YouTube

Got a YouTube account?

New: enable viewer-created translations and captions on your YouTube channel!

Turkish subtitles

← Bilgisayar bilimi prensiplerini günlük problemleri çözmek için nasıl kullanabiliriz | Rameez Virji | TEDxYYC

Get Embed Code
13 Languages

Showing Revision 11 created 10/20/2018 by Eren Gokce.

  1. Bugün sizlere, herhangi birinin -

  2. evet herhangi biri olabilir -
  3. bilgisayar bilimini, günlük problemleri
    çözmek için nasıl kullanacağını gösterip
  4. bir tıp problemini çözmek için
    kendim nasıl kullandığımı anlatacağım.
  5. Hikâye, rahmetli dedem ile başlıyor.
  6. Onu tanıyan herkes
    ne kadar mutlu ve neşeli olduğunu
  7. ve hep dışarı çıkıp bir şeyler denemeye
    hazır olduğunu bilir.
  8. İnsanların ve nesnelerin çoğunluğuna
    olan heyecanına rağmen,
  9. iğnelerden çok korkardı.
  10. Sağlığı konusunda çok dikkatli olsa bile,
  11. enetofobisi, yani iğne korkusu,
  12. düzenli aşılarını reddetmesine
    sebep olurdu.
  13. Dedem aslında bu konuda hiç yalnız değil.
  14. Genci yaşlısı pek çok kişi,
  15. (Gülüşmeler)
  16. iğneden korkar.
  17. Neden bahsettiğimi biliyorsunuz.
  18. (Gülüşmeler)
  19. Bunun çözülmesi gereken
    bir konu olduğu çok açık
  20. ve 17 yaşındayken
    katıldığım bir yaz programında
  21. Kanada'nın yaşlanan nüfusu hakkında
    bir şey tasarlamaya davet edildiğimde
  22. aklımdan geçen şey tam olarak buydu.
  23. Dünyanın ilaçları vermek için
  24. şırıngalardan daha iyi bir çözüme
    ihtiyacı vardı.
  25. Sıkıntı, ilaç geliştirmeyi
    bilmiyor oluşumdu.
  26. Geçmişim ve tutkum bilgisayarlardı.
  27. Peki ya bu sorunu çözmek için
  28. bilgisayar bilimi kullanmanın
    bir yolu olsaydı?
  29. Tıbbi problemleri çözmek için
    bilgisayar bilimi kullanmak
  30. ilk bakışta imkânsız gibi görünse de,
  31. bilgisayar bilimi aslında
    çözülmesi zor görünen problemleri
  32. ele almak için harika bir yoldur.
  33. Peki, bilgisayar bilimi tam olarak nedir?
  34. Bilgisayar bilimi,
  35. ölçeklenebilir otomatik
    ve algoritmik işlemlerin araştırılmasıdır.
  36. Bu size bir bilim kurgu romanından
    çıkmış gibi gelebilir,
  37. fakat aslında gayet kolaydır.
  38. Bilgisayar bilimciler
    büyük miktardaki veriyi
  39. algoritmalar yoluyla ya da başka deyişle,
    verideki talimat düzenleri yoluyla
  40. etkili ve verimli olarak
    nasıl idare edebileceklerini araştırır.
  41. Yani, biz bu alanı
    bilgisayar alanının dışındaki problemleri
  42. çözmek için nasıl kullanabiliriz?
  43. Bilgisayar bilimindeki
    en iyi ve en büyük avantajlardan biri,
  44. öğrettiği problem çözme yaklaşımıdır.
  45. Bilgisayar bilimcilere,
    karmaşık problemlere
  46. nasıl daha az karmaşık şekilde
    bakabilecekleri öğretilir.
  47. İğnelerden nefret eden insanları
    aşılama probleminde
  48. kullandığım stratejilerden biri,
  49. problemi ana değişkenlerine indirgeyip
    alakasız verileri gözardı etmekti.
  50. Bilgisayar biliminde buna
    kapsamı belirlemek denir.
  51. Eğer bir şey kapsam dışındaysa,
  52. bu genellikle gereksiz kafa karışılığı ve
    alakasız verilerin oluşmasına sebep olarak
  53. problemin aslında nasıl çözülebileceğini
    anlamamızı zorlaştırır.
  54. Peki o zaman, bizi iğne dışında
  55. başka bir şey kullanmaktan
    vazgeçiren faktörler nelerdi?
  56. Fark ettim ki
    bu sorunu ele alan pek çok kişi
  57. "Bu ilacı daha iyi nasıl uygularız?"
    diye sormak yerine,
  58. aşılarla ilgili her bir soruna ayrı ayrı
  59. çözüm bulma çıkmazına girme
    eğilimindelerdi.
  60. Bu, bir sınava çalışmak için
  61. altı çizili notları ve ders özetleri
    okumak yerine,
  62. tüm ders kitabını okumaya benzer.
  63. Yani, sorunumuzla alakalı
    faktörleri ele alarak,
  64. problemi daha basit bir hâlde
    anlayabildim.
  65. Kulandığım bir başka strateji de
    "kullanım senaryosu" kavramı.
  66. Bilgisayar biliminde kullanım senaryoları,
  67. çözümü kullanacak farklı kişilerin
    bakış açısından ele almak için kullanılır.
  68. Mesela benim durumumda,
    dedemin durumunu ele aldım.
  69. İğnelerden çok korkuyordu ve aşısı
    için alternatif bir çözüm arıyordu.
  70. Aynı zamanda gelişmekte olan ülkelerdeki
    insanları da ele aldım,
  71. onlar rahat bir çözüme o kadar da
    ihtiyaç duymuyor olabilir
  72. fakat pratik, hesaplı,
  73. taşınması ve uygulanması
    kolay çözümler arıyorlar.
  74. Öte yandan, diyabet hastalarını ele aldım.
  75. Her gün, her öğünde iğne kullanmak
    durumundalar
  76. ve daha rahat bir yönteme
    ihtiyaçları olabilir.
  77. Sonuçta, bir problemi yaşayan insanları
  78. en çok etkileyen faktörleri tanımlayarak
  79. daha kişiye özel çözümler geliştirebilir,
  80. hatta en başlarda düşünmediğiniz
  81. meseleleri anlayabilirsiniz.
  82. Kullandığım bir başka strateji de,
    problemi iki ana parçaya indirmekti:
  83. Fiziksel ve mantıksal bakış açılarına.
  84. Problemin bazı kısımları için
    çözüm yolları sınırsız olabilirken
  85. bazılarının fiziksel
    kısıtlamaları olabilir.
  86. Örneğin, benim durumumda,
    ağızdan ilaç verme tekniği için,
  87. insanların yutabileceği bir şey
    geliştirmek gerekir,
  88. bu mesela bir fiziksel kısıtlamadır.
  89. Fakat bu sistemin içeriğini
    kan akışına nasıl aktaracağı sorusu
  90. yaratıcılık ve hayal gücüne
    daha elverişlidir.
  91. Yani, problemin hangi kısımlarının limitli
  92. veya sınırsız olacağını tanımlayarak
  93. problemin hangi kısımlarının
  94. daha esnek ve değişime açık
    olduğunu anlayabildim.
  95. Bilgisayar biliminde,
  96. bu fonksiyonel soyutlama kavramına benzer
  97. ve hangi kısıtlamaların gerçek limit
    olduğunu veya
  98. hangilerinin daha dayatılmış olduğunu
    anlamak için mükemmel bir yoldur.
  99. Yani, problemin kapsamını belirleyerek
  100. veya hangi faktörlerin gerçekten
    problemle alakalı olduğunu anlayarak
  101. aslında hangi problemi çözmekte
    olduğumu anlayabildim.
  102. Farklı kullanım senaryolarını ele alarak
  103. hem çözümümün pratik olup olmayacağını,
  104. hem de uygun maliyetli
  105. ve taşımanın ve uygulamanın
    kolay olup olmayacağını anlayabildim.
  106. Problemi mantıksal ve fiziksel
    faktörlerine soyutlayarak
  107. yaratıcılığımı, problemin
    kuralların dışında düşünmeye
  108. daha elverişli kısımlarına odaklayabildim.
  109. Yani, bilgisayar bilimi prensiplerini
  110. teknolojik olmayan bu problemde kullanarak
  111. aşılar ve diğer ilaçlar için şırıngadan
  112. daha güvenli, ucuz,
    taşıması ve verilmesi kolay
  113. ve daha az korkutucu bir hap
    geliştirmeyi başardım.
  114. Bu modelin büyük veya küçük problemlerin
    çözümünde kullanılabileceğine inanıyorum.
  115. Tıp, sanat, iş ve hatta evdeki
    problemlerimizi çözmek için
  116. bilgisayar bilimi kullanmak
  117. harika olmaz mıydı?
  118. Eğer hepimiz
    bilgisayar bilimi prensiplerini
  119. günlük problemlerimiz için kullanmaya
    cesaret edebilirsek
  120. problemleri daha hızlı çözebilir
    ve daha iyi bir geleceğe uzanabiliriz.
  121. Teşekkürler.
  122. (Alkış)