince işaretlerle dolu --
  • 2:08 - 2:11
    heryer, hep aklımızda olsun diye.
  • 2:11 - 2:13
    Ve Çin'de
  • 2:13 - 2:15
    Çin'de ne konuşuluyor?
  • 2:15 - 2:18
    Hiç birşey. Bizimle ilgili konuşmuyorlar. Kömürden bahsetmiyorlar.
  • 2:18 - 2:20
    Soracak olursanız,
  • 2:20 - 2:22
    "Kömürü bilirsiniz, bizim kömüre ihtiyacımız var.
  • 2:22 - 2:25
    Yani, hadi ama, ısıtıcımı kapatmayı planlamıyorum.
  • 2:25 - 2:28
    Böyle birşey bekleyemezsin." diyeceklerdir.
  • 2:28 - 2:31
    Ve ben sinirleniyorum, çok kızıyorum,
  • 2:31 - 2:33
    diğer herkes de öyle.
  • 2:33 - 2:36
    Ve karşı koymaya başlıyoruz, işler çirkinleşiyor.
  • 2:36 - 2:39
    Ve Çinliler de çirkin bir şekilde yanıt veriyor.
  • 2:40 - 2:43
    Ve farkına bile varmadan, tanklar gönderiliyor
  • 2:43 - 2:45
    ve askeri birlikler geliyor,
  • 2:45 - 2:47
    ve onlarca insan ölüyor,
  • 2:47 - 2:52
    ve bu çok, çok zor bir durum.
  • 2:52 - 2:55
    Peki siz nasıl hissederdiniz,
  • 2:55 - 2:57
    benim yerimde olsaydınız?
  • 2:57 - 3:00
    Bu binadan çıkıp da, dışarda askerlerle dolu
  • 3:00 - 3:02
    bir tank görmenin nasıl birşey olduğunu
  • 3:02 - 3:05
    hayal edebiliyor musunuz?
  • 3:05 - 3:07
    Sadece bir düşünün.
  • 3:07 - 3:10
    Neden burda olduklarını biliyorsunuz, burada neler yaptıklarını biliyorsunuz.
  • 3:10 - 3:14
    Ve nefretle dolusunuz, korkuyu hissediyorsunuz.
  • 3:14 - 3:17
    Eğer yapabiliyorsanız -- işte bu empatidir.
  • 3:17 - 3:20
    Kendiniz olmaktan çıkıp, benim yerime girdiniz.
  • 3:20 - 3:22
    Ve bunu hissettiniz.
  • 3:22 - 3:24
    Pekala, bu sadece ısınmaydı.
  • 3:24 - 3:26
    Isınma alıştırması.
  • 3:26 - 3:28
    Şimdi gerçek radikal bir
  • 3:28 - 3:30
    deneyim yaşayacağız.
  • 3:30 - 3:33
    Şimdi, konuşmamın geri kalan kısmında, sizden istediğim
  • 3:33 - 3:35
    kendinizi sıradan bir
  • 3:35 - 3:38
    Arap Müslümanın yerine koymanız
  • 3:38 - 3:40
    Orta doğuda yaşayan --
  • 3:40 - 3:43
    bilhassa, Irak'ta.
  • 3:44 - 3:46
    Bu size yardım etsin,
  • 3:46 - 3:50
    belki de siz Bağdat'ta bu orta sınıf ailenin bir üyesisiniz --
  • 3:50 - 3:53
    ve çocuklarınız için en iyisini istiyorsunuz.
  • 3:53 - 3:55
    Çocukların daha bir hayatı olsun istiyorsunuz.
  • 3:55 - 3:57
    Haberleri izliyor, dikkat ediyorsunuz,
  • 3:57 - 4:00
    gazete okuyor, arkadaşlarınızla kahveye gidiyorsunuz,
  • 4:00 - 4:02
    ve dünyanın her yerinden gazetelere göz atıyorsunuz.
  • 4:02 - 4:04
    Bazen uydu yayınlarını bile izliyorsunuz,
  • 4:04 - 4:06
    Birleşik Devletler'den CNN.
  • 4:06 - 4:08
    Yani Amerikalıların ne düşündükleriyle ilgili bilginiz var.
  • 4:08 - 4:11
    Ama gerçekten, sadece daha iyi bir hayat istiyorsunuz.
  • 4:11 - 4:13
    Tüm istediğiniz bu.
  • 4:13 - 4:15
    Irak'ta yaşayan Müslüman bir Arapsınız.
  • 4:15 - 4:17
    Kendiniz için daha iyi bir hayat istiyorsunuz.
  • 4:17 - 4:19
    Şimdi, size yardım edeyim.
  • 4:19 - 4:21
    Düşünüyor olabileceğiniz
  • 4:21 - 4:23
    bazı şeyleri anlatayım.
  • 4:23 - 4:26
    Bir: Toprağınıza yapılan bu istilanın,
  • 4:26 - 4:28
    geçen 20 yıl ve daha öncesinin,
  • 4:28 - 4:31
    toprağınızla başka birilerinin, özellikle Birleşik Devletlerin ilgilenmesinin tek nedeni
  • 4:31 - 4:33
    petrol.
  • 4:33 - 4:36
    Hepsi petrolle ilgili, biliyorsunuz, herkes biliyor.
  • 4:36 - 4:39
    Birleşik Devletlerdeki insanlar da biliyor.
  • 4:39 - 4:41
    Başka birinin
  • 4:41 - 4:44
    sizin kaynağınızla ilgili planları var.
  • 4:44 - 4:47
    Ama bu sizin kaynağınız, başkasının değil.
  • 4:47 - 4:50
    Bu sizin toprağınız, sizin kaynağınız.
  • 4:50 - 4:52
    Ama başka birinin planları var.
  • 4:52 - 4:54
    Ve bu planlar ne üzerine biliyor musunuz?
  • 4:54 - 4:56
    Bunlara neden gözlerini diktiler biliyor musunuz?
  • 4:56 - 4:58
    Çünkü ekonomik sistemlerinin tamamı
  • 4:58 - 5:00
    bu petrole bağlı --
  • 5:00 - 5:02
    yabancı petrole,
  • 5:02 - 5:05
    dünyanın kendilerine ait olmayan başka bir yerindeki petrole.
  • 5:05 - 5:07
    Ve bu insanlar hakkında başka ne düşünüyorsunuz?
  • 5:07 - 5:09
    Amerikalılar, zenginler.
  • 5:09 - 5:11
    Kocaman evlerde yaşıyorlar, büyük arabaları var,
  • 5:11 - 5:13
    sarı saçları, mavi gözleriyle, mutlular.
  • 5:13 - 5:15
    Böyle düşünüyorsunuz. Doğru değil tabi ki,
  • 5:15 - 5:18
    ama medyanın gösterdiği ve sizin bildiğiniz bu.
  • 5:18 - 5:20
    Büyük şehirleri var,
  • 5:20 - 5:23
    ve bu şehirleri petrole bağlı.
  • 5:24 - 5:26
    Ve yuvanızda, ne görüyorsunuz?
  • 5:26 - 5:28
    Yoksulluk, çaresizlik, mücadele.
  • 5:28 - 5:31
    Bakın, zengin bir ülkede yaşamıyorsunuz.
  • 5:31 - 5:34
    Burası Irak.
  • 5:35 - 5:37
    Gördüğünüz bu.
  • 5:37 - 5:39
    Yaşam mücadelesi veren insanları görüyorsunuz.
  • 5:39 - 5:41
    Yani, kolay değil, her yerde sefalet görüyorsunuz.
  • 5:41 - 5:43
    Ve bununla ilgili birşeyler hissediyorsunuz.
  • 5:43 - 5:45
    Bu insanların sizin kaynağınızla ilgili planları var,
  • 5:45 - 5:47
    ve size kalan bu mu?
  • 5:47 - 5:49
    Konuştuğunuz başka şeyleri de görüyorsunuz --
  • 5:49 - 5:51
    Amerikalılar bunla ilgili konuşmuyor ama sizi konuşuyorsunuz.
  • 5:51 - 5:54
    İşte bu, dünyanın askerileştirilmesi,
  • 5:54 - 5:56
    ve bunun tam merkezi Birleşik Devletler.
  • 5:56 - 5:58
    Ve Birleşik Devletler
  • 5:58 - 6:01
    dünyanın askeri harcamalarının
  • 6:01 - 6:03
    neredeyse yarısından sorumlu --
  • 6:03 - 6:05
    dünya nüfusunun yüzde dördü.
  • 6:05 - 6:08
    Ve bunu hissediyorsunuz, her gün görüyorsunuz.
  • 6:08 - 6:10
    Bu hayatınızın bir parçası.
  • 6:10 - 6:12
    Ve arkadaşlarınızla bunu konuşuyorsunuz.
  • 6:12 - 6:15
    Bunu okuyorsunuz.
  • 6:15 - 6:18
    Saddam Hüseyin iktidardayken, işlediği suçlar
  • 6:18 - 6:21
    Amerikalıların umrunda değildi.
  • 6:21 - 6:23
    Kürtlere ve İran'a gaz verirken
  • 6:23 - 6:25
    onların umrunda değildi.
  • 6:25 - 6:27
    Petrol riske girince,
  • 6:27 - 6:31
    her nasılsa, birden bire işler önem kazandı.
  • 6:32 - 6:34
    Ve sizin gördüğünüz, başka bir şey,
  • 6:34 - 6:36
    Amerika,
  • 6:36 - 6:38
    dünya demokrasisinin merkezi,
  • 6:38 - 6:40
    gerçekten de dünya ülkelerinin
  • 6:40 - 6:44
    demokrasisini destekliyormuş gibi görünmüyor.
  • 6:44 - 6:47
    Dünyada bir çok petrol üreten ülke var,
  • 6:47 - 6:50
    pek de demokratik değiller, ama Amerika tarafından destekleniyorlar.
  • 6:50 - 6:52
    Çok tuhaf.
  • 6:52 - 6:55
    Bu işgaller, bu iki savaş,
  • 6:55 - 6:57
    10 yıllık yaptırımlar,
  • 6:57 - 7:01
    sekiz yıldır devam eden işgal,
  • 7:01 - 7:04
    halkını sokaklara döken isyanlar,
  • 7:04 - 7:07
    yüzbinlerce
  • 7:07 - 7:12
    sivil ölümü,
  • 7:12 - 7:15
    hepsi petrol yüzünden.
  • 7:15 - 7:17
    Düşünmeyi bırakamıyorsunuz.
  • 7:17 - 7:19
    Bunu konuşuyorsunuz.
  • 7:19 - 7:22
    Her zaman aklınızda bu var.
  • 7:22 - 7:25
    "Nasıl olur?" diyorsunuz.
  • 7:25 - 7:28
    Ve bu adam, aslında herkes --
  • 7:28 - 7:30
    büyükbabanız, amcanız,
  • 7:30 - 7:32
    babanız, oğlunuz,
  • 7:32 - 7:35
    komşunuz, hocanız, öğrenciniz.
  • 7:35 - 7:38
    Bir zamanlar neşe ve mutluluk,
  • 7:38 - 7:41
    ve şimdi acı ve ızdırap.
  • 7:41 - 7:44
    Ülkenizde herkes
  • 7:44 - 7:47
    şiddete maruz kaldı,
  • 7:47 - 7:49
    katliama, acıya,
  • 7:49 - 7:51
    korkuya, herkes.
  • 7:51 - 7:54
    Ülkede bundan kurtulan tek bir
  • 7:54 - 7:56
    insan bile kalmadı.
  • 7:56 - 7:58
    Başka birşey daha var.
  • 7:58 - 8:00
    Bu insanlarla ilgili bir şey daha var,
  • 8:00 - 8:02
    orada olan Amerikalılarla ilgili.
  • 8:02 - 8:05
    Sizin onlarda gördüğünüz -- ama kendilerinin göremediği bir şey daha var.
  • 8:05 - 8:08
    Gördüğünüz ne? Onlar Hıristiyanlar.
  • 8:08 - 8:10
    Hıristiyanlar.
  • 8:10 - 8:13
    Hıristiyan Tanrısına inanıyorlar, haçları var, yanlarında İncil taşıyorlar.
  • 8:13 - 8:15
    İncillerinde küçük bir işaret var,
  • 8:15 - 8:18
    üstlerinde "ABD Ordusu" yazılı.
  • 8:19 - 8:22
    Ve liderleri, liderleri:
  • 8:22 - 8:24
    kızlarını ve oğullarını savaş için
  • 8:24 - 8:26
    başka ülkeye göndermeden önce --
  • 8:26 - 8:28
    ve sebebini siz biliyorsunuz --
  • 8:28 - 8:30
    onları göndermeden önce
  • 8:30 - 8:32
    kiliseye gidip, Hıristiyan tanrılarına dualar ettiler,
  • 8:32 - 8:35
    ve tanrıdan yardım ve koruma istediler.
  • 8:35 - 8:37
    Neden?
  • 8:37 - 8:41
    Elbette, savaşta ölen insanların,
  • 8:41 - 8:43
    Müslümanlar, Iraklılar olması için --
  • 8:43 - 8:45
    Amerikalıların ölmemesi için.
  • 8:45 - 8:48
    Amerikalıların ölmesini istemezsin. Birliklerimizi koru.
  • 8:48 - 8:50
    Ve bu konuda bir şeyler hissediyorsunuz --
  • 8:50 - 8:52
    tabi ki öyle.
  • 8:52 - 8:54
    Ve onlar da harika şeyler yapıyorlar.
  • 8:54 - 8:56
    Bunları okuyorsunuz, konuşulanları duyuyorsunuz.
  • 8:56 - 8:58
    Oraya okullar yapıp insanlara yardım etmek için gidiyorlar. Hepsi bu.
  • 8:58 - 9:00
    Harika şeyler yapıyorlar, ama kötü şeyler de yapıyorlar,
  • 9:00 - 9:02
    ve bu sizin için farketmiyor.
  • 9:02 - 9:06
    Ve bu adam, Teğmen William Boykin geliyor,
  • 9:06 - 9:09
    Yani bu adam size sizin tanrınızın gerçek olmadığını söylüyor.
  • 9:09 - 9:11
    Sizin tanrınız bir put, ve kendi tanrısı gerçek olan.
  • 9:11 - 9:14
    Orta Doğudaki problemlerin çözümü, bu adama göre,
  • 9:14 - 9:16
    hepinizin Hıristiyanlığı kabul etmesi --
  • 9:16 - 9:18
    kendi dininizden kurtulmanız.
  • 9:18 - 9:20
    Ve siz bunu biliyorsunuz. Amerikalılar bu adamı tanımıyorlar bile.
  • 9:20 - 9:23
    Bu adamla ilgili hiç birşey bilmiyor, ama siz biliyorsunuz.
  • 9:23 - 9:25
    Konuşuyorsunuz, onun sözlerini taşıyorsunuz.
  • 9:25 - 9:28
    Yani, işler çok ciddi.
  • 9:28 - 9:31
    Bu adam Irak'taki ikinci işgalin baş komutanlarından biriydi.
  • 9:31 - 9:34
    Ve düşünüyorsunuz, "Tanrım, eğer bu adam böyle diyorsa,
  • 9:34 - 9:36
    askerler de aynı şeyi söylerler."
  • 9:36 - 9:38
    Ve şu sözcük,
  • 9:38 - 9:40
    George Bush bu savaşa Haçlı Seferi dedi.
  • 9:40 - 9:42
    Amerikalılar olsa "Haçlı seferi mi,
  • 9:42 - 9:44
    Her ne haltsa. Bana ne." derler.
  • 9:44 - 9:46
    Ama siz anlamını biliyorsunuz.
  • 9:46 - 9:48
    Müslümanlara karşı yapılan kutsal savaş.
  • 9:48 - 9:51
    Git, işgal et, kontrol altına al, kaynaklarını sömür,
  • 9:51 - 9:53
    boyun eğmezlerse, öldür.
  • 9:53 - 9:55
    İşte anlamı bu.
  • 9:55 - 9:58
    Ve aklınızda şu var: "Tanrım, bu Hıristiyanlar bizi öldürmeye geliyor."
  • 9:58 - 10:00
    Bu korkutucu.
  • 10:00 - 10:03
    Korkuyorsunuz. Elbette korkuyorsunuz.
  • 10:03 - 10:06
    Ve bu adam, Terry Jones:
  • 10:06 - 10:08
    İşte bu adam Kuran'ı yakmak istemişti.
  • 10:08 - 10:10
    Ve Amerikalılar'a göre "Ah, mankafanın teki,
  • 10:10 - 10:12
    eski bir otel müdürü;
  • 10:12 - 10:14
    kilisesinde üç düzine insanı var."
  • 10:14 - 10:16
    Adama gülüp geçiyorlar. Siz gülüp eçemiyorsunuz.
  • 10:16 - 10:18
    Çünkü diğer herşeyle birlikte
  • 10:18 - 10:20
    tüm parçalar oturuyor.
  • 10:20 - 10:22
    Yani, tabi ki, Amerikalılar böyle görüyor,
  • 10:22 - 10:24
    ve Orta Doğudaki insanların çoğu, sadece sizinkiler değil,
  • 10:24 - 10:26
    protesto ediyorlar.
  • 10:26 - 10:28
    Kuran'ı yakmak istiyor, kutsal kitabımızı.
  • 10:28 - 10:30
    Bu Hıristiyanlar, kim bu Hıristiyanlar?
  • 10:30 - 10:32
    Çok kötüler, aşağılıklar --
  • 10:32 - 10:34
    işte aynen böyleler."
  • 10:34 - 10:36
    Müslüman bir Arap olarak düşündüğünüz bu,
  • 10:36 - 10:38
    bir Iraklı olarak.
  • 10:38 - 10:40
    Tabi ki böyle düşüneceksiniz.
  • 10:40 - 10:42
    Ve kuzeniniz diyor ki
  • 10:42 - 10:44
    "Hey kuzen, şu websitesine bi bak.
  • 10:44 - 10:46
    Bunu görmelisin -- İncil Eğitim Kampı.
  • 10:46 - 10:48
    Bu Hıristiyanlar kafayı yemiş.
  • 10:48 - 10:51
    Küçük çocuklarını İsa'nın askeri olmaları için eğitiyorlar.
  • 10:51 - 10:53
    Ve küçük çocukları alıp bu şeylerin arasında koşturuyorlar
  • 10:53 - 10:55
    ta ki "Emredersiniz efendim." demeyi öğrenene kadar,
  • 10:55 - 10:58
    ve bomba atmayı, silah bakım ve kullanımını öğrenene kadar.
  • 10:58 - 11:00
    Ve websitesine bi bakın.
  • 11:00 - 11:02
    Tam üstünde "ABD Ordusu" yazıyor.
  • 11:02 - 11:05
    Yani bu Hıristiyanlar, manyaklar. Çocuklarına böyle bir şeyi nasıl yapabilirler?
  • 11:05 - 11:07
    Ve websitesini okuyorsun.
  • 11:07 - 11:10
    Ve tabi ki, Birleşik Devletlerdeki Hıristiyanlara göre
  • 11:10 - 11:12
    "Ya bu kimsenin bilmediği bi yerde küçük, minicik bir kilise."
  • 11:12 - 11:14
    Ama siz bunu bilmiyorsunuz.
  • 11:14 - 11:17
    Size göre, tüm Hıristiyanlar böyle.
  • 11:17 - 11:19
    İnternette heryerde, İncil Eğitim Kampı.
  • 11:19 - 11:21
    Ve şuna bi bakın,
  • 11:21 - 11:23
    küçük çocuklarını
  • 11:23 - 11:25
    ABD Denizcileriyle aynı şekilde eğitiyorlar.
  • 11:25 - 11:27
    İlginç değil mi?
  • 11:27 - 11:29
    Ve bu sizi korkutuyor, dehşete düşürüyor.
  • 11:29 - 11:31
    Ve gördüğünüz adamlar..
  • 11:31 - 11:34
    Biliyorsunuz, ben Sam Richards, bu adamları tanıyorum.
  • 11:34 - 11:36
    Benim öğrencilerim, arkadaşlarım.
  • 11:36 - 11:38
    Ne düşündüklerini biliyorum: "Ne bilirsiniz ki?"
  • 11:38 - 11:40
    Ama sizin için,
  • 11:40 - 11:43
    daha farklılar, başka birşeyler.
  • 11:43 - 11:46
    Sizin için anlamları bu.
  • 11:46 - 11:49
    Birleşik Devletlerde biz böyle görmüyoruz,
  • 11:49 - 11:52
    ama sizin için öyleler.
  • 11:54 - 11:56
    İşte burada.
  • 11:56 - 11:58
    Tabi ki yanlış anlıyorsunuz.
  • 11:58 - 12:01
    Genelleme yapıyorsunuz. Yanılılıyorsunuz.
  • 12:01 - 12:03
    Amerikalıları anlamıyorsunuz.
  • 12:03 - 12:05
    Bu Hıristiyan istilası değil.
  • 12:05 - 12:07
    Sadece petrol için gelmiyoruz, bir sürü nedenimiz var.
  • 12:07 - 12:09
    Yanlış düşünüyorsunuz. Anlayamıyorsunuz.
  • 12:09 - 12:12
    Ve tabi ki, çoğunuz isyankarları desteklemiyorsunuz;
  • 12:12 - 12:14
    Amerikalıların öldürülmesini desteklemiyorsunuz;
  • 12:14 - 12:16
    teröristleri desteklemiyorsunuz.
  • 12:16 - 12:18
    Tabi ki hayır. Çok az insan yapar bunu.
  • 12:18 - 12:21
    Bazılarınız destekler.
  • 12:21 - 12:24
    Ve bu bakış açısıdır.
  • 12:24 - 12:26
    Tamam, şimdi, yapacağımız şey bu.
  • 12:26 - 12:28
    Tam şu anda yaşadığınız kişi
  • 12:28 - 12:30
    olmaktan çıkın
  • 12:30 - 12:32
    ve kendi normal hayatınıza dönün.
  • 12:32 - 12:34
    Şimdi herkes yeniden bu odada, peki.
  • 12:34 - 12:36
    Yine radikal bir deneyim geliyor.
  • 12:36 - 12:38
    Hepimiz yeniden buradayız.
  • 12:38 - 12:40
    Bu resim: bu kadın,
  • 12:40 - 12:42
    ah, acısını hissediyorum.
  • 12:42 - 12:44
    Acısını hissediyorum.
  • 12:44 - 12:46
    O benim kızkardeşim,
  • 12:46 - 12:49
    karım, kuzenim, komşum.
  • 12:49 - 12:51
    Tanıdığım herhangi biri.
  • 12:51 - 12:53
    Orada duran adamlar, fotoğraftaki herkes.
  • 12:53 - 12:56
    Fotoğraftaki acıyı duyuyorum.
  • 12:56 - 12:58
    Şimdi sizden istediğim şu.
  • 12:58 - 13:01
    Çinlilerle ilgili örneğime geri dönelim.
  • 13:02 - 13:04
    Oraya dönmenizi istiyorum.
  • 13:04 - 13:07
    Herşey kömürle ilgili, ve Çinliler burada Birleşik Devletlerdeler.
  • 13:07 - 13:09
    Sizden istediğim, bu kadını Çinli bir Kadın olarak düşünmeniz,
  • 13:09 - 13:12
    Çin bayrağını alıyor
  • 13:12 - 13:15
    çünkü sevdiği kişi Amerika'da öldü
  • 13:15 - 13:17
    kömür isyanında.
  • 13:17 - 13:19
    Ve askerler de Çinli,
  • 13:19 - 13:21
    ve geri kalan herkes Çinli.
  • 13:21 - 13:24
    Bir Amerikalı olarak, bu resim sizi nasıl hissettiriyor?
  • 13:26 - 13:29
    Sahneyle ilgili ne düşünüyorsunuz?
  • 13:31 - 13:33
    Tamam, şunu deneyin. Geri gelin.
  • 13:33 - 13:35
    Sahne yine buradaki olsun.
  • 13:35 - 13:37
    Amerika'da, askerler Amerikalı,
  • 13:37 - 13:39
    Amerikalı kadın sevdiğini kaybetmiş
  • 13:39 - 13:42
    Orta Doğu'da -- Irak ya da Afganistan'da
  • 13:42 - 13:44
    Şimdi kendiniz olmaktan çıkın,
  • 13:44 - 13:46
    kendinizi tekrar
  • 13:46 - 13:49
    Irak'ta yaşayan Müslüman bir Arabın yerine koyun.
  • 13:50 - 13:53
    Ne düşünüyor ve ne hissediyorsunuz
  • 13:53 - 13:55
    bu fotoğrafla ilgili,
  • 13:55 - 13:58
    bu kadınla ilgili?
  • 14:05 - 14:07
    Tamam.
  • 14:07 - 14:09
    Şimdi beni takip edin,
  • 14:09 - 14:11
    çünkü burada büyük bir risk alıyorum.
  • 14:11 - 14:14
    Ve sizi de benimle birlikte bu riski almaya çağırıyorum.
  • 14:14 - 14:16
    Buradaki beyler, onlar asiler.
  • 14:16 - 14:18
    Amerikalı askerler tarafından yakalandılar,
  • 14:18 - 14:20
    Amerikalıları öldürmeye çalışırken.
  • 14:20 - 14:23
    Belki de başarılı oldular. Belki başardılar.
  • 14:23 - 14:25
    Şimdi kendinizi
  • 14:25 - 14:29
    onları yakalayan Amerikalıların yerine koyun.
  • 14:29 - 14:31
    O nefreti hisssedebiliyor musunuz?
  • 14:31 - 14:33
    Bu adamları alıp boyunlarını kırma isteğini
  • 14:33 - 14:35
    duyabiliyor musunuz?
  • 14:35 - 14:37
    Oraya gidebiliyor musunuz?
  • 14:37 - 14:39
    O kadar da zor olmasa gerek.
  • 14:39 - 14:42
    Sadece -- of ya.
  • 14:44 - 14:48
    Şimdi kendinizi onların yerine koyun.
  • 14:50 - 14:52
    Acımasız kattiller mi?
  • 14:52 - 14:55
    yoksa vatansever savunucular mı?
  • 14:55 - 14:57
    Hangisi?
  • 14:58 - 15:01
    Öfkelerini hissedebiliyor musunuz,
  • 15:01 - 15:03
    korkularını,
  • 15:03 - 15:05
    nefretlerini
  • 15:05 - 15:07
    ülkelerinde olup bitenden dolayı hissettikleri?
  • 15:07 - 15:09
    Düşünsenize,
  • 15:09 - 15:12
    Belki de içlerinden biri daha bu sabah
  • 15:12 - 15:15
    çocuğuna eğilip, onu kucakladı
  • 15:15 - 15:19
    ve dedi ki, "Geri geleceğim canım.
  • 15:19 - 15:22
    Senin özgürlüğünü, senin hayatını savunmaya gidiyorum.
  • 15:22 - 15:26
    Kendimizi korumak için gidiyorum,
  • 15:26 - 15:28
    ülkemizin geleceğini korumak için."
  • 15:28 - 15:30
    Bunu düşünebiliyor musunuz?
  • 15:30 - 15:33
    Bunu dediğinizi düşünebiliyor musunuz?
  • 15:33 - 15:36
    Oraya gidebiliyor musunuz?
  • 15:37 - 15:40
    Sizce ne hissediyorlar?
  • 15:47 - 15:49
    Gördünüz mü, bu empatidir.
  • 15:49 - 15:52
    Ve anlayabilme.
  • 15:52 - 15:54
    Şimdi, şunu sorabilirsiniz,
  • 15:54 - 15:57
    "Peki, Sam, neden böyle şeyler yapıyorsun?
  • 15:57 - 15:59
    o kadar örnek içinde neden bunu kullandın?"
  • 15:59 - 16:02
    Cevabım şu, çünkü ... çünkü,
  • 16:02 - 16:04
    bu insanlardan nefret etme lüksünüz var.
  • 16:04 - 16:07
    Bu adamlardan nefret edebilirsiniz,
  • 16:07 - 16:09
    varlığınızın tüm hücreleriyle hem de.
  • 16:09 - 16:11
    Ve eğer sizi kendinizden çıkıp
  • 16:11 - 16:13
    bu adamların yerine koymanıza ikna edip
  • 16:13 - 16:15
    bir adım,
  • 16:15 - 16:17
    sadece bir adım yürütebilirsem,
  • 16:17 - 16:20
    hayat boyu diğer tüm alanlarda yapabileceğiniz
  • 16:20 - 16:24
    sosyolojik analizleri bir düşünsenize!
  • 16:24 - 16:26
    Sollama şeridinde
  • 16:26 - 16:28
    o adamın neden 70 km hızla gittiğini
  • 16:28 - 16:31
    anlayabilmek için kendiniz olmaktan çıkıp
  • 16:31 - 16:34
    kilometrelerce yürüyebilirsiniz.
  • 16:34 - 16:36
    ya da genç oğlunuzu,
  • 16:36 - 16:38
    ya da pazar sabahı çimleri keserek
  • 16:38 - 16:40
    sizi rahatsız eden komşunuzu anlamak adına.
  • 16:40 - 16:43
    Konu ne olursa olsun, başarabilirsiniz.
  • 16:43 - 16:45
    Ve öğrencilerime bunu söylüyorum:
  • 16:45 - 16:49
    kendi küçük minik dünyalarınızdan çıkın.
  • 16:49 - 16:51
    Başka birilerinin minik dünyasına
  • 16:51 - 16:53
    girmeyi deneyin.
  • 16:53 - 16:57
    Ve bunu yeniden yapın, tekrar tekrar.
  • 16:57 - 16:59
    Ve birden bu küçük minik dünyalar,
  • 16:59 - 17:01
    bu karmaşık ağda bir araya gelecektir.
  • 17:01 - 17:04
    Ve büyük karmaşık bir dünya yaratacaktır.
  • 17:04 - 17:06
    Ve birden, farkına bile varmadan,
  • 17:06 - 17:09
    dünyayı farklı bir şekilde görmeye başlayacaksınız.
  • 17:09 - 17:11
    Herşey değişmiş olacak.
  • 17:11 - 17:13
    Hayatınızdaki herşey değişecek.
  • 17:13 - 17:16
    Ve işin aslı işte burada gizli.
  • 17:16 - 17:19
    Başka hayatlara girip,
  • 17:19 - 17:21
    başka açılardan bakmakta.
  • 17:21 - 17:23
    Başka insanları dinleyip,
  • 17:23 - 17:26
    kendinizi aydınlatmakta.
  • 17:26 - 17:28
    Size Irak'taki
  • 17:28 - 17:30
    teroristleri desteklediğimi söylemiyorum,
  • 17:30 - 17:32
    ama bir sosyolog olarak
  • 17:32 - 17:34
    söylediğim şey
  • 17:34 - 17:37
    onları anladığım.
  • 17:38 - 17:42
    Ve şimdi belki de -- belki --siz de anlıyorsunuz.
  • 17:42 - 17:44
    Teşekkürler.
  • 17:44 - 17:46
    (Alkışlar)
Title:
Sam Richards: Empati üzerine radikal bir deneyim
Speaker:
Sam Richards
Description:

Sosyolog Sam Richards TEDxSPU'daki izleyicileri arasındaki Amerikalıları adım adım düşünme süreciyle sıradışı bir deneyime götürüyor: Acaba Irak'taki asileri anlayabilecekler mi? --onaylamak değil anlamaktan bahsediyoruz -- Bunun yanısıra cevaplanacak bir soru: başkalarıyla gerçekten empati kurmak mümkün mü?

more » « less
Video Language:
English
Team:
TED
Project:
TEDTalks
Duration:
17:47
Diba Szamosi added a translation

Turkish subtitles

Revisions